Bağlama limanı nedir?
Kısaca
Bağlama limanı, 4 kanunda 12 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- CMK m.15 · deniz, hava ve demiryolu taşıtlarında veya bu taşıtlarla işlenen suçlarda yetki: Belirli tonilatonun üzerindeki gemilerin sicillerinin tutulduğu limandır.
- TTK m.971 · ibraz zorunluluğu: Geminin sicilde kayıtlı olduğu ve geminin bağlı bulunduğu liman olarak tescil edilen limandır.
- 854 s. K. m.46 · görevli ve yetkili mahkeme: Geminin kayıtlı olduğu veya işletmenin bağlandığı liman olarak kabul edilen yerdir.
Kanunda nerede geçiyor
12 maddeTürk Ticaret Kanunu
- TTK m.939 · II- Gövde üzerine yazılma zorunluluğu
Geminin kayıtlı olduğu, bağlı bulunduğu liman adıdır. Kıç kısmına yazılır ve gemi adından ayrı bir işaret olarak düzenlenmiştir.
- TTK m.946 · C) Geminin bağlama limanı
Bir geminin seferlerinin yönetildiği yerdir. Madde, bu yerin bir liman olmasını değil, seferlerin yönetildiği bir yer olmasını esas alır. Gemi bakımından fiilen seferlerin idare edildiği merkezi ifade eder.
- TTK m.955 · II- Yetkili sicil müdürlüğü
Geminin bağlı bulunduğu, yani gemi üzerindeki işlemlerin yönetildiği liman olarak anlaşılan yer. Maddenin birinci fıkrasında geminin tescil edileceği sicil müdürlüğünü belirleyen ölçüt budur.
- TTK m.971 · IV- İbraz zorunluluğu
Geminin sicilde kayıtlı olduğu ve geminin bağlı bulunduğu liman olarak tescil edilen limandır. Kaptanın istem yükümlülüğü, geminin bu limanda ya da sicil müdürlüğünün bulunduğu limanda olma durumuna bağlıdır.
- TTK m.1063 · III- Yetkili mahkeme
Geminin bağlandığı, yani bağlı bulunduğu limandır. Yetkili mahkeme, bu limanın bulunduğu yer mahkemesidir.
- TTK m.1087 · XII- Yetkili mahkeme
Geminin bağlandığı, seferinin yönetildiği veya fiilen bağlı bulunduğu limandır. Yetki, bu limanın bulunduğu yer mahkemesine bağlanmıştır; gemi o an başka bir limanda bulunsa dahi kuralın özü bu limanın konumudur.
- TTK m.1103 · D) Kanundan doğan temsil yetkisi — I- Donatanın temsilcisi sıfatıyla — 1. Kapsamı a) Gemi bağlama limanında bulunduğu sırada
Geminin seferini tamamlayıp yüklerini boşalttığı ve donatanın yerleşik olduğu yerden ayrı, geminin bağlandığı liman olarak kullanılan yer. Gemi bu limandayken kaptanın yetkisi sınırlıdır.
- TTK m.1104 · b) Gemi bağlama limanı dışında bulunduğu sırada
Geminin seferlerinin yönetildiği yerdir ve kaptanın bu maddedeki temsil yetkisinin uygulanıp uygulanmayacağını belirler. Gemi bu limanda bulunduğunda kaptanın yetkisi bu maddenin kapsamı dışında kalır.
Deniz İş Kanunu
- Deniz İş Kanunu m.12 · Çalışma belgesi
Gemiadamının çalıştığı geminin bağlı bulunduğu liman olup, belgenin onayı ve liman reisliğince yapılacak incelemenin yetkili merciini belirler.
- Deniz İş Kanunu m.46 · Görevli ve yetkili mahkeme
Geminin kayıtlı olduğu veya işletmenin bağlandığı liman olarak kabul edilen yerdir. Hizmet akdinde ayrı bir yetki hükmü yoksa yetkili mahkemeyi belirleyen bağlantı noktasıdır.
Ceza Muhakemesi Kanunu
- CMK m.15 · Deniz, hava ve demiryolu taşıtlarında veya bu taşıtlarla işlenen suçlarda yetki
Belirli tonilatonun üzerindeki gemilerin sicillerinin tutulduğu limandır. Geminin hukuken ikametgâhı sayılan, kayıtlı olduğu yerdir.
Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun
- MÖHUK m.22 · Taşıma araçları
Deniz taşıma aracının bağlı bulunduğu limandır ve yalnız sicil yeri bulunmayan deniz araçlarında menşe ülkeyi belirlemek için kullanılır. Türk hukuku bakımından bağlama kütüğünün bulunduğu yer olarak anlaşılmaktadır.
Karıştırılan kavramlar
Gemi adı ile bağlama limanı adı arasındaki fark nedir?
Gemi adı bordanın her iki tarafına yazılır.
Bağlama limanı adı kıça yazılır.
İki işaretin yeri ayrı belirlenmiştir; birinin diğerinin yerine yazılması maddeye aykırılık oluşturur.
Bağlama limanı yetkisi ile genel yetki (HMK m.6) arasındaki fark nedir?
Bu maddeye göre yetki, geminin bağlama limanının bulunduğu yer mahkemesine tanınır.
Genel yetki, davalının davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesine tanınır.
Her iki mahkeme de yetkili olur; davacı seçimlik olarak birini tercih edebilir.
Bağlama limanı içi ile bağlama limanı dışı arasındaki fark nedir?
Gemi bağlama limanındayken kaptanın donatanı temsil yetkisi bu maddeye değil, limanda işleyen genel düzenlemelere dayanır.
Gemi bağlama limanı dışındayken kaptan, bu maddeye dayanarak donatanı temsil eder.
Yetkinin kaynağı ve kapsamı limanın içinde ya da dışında olmasına göre değişir. Bu nedenle olayda geminin konumunun tespiti zorunludur.
Bordadaki ad ile kıçtaki ad ve bağlama limanı arasındaki fark nedir?
Geminin iki yan bordasına adının yazılması yükümlülüğü, geminin dışarıdan tanınmasına hizmet eder.
Kıçtaki yazılar hem adı hem de bağlama limanını kapsar; bağlama limanı ayrıca geminin sicil ile ilişkisini gösterir.
Yazılardan biri eksik olduğunda madde gereği yükümlülük ihlal edilmiş olur; yani hem bordada hem kıçta yazılması gereken unsurların her biri ayrı ayrı aranır.
İlgili konular
Örnek kararlar
3 karar- Hukuk Genel Kurulu, 2017/2516 E., 2019/360 K., 28.03.2019İlgili madde: 854 s. K. m.46
- 4. Daire, 2024/495 E., 2025/3357 K., 26.05.2025İlgili madde: TTK m.946
- 11. Hukuk Dairesi, 2023/1560 E., 2024/8836 K., 10.12.2024İlgili madde: MÖHUK m.22
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.