Emsallere uygunluk ilkesi nedir?
Kısaca
Emsallere uygunluk ilkesi, 3 kanunda 5 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- 5520 s. K. m.13 · transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımı: İlişkili kişilerle yapılan mal veya hizmet alım ya da satımında uygulanan fiyat veya bedelin, taraflar arasında ilişki bulunmasaydı oluşacak fiyat veya bedele uygun olmasını ifade eder.
- GVK m.41 · gider kabul edilmiyen ödemeler: İlişkili kişilerle yapılan mal veya hizmet alım satımında bedel ya da fiyatın piyasadaki emsallere uygun olması ölçütüdür.
- 6362 s. K. m.21 · örtülü kazanç aktarımı yasağı: İlişkili taraf işleminin, aynı koşullarda bağımsız taraflar arasında yapılacak işlemle aynı fiyat, ücret, bedel ve şartları taşıması gerektiğini ifade eder.
Kanunda nerede geçiyor
5 maddeKurumlar Vergisi Kanunu
- Kurumlar Vergisi Kanunu m.13 · Transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımı
İlişkili kişilerle yapılan mal veya hizmet alım ya da satımında uygulanan fiyat veya bedelin, taraflar arasında ilişki bulunmasaydı oluşacak fiyat veya bedele uygun olmasını ifade eder. Ölçüt, bağımsız taraflar arasında oluşacak piyasa koşullarıdır.
- Kurumlar Vergisi Kanunu m.22 · Safî kurum kazancı
Ana merkez veya yurt dışı şubelerle yapılan işlemlerin bağımsız taraflar arasında yapılmış olsaydı uygulanacak değerlere uygun olmasını ifade eden ilkedir. Dağıtım anahtarlarının bu ilkeye göre belirlenmesi gerekir.
- Kurumlar Vergisi Kanunu ek m.5 · İşletme bazlı kazanç veya zararın hesaplanması ile vergi yükünün tespiti
Bağlı işletmeler arasındaki işlemlerin, bağımsız işletmeler arasında karşılaştırılabilir koşullarda elde edilecek sonuçlara göre kaydedilmesidir. Aykırı işlemler emsallere uygun şekilde yeniden düzenlenir.
Gelir Vergisi Kanunu (GVK)
- GVK m.41 · Gider kabul edilmiyen ödemeler
İlişkili kişilerle yapılan mal veya hizmet alım satımında bedel ya da fiyatın piyasadaki emsallere uygun olması ölçütüdür. Emsal bedel ile uygulanan bedel arasındaki işletme aleyhine oluşan fark işletmeden çekilmiş sayılır.
Sermaye Piyasası Kanunu
- Sermaye Piyasası Kanunu m.21 · Örtülü kazanç aktarımı yasağı
İlişkili taraf işleminin, aynı koşullarda bağımsız taraflar arasında yapılacak işlemle aynı fiyat, ücret, bedel ve şartları taşıması gerektiğini ifade eder. Sapma, işlemin ilişkili taraf lehine kazanç aktarımı sayılması için bir ölçüttür.
İlgili konular
Örnek kararlar
3 karar- Vergi Dava Daireleri Kurulu, 2023/884 E., 2025/376 K., 21.05.2025İlgili madde: 5520 s. K. m.13
- Vergi Dava Daireleri Kurulu, 2023/988 E., 2025/375 K., 21.05.2025İlgili madde: 5520 s. K. m.13
- Vergi Dava Daireleri Kurulu, 2023/898 E., 2025/383 K., 21.05.2025İlgili madde: 5520 s. K. m.13
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
- İlişkili kişi
- Transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç dağıtımı
- Şeffaf işletme
- Daimi temsilci
- İşyeri
- Kanuni faiz
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.