Elverişlilik nedir?
Kısaca
Elverişlilik, 3 kanunda 3 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- TTK m.1141 · taşıyanın, gemiyi denize, yola ve yüke elverişli bulundurma yükümlülüğü: Geminin denizde yüzmeye, yol almaya ve yükü kabul edip taşımaya, koruyup muhafaza etmeye uygun durumda bulunmasıdır.
- 211 s. K. m.59: Personelin askerî hizmetin genel gereklerine sağlık yönünden uygun olup olmadığını gösteren değerlendirmedir.
- 3289 s. K. m.22 · sporcu lisansı: Sporcunun spor yapabilecek ve müsabakaya katılabilecek sağlık durumunda olmasıdır.
Kanunda nerede geçiyor
3 maddeTürk Ticaret Kanunu
- TTK m.1141 · D) Taşıyanın, gemiyi denize, yola ve yüke elverişli bulundurma yükümlülüğü
Geminin denizde yüzmeye, yol almaya ve yükü kabul edip taşımaya, koruyup muhafaza etmeye uygun durumda bulunmasıdır. Kavramın tanımı 932. maddede yer alır ve bu madde ona atıf yapar.
Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanunu
- Türk Silahlı Kuvvetleri İç Hizmet Kanunu m.59
Personelin askerî hizmetin genel gereklerine sağlık yönünden uygun olup olmadığını gösteren değerlendirmedir. Görevde uyarlıktan farklı olarak genel askerî hizmet bakımından yapılır.
Gençlik ve Spor Hizmetleri Kanunu
- Gençlik ve Spor Hizmetleri Kanunu m.22 · Sporcu lisansı
Sporcunun spor yapabilecek ve müsabakaya katılabilecek sağlık durumunda olmasıdır. Bu durum sağlık raporuyla ispat edilir.
Karıştırılan kavramlar
Göreve uyarlık ile elverişlilik arasındaki fark nedir?
Göreve uyarlık, personelin belirli bir görevi yerine getirmeye sağlık bakımından uygunluğunu ölçer.
Elverişlilik, personelin askerî hizmete genel olarak sağlık bakımından uygunluğunu ölçer.
Kontrolün kapsamı ve sonucu farklılaşır; görevden uzaklaştırma ile genel askerî hizmetten ayrılma kararları farklı değerlendirmelere bağlanır. Hangi değerlendirmenin yapıldığı kontrol kararında açıkça belirtilmelidir.
Elverişlilik borcu ile elverişlilik sorumluluğu arasındaki fark nedir?
Birinci fıkra, taşıyana geminin elverişli bulunmasını sağlama borcu yükler. Bu bir ifa yükümlülüğüdür.
İkinci fıkra, bu borca aykırılıktan doğan zararlardan sorumluluğu düzenler. Burada zarar gerçekleşmiş olmalıdır.
Borca aykırılık tek başına fıkra birde yer alır; zarar doğmadan tazminat sorumluluğu ikinci fıkraya göre değerlendirilir.
Uçuşa elverişlilik belgesi ile telsiz tesisatı ruhsatnamesi arasındaki fark nedir?
Uçuşa elverişlilik belgesi, aracın uçuş güvenliği bakımından uçmaya uygun olduğunu gösterir.
Telsiz tesisatı ruhsatnamesi, aracın telsiz donanımının kullanımına ilişkin izni gösterir.
Birinin bulunması diğerinin yerine geçmez; her biri ayrı belge olarak bulundurulmalıdır.
Bildirilen vasıf ile varsayılan kullanma amacına elverişlilik arasındaki fark nedir?
Satıcının alıcıya açıkça ya da örtülü biçimde bildirdiği niteliklerin satılanda bulunmaması; bu halde her eksiklik ayıptır.
Bildirilmemiş olmakla birlikte satılanın değerini, kullanım amacına elverişliliğini veya alıcının beklediği faydayı ortadan kaldıran ya da önemli ölçüde azaltan eksiklik.
Birinci halde her aykırılık sorumluluk doğurur; ikinci halde yalnızca önemli ayıplar sorumluluk doğurur. Satıcının sorumluluğu ikinci halde daha dardır.
Teslim borcu ile kullanıma elverişlilik borcu (sürekli borç yönü) arasındaki fark nedir?
Teslim anındaki yükümlülük, kiralananın kararlaştırılan tarihte teslim edilmesidir.
Kira süresince devam eden yükümlülük, kiralananın elverişli durumda tutulmasıdır.
Teslim anında elverişli olmayan şey veya sonradan ortaya çıkan eksiklik, ayıp hükümleri çerçevesinde kiraya verenin sorumluluğunu doğurur.
Denize elverişlilik ile yola elverişlilik arasındaki fark nedir?
Denize elverişlilik gövde, genel donatım, makine ve kazan gibi teknik esas kısımlara bakar ve yolculuğun sudan doğan tehlikelerini ölçüt alır.
Yola elverişlilik gemi teşkilatı, yükleme, yakıt, kumanya ve gemi adamlarına bakar ve yapılacak yolculuğun tehlikelerini ölçüt alır.
Bir gemi denize elverişli olmadan yola elverişli sayılamaz; yola elverişlilik ikinci aşamadır.
Örnek kararlar
2 karar- 2. Daire, 2023/5030 E., 2025/3363 K., 03.07.2025İlgili madde: 211 s. K. m.59
- 8. Daire, 2021/7346 E., 2023/2837 K., 25.05.2023İlgili madde: 211 s. K. m.59
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.