Taşıyan nedir?

18 maddede geçiyor · 2 kanun

Kısaca

Taşıma sözleşmesi uyarınca eşyayı veya yolcuyu deniz yoluyla taşımayı üstlenen kişidir. Hükmün sorumsuzluk koruması taşıyan sıfatına bağlıdır.

Birçok kanunda geçer (2 kanun); anlamı bağlama göre aşağıda.

Kanunda nerede geçiyor

18 madde

Türk Ticaret Kanunu

  • TTK m.1139 · B) Yolculuk çarter partisi

    Eşyayı denizde taşımayı üstlenen ve geminin tahsisinde yer alan taraftır. Madde bakımından taşıtan ile birlikte çarter partisi isteme hakkına sahiptir.

  • TTK m.1141 · D) Taşıyanın, gemiyi denize, yola ve yüke elverişli bulundurma yükümlülüğü

    Navlun sözleşmesinde eşyanın taşınmasını üstlenen taraftır. Elverişlilik borcu doğrudan taşıyana aittir.

  • TTK m.1143 · II- Yükleme giderleri

    Eşyayı deniz yoluyla taşımayı üstlenen taraftır. Yükleme giderinin varsayılan olarak üstlenicisidir; yükleme, eşyanın gemiye alınması işlemidir.

  • TTK m.1150 · IV- Başka gemiye yükleme ve aktarma

    Eşyayı deniz yoluyla taşımayı üstlenen ve aktarmayı gerçekleştiren kişidir. Taşıyanın izinsiz aktarması hâlinde birinci fıkra uyarınca sorumluluk doğar.

  • TTK m.1167 · II- Boşaltma giderleri

    Deniz yoluyla eşyanın taşınmasını üstlenen ve bu taşımayı gerçekleştiren taraftır. Gider paylaşımında eşyanın gemiden çıkarılmasına ilişkin ilk gider taşıyana yüklenir.

  • TTK m.1181 · 3. Denizde kurtarma

    Taşıma sözleşmesi uyarınca eşyayı veya yolcuyu deniz yoluyla taşımayı üstlenen kişidir. Hükmün sorumsuzluk koruması taşıyan sıfatına bağlıdır.

  • TTK m.1200 · 5. Navlun borçlusu

    Navlun sözleşmesi uyarınca eşyayı denizde taşımayı üstlenen taraftır. Taşıyanın navlun alacağı, taşıtana karşı ileri sürülür.

  • TTK m.1206 · b) Hapis hakkının paraya çevrilmesi hâlinde

    Taşıma sözleşmesi uyarınca eşyayı taşıyan ve bu eşya üzerinde hapis hakkı kullanan taraftır. Madde, hapis hakkının taşıyana tanındığı taşıma ilişkisinde uygulanır.

  • TTK m.1215 · b) Eşya, sözleşmede tür veya cinsi ile belirlenmişse

    Taşıma edimini yerine getiren ve bekleme süresinin uzamasından doğan zararın tazminini isteyebilen taraftır.

  • TTK m.1228 · I- Tanımı, türleri ve düzenlenmesi

    Eşyayı taşıma amacıyla teslim alan ve konişmentoyu kendi adına veya kaptan aracılığıyla düzenleyen taraftır. Konişmento donatanın değil taşıyanın konişmentosudur.

  • TTK m.1238 · b) Taşıyanı ispat

    Deniz yoluyla eşyayı taşımayı üstlenen ve konişmentoda bu sıfatla gösterilen veya sayılan kişidir. Taşıyan sayılma, madde metnindeki karine ile belirlenir ve gerçek taşıyanın kim olduğuna bakılmaksızın konişmento üzerinden tespit edilir.

  • TTK m.1245 · C) Yolculuk çarteri sözleşmesi

    Navlun sözleşmesinde eşyayı denizde taşımayı üstlenen taraftır. Donatan, gemi işletme müteahhidi ya da başka bir kişi olabilir.

  • TTK m.1247 · A) Tanımı

    Yolcuyu deniz yoluyla taşımayı üstlenen taraftır. Taşımayı bizzat yapması da, bir başkası adına ve hesabına sözleşme yapması da mümkündür.

  • TTK m.1248 · B) Taşıyan ve fiilî taşıyan

    Taşımayı, bizzat kendisi yapsın ya da bir başkası eliyle gerçekleştirilsin, taşıma sözleşmesini kendi adına yapan veya taşıma sözleşmesi adına ve hesabına yapılan kişidir. Taşıyanlık, sözleşmenin tarafı olma ölçütüne bağlıdır; taşımayı fiilen yapmak bu sıfat için belirleyici değildir.

  • TTK m.1257 · II- Fiilî taşıyanın sorumluluğu

    Taşıma sözleşmesiyle eşyanın taşınmasını üstlenen ve taşıma boyunca sözleşmeden doğan sorumluluğu taşımanın tamamı bakımından taşıyan olarak üstlenen kişidir. Taşımanın bir kısmını fiilen yapmış olması, taşıyan sıfatını kaldırmaz.

  • TTK m.1259 · IV- Zorunlu sigorta

    Yolcu taşımanın tamamını veya bir kısmını üstlenen ya da fiilen gerçekleştiren kişidir. Hem asıl taşıyan hem de zincirleme taşımada payı üstlenen taşıyanlar bu kapsamdadır, her biri sigorta yaptırmakla yükümlüdür.

  • TTK m.1268 · XIII- İstemlerin dayanağı

    Taşıma sözleşmesinin tarafı olarak yolcuyu veya bagajı taşımayı üstlenen kişidir. Taşımayı kendisi fiilen gerçekleştirmesi şart değildir.

Türk Sivil Havacılık Kanunu

  • Türk Sivil Havacılık Kanunu m.104 · Yolcuların yükümlülükleri

    Taşıma sözleşmesi uyarınca yolcuyu bir yerden başka bir yere götürmeyi üstlenen kişi. Yolcunun uçuş sırasındaki talimatlara uyma yükümlülüğü, taşıyanın bu sıfatından doğar.

Karıştırılan kavramlar

Taşıtan ile taşıyan arasındaki fark nedir?

Taşıtan, eşyayı gemiye veren ve navlun ödeyen taraftır. Taşıtanın da çarter partisi isteyebilmesi için giderini üstlenmesi gerekir.

Taşıyan, geminin tahsisini üstlenen ve taşımayı yapan taraftır. O da aynı şekilde giderini vererek belgenin düzenlenmesini isteyebilir.

Madde iki tarafa da eşit hak tanımaktadır; her iki tarafın da giderini üstlenmesi koşuldur ve birinin kullanımı diğerinin hakkını ortadan kaldırmaz.

TTK m.1139

Taşıyan konişmentosu ile donatan adına düzenlenen belge arasındaki fark nedir?

Bu maddeye göre konişmento taşıyan ad ve hesabına düzenlenir ve taşıyanın teslim yükümlülüğünü gösterir.

Donatanın kendi adına düzenlediği bir belge bu maddenin konişmento tanımına girmez.

Konişmentonun kıymetli evrak niteliğini ve taşıyanın sorumluluğunu doğurması, düzenlendiği kişinin taşıyan olmasına bağlıdır.

TTK m.1228

Donatanın taşıyan sayılması ile temsilcinin taşıyan sayılması arasındaki fark nedir?

Donatan, konişmentoda taşıyanın kimliği gösterilmemiş veya açıkça anlaşılmamışsa ikinci fıkra uyarınca taşıyan sayılır.

Kaptan veya başka bir temsilci tarafından düzenlenen konişmentoda temsilci, ikinci fıkrada sorumlu tutulan donatanla birlikte üçüncü fıkra uyarınca taşıyan sayılır.

Temsilci düzenlemişse hem donatan hem temsilci taşıyan sayılır ve hamil her ikisine de başvurabilir.

TTK m.1238

Taşıyan ile fiilî taşıyan arasındaki fark nedir?

Taşıyan, taşıma sözleşmesinin tarafıdır; yolcuya karşı sözleşmeden doğan yükümlülükleri üstlenen kişidir.

Fiilî taşıyan, sözleşmenin tarafı olmayabilir; taşımayı gemi maliki, kiracısı ya da işleteni sıfatıyla fiilen yerine getirendir.

Aynı taşımada iki ayrı sorumlu kişi bulunabilir. Taşıyanın sözleşmeden doğan sorumluluğu ile fiilî taşıyanın fiilinden doğan sorumluluğu birbirinden ayrı değerlendirilir.

TTK m.1248

Bizzat taşıyan ile başkası eliyle taşıyan arasındaki fark nedir?

Taşımayı kendisi fiilen gerçekleştiren taşıyan, hem sözleşmenin tarafı hem de fiilî taşıma yapan kişi olur.

Taşımayı başkasına gerçekleştiren taşıyan da yine taşıyan sayılır; fiilî taşıyan ise ayrı bir kişi olarak ortaya çıkar.

Fiilen taşımayı yapan kişinin taşıyan olarak nitelenmesi, sözleşmeyi yapan kişinin taşıyan sıfatını ortadan kaldırmaz.

TTK m.1248

Taşımanın tamamını üstlenen taşıyan ile taşımanın bir kısmını üstlenen taşıyan arasındaki fark nedir?

Taşımanın tamamını üstlenen ya da gerçekleştiren taşıyan sigorta yaptırmakla yükümlüdür.

Taşımanın yalnızca bir kısmını üstlenen ya da gerçekleştiren taşıyan da aynı ölçüde yükümlüdür.

Yükümlülük, taşımanın hangi kısmını üstlenildiğine bakılmaksızın her taşıyana ayrı ayrı doğar.

TTK m.1259

Örnek kararlar

2 karar
  1. 11. Hukuk Dairesi, 2022/6852 E., 2023/7746 K., 27.12.2023
    İlgili madde: 2920 s. K. m.104
  2. 10. Daire, 2018/3428 E., 2023/419 K., 09.02.2023
    İlgili madde: 2920 s. K. m.104

Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

İlgili terimler

Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.