Çıkarma nedir?
Kısaca
Çıkarma, 3 kanunda 3 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- TMK m.67 · çıkarılma ile: Derneğin, tek taraflı bir beyanla üyelik ilişkisini ileriye etkili olarak sona erdirmesidir.
- TTK m.254 · ortağın iflası: Diğer ortakların, müflis ortağın şirket ortaklığına son vermek için aldığı karar ve bunun uygulanmasıdır.
- 2547 s. K. m.54 · öğrencilerin disiplin işleri: Öğrencinin öğrencilikten çıkarılması ve çıkarıldığı yükseköğretim kurumuna bir daha alınmamasıdır.
Kanunda nerede geçiyor
3 maddeTürk Medeni Kanunu
- TMK m.67 · 3. Çıkarılma ile
Derneğin, tek taraflı bir beyanla üyelik ilişkisini ileriye etkili olarak sona erdirmesidir. Üyenin rızası aranmaz; karar üyeye ulaştığında hüküm doğurur.
Türk Ticaret Kanunu
- TTK m.254 · 2. Ortağın iflası
Diğer ortakların, müflis ortağın şirket ortaklığına son vermek için aldığı karar ve bunun uygulanmasıdır. Ortağın iflası çıkarmanın kendiliğinden sonucu değildir, ayrıca bir karar gerekir.
Yükseköğretim Kanunu
- Yükseköğretim Kanunu m.54 · Öğrencilerin disiplin işleri
Öğrencinin öğrencilikten çıkarılması ve çıkarıldığı yükseköğretim kurumuna bir daha alınmamasıdır. En ağır disiplin cezası olup yalnızca fıkra (1)(d) bendinde sayılan eylemler için verilebilir.
Karıştırılan kavramlar
Sebep gösterilmeksizin çıkarma ile sebep gösterilerek çıkarma arasındaki fark nedir?
Tüzük sebep göstermeden çıkarma yetkisi veriyorsa, karar sebebin yerindeliği yönünden tartışılamaz.
Tüzükte belirtilen sebebe dayanan çıkarmada da sebep gösterilmiş olur ve itiraz sebebin haklılığına ilişkin olamaz.
Her iki durumda da sebebin yerindeliği itiraz konusu yapılamaz; sebebin varlığı ve usul ise tartışılabilir.
Yerinden çıkarma / yerinden oynatma / tanınmaz hâle getirme / izinsiz yer değiştirme: fark nedir?
Fiilin işaretin fiziksel konumunu kesin olarak değiştirmesi (çıkarma, oynatma, yer değiştirme) durumu.
İşaretin yerinde kalmakla birlikte okunamaz veya işlevsiz hâle getirilmesi (tanınmaz kılma) durumu.
Maddede dört fiil alternatif olarak sayılmıştır; herhangi biri gerçekleşmesi yeterlidir ve tek bir cezayı doğurur.
İki tam yıl içinde elden çıkarma ile üç ila dört yıl içinde elden çıkarma arasındaki fark nedir?
İktisap tarihinden itibaren iki tam yıl içinde yapılan elden çıkarma.
Üç ila dört yıl içinde yapılan elden çıkarma.
İlk halde istisna edilen verginin tamamı, ikinci halde %75'i gecikme faizi ile birlikte işverenden tahsil edilir.
Üç ila dört yıl ile beş ila altı yıl içinde elden çıkarma arasındaki fark nedir?
İktisap tarihinden sonra üç ila dört yıl arasında yapılan elden çıkarma.
İktisap tarihinden sonra beş ila altı yıl arasında yapılan elden çıkarma.
Üç ila dört yıl arasında istisna edilen verginin %75'i, beş ila altı yıl arasında %25'i geri alınır; altı yılı aşan elden çıkarmada madde bir geri alma öngörmez.
Zamanaşımı başlangıcı: iktisap ile elden çıkarma arasındaki fark nedir?
Vergi alınamayan dönemler için zamanaşımının pay senedinin elden çıkarıldığı tarihi izleyen takvim yılı başından başlaması.
Genel vergi zamanaşımının alınamayan verginin doğduğu tarihten işlemeye başlaması.
Madde, geri alınacak verginin zamanaşımını elden çıkarma yılına bağlar; genel başlangıç kuralından ayrılır.
Gayrimenkul elden çıkarma ile menkul mal ve hak elden çıkarma arasındaki fark nedir?
Gayrimenkul elden çıkarmasından doğan kazançta bildirim yeri gayrimenkulün bulunduğu yerdir (bent 1).
Menkul mal ve hak elden çıkarmasından doğan kazançta bildirim yeri mal ve hakların Türkiye'de elden çıkarıldığı yerdir (bent 2).
Bildirim yetkili vergi dairesi, varlığın türüne göre belirlenir.
İlgili konular
Örnek kararlar
2 karar- İdare Dava Daireleri Kurulu, 2024/2841 E., 2025/1683 K., 17.09.2025İlgili madde: 2547 s. K. m.54
- İdare Dava Daireleri Kurulu, 2024/3114 E., 2025/1684 K., 17.09.2025İlgili madde: 2547 s. K. m.54
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.