DMK Madde 45Memurun başka sınıfta ve derecesinin altında bir görevde çalıştırılmıyacağı
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
657 sayılı Kanun'un 45. maddesi, memurların sınıf ve derece bakımından hangi görevlere atanabileceğini düzenler. Birinci fıkrada sınıf dışına ve sınıf içindeki derecenin altına atama yasağı, ikinci fıkrada beşinci ve daha aşağı derece kadrolarına karşılık gösterilerek atama usulü yer alır; üçüncü olarak, karşılık gösterilen memurların aylık ve ilerleme hakkı ile karşılık gösterilen kadronun kazanılmış hak doğurmadığı hükme bağlanır.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(Değişik: 30/5/1974 – KHK-12; Aynen kabul: 15/5/1975 - 1897/1 md.)
Hiç bir memur sınıfının dışında ve sınıfının içindeki derecesinin altında bir derecenin görevinde çalıştırılamaz.
(Değişik: 12/2/1982 - 2595/2 md.) 5 inci ve daha aşağı derecelerdeki kadrolara, derece yükselmesi için gerekli nitelikleri haiz memur bulunmaması hallerinde, 36 ncı maddede belirtilen öğrenim durumları itibariyle tespit olunan yükselinebilecek dereceyi aşmamak ve karşılık gösterilecek kadro derecesi kazanılmış hak aylık derecelerinin üç üst derecesinden fazla olmamak kaydıyla, bu dereceler karşılık gösterilerek, kendi derecesi ile aynı sınıftan memur atanması mümkündür.
Bu gibiler, işgal ettikleri kadroda kazanılmış derece ve kademelerinin aylığını almaya devam ederler ve kazanılmış aylıklarındaki kademe ilerlemesi ve derece yükselmesi genel esaslara göre yapılır. Karşılık gösterilen kadrolar, ilgililer için kazanılmış hak teşkil etmez.
Değişiklik geçmişi(3)
- 12.02.1982“5 inci ve daha aşağı derecelerdeki kadrolara, derece yükselmesi için gerekli…” ile başlayan fıkra 12.02.1982 tarihinde 2595 sayılı Kanunla değiştirildi
- 15.05.1975maddenin tamamı 15.05.1975 tarihinde 1897 sayılı Kanunla kanunla aynen kabul edildi
- 30.05.1974maddenin tamamı 30.05.1974 tarihinde değiştirildi
Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.
Bu maddedeki kavramlar
- Derece
- Kademe
- Kazanılmış hak aylık derecesi
- Sınıf
- Karşılık gösterme
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
39 karar arasından seçildi- İdare Dava Daireleri Kurulu · E. 2021/2944 · K. 2022/308 · T. 03.02.2022İDDKOnama
yardımcı hizmetler sınıfına tabi personelin eğitim durumu incelendiğinde daha düşük eğitim seviyesi ya da meslek eğitimine öncelik veren meslek liselerinde öğrenim görmüş olduklarının görüldüğü; Adalet Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği ile aynı işleri yapan personelin idari hizmet grubunda yer aldığı, düzenleme nedeniyle görevde yükselmesinin zorlaştığı, 657 sayılı Kanun’un 45. maddesinin de ihlal edildiği, özlük haklarında düşüş yaşandığı ileri sürülmektedir.
- İdare Dava Daireleri Kurulu · E. 2020/17 · K. 2020/19 · T. 24.02.2020İDDK
Ekli (II) ve (III) sayılı Cetvellerde atandıkları kadro dereceleri esas alınarak belirlenen ücret ve tazminatlar, 657 sayılı Kanun'un 45.maddesine göre atananlar ile haklarında aynı Kanun'un 67. maddesi uygulananlar için kazanılmış hak aylık dereceleri dikkate alınarak ödenir.
- 12. Daire · E. 2023/7090 · K. 2024/5276 · T. 05.12.2024Daire kararıOnama
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacının, daha önce de 6 ay ehliyetine el konulduğu, ancak bu durumu gizleyerek şoför olarak çalışmaya devam etmesi sebebiyle kötüniyetli olduğu, diğer yandan 657 sayılı Kanun'un 45. maddesi uyarınca davacının başka görevde çalıştırılamayacağından, temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
Bir ilçe belediyesinin İmar ve Şehircilik Müdürlüğünde münhal bulunan 5. dereceli mimar kadrosuna, kurum içinde derece yükselmesi için gerekli nitelikleri haiz bir memur bulunamamaktadır. İdare, bu durumu göz önünde bulundurarak, kazanılmış hak aylık derecesi 8 olan mimar (A)’yı, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun ilgili hükümlerine istinaden bu kadroda görevlendirmiştir. Mimar (A), görevlendirme süresince kendi kazanılmış hak aylık derecesi olan 8. derece üzerinden aylığını almaya devam etmiştir. Bu görevlendirme ve hukuki sonuçları hakkında 657 sayılı Kanun'a göre aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- A) Yapılan görevlendirme, kazanılmış hak aylık derecesinin üç üst derecesini aşmayan ve 5. derecedeki bir kadroya yapıldığından hukuka uygundur; ancak bu kadro (A) için kazanılmış hak teşkil etmez.
- B) Memurun, sınıfı içindeki derecesinin altında bir derecenin görevinde çalıştırılması Kanun'un genel yasağı kapsamında olduğundan, yapılan görevlendirme hukuka aykırıdır ve derhal sonlandırılmalıdır.
- C) Kazanılmış hak aylık derecesinin en fazla iki üst derecesindeki bir kadroya görevlendirme yapılabileceğinden, 8. derecedeki bir memurun 5. derecedeki bir kadroya atanması yetki aşımı nedeniyle hukuka aykırıdır.
- D) Mimar (A) bu görevde bulunduğu sürece kademe ilerlemesi ve derece yükselmesi, fiilen işgal ettiği 5. derece kadro esas alınarak yapılır ve bu kadro iki yılın sonunda kendisi için kazanılmış hakka dönüşür.
- E) Kanun'daki bu istisnai atama usulü yalnızca 1 ila 5. dereceler arasındaki kadrolar için geçerli olduğundan, kazanılmış hak aylığı 8. derece olan bir memura uygulanamaz.