Kazanç nedir?

Ortaklığın faaliyeti sonucunda oluşan ve ortaklık amacına hizmet eden artış, paylaşıma konu kazançtır.

Ortaklığın varlığını sürdürmek için konulan mallar, paralar ve sonradan sermaye artışıyla artan değerler, ortaklık amacından doğan kazanç değildir.

Sermaye niteliğindeki değerler paylaşıma tabi tutulamaz; paylaşım yalnızca niteliği gereği ortaklığa ait kazanç üzerinden yapılır.

Kazanç paylaşımı, oluşan artışın ortaklar arasında dağıtılmasıdır.

Zarara katılma, oluşan azalmanın ortaklar arasında paylaştırılmasıdır; kazancın oluşmaması hâlinde ortaya çıkar.

Kazanç paylaşımı kavramı zarara katılmayı da kapsar; zarar durumunda paylaşım yükümlülüğü zarar üzerinden işler.

Kazanç hâlinde ortaklığın kalan varlığı, katılım paylarının geri verilmesini karşılayacak ölçüde olup üstünde bir artı bulunur.

Zarar hâlinde kalan varlık katılım paylarını karşılamaz ve ortaklığın açığı ortaklar arasında paylaşılır.

Kazanç birinci fıkraya, zarar ikinci fıkraya göre paylaşılır. Her iki durumda da önce borçlar, giderler ve avanslar, sonra katılım payları karşılanır.

Ticari kazanç, ticari işletmenin faaliyetinden doğan kazançtır ve madde metninde birinci bentte yer alır.

Serbest meslek kazancı, serbest meslek faaliyetinden doğan ve dördüncü bentte sayılan kazançtır.

İki kategori ayrı bentlerde yer aldığından farklı hesaplama ve beyan kuralları uygulanabilir; hangi kategoriye girdiğinin tespiti vergilendirmeyi değiştirir.

Ücret, bağımlı çalışmanın karşılığı olarak üçüncü bentte sayılan kazançtır.

Diğer kazanç ve irat, altıncı bentte yer alan kategorilere girmeyen ve yedinci bent kapsamında kalan değerlerdir.

Bir gelirin ücret mi yoksa diğer kazanç mı sayılacağı, uygulanacak özel hükmü ve vergileme yöntemini belirler; ücretin tanımına giren bir değer diğer kazanç olarak sınıflandırılamaz.

Ticari kazançta bağlantı noktası işyeri veya daimi temsilcidir ve kazancın bu yerlerle sağlanmış olması aranır.

Diğer kazanç ve iratlarda bağlantı noktası, kazancı doğuran işin veya muamelenin Türkiye'de ifa edilmesi ya da değerlendirilmesidir; işyeri aranmaz.

Ticari kazanç için işyeri ya da daimi temsilci yoksa kazanç Türkiye'de elde edilmiş sayılmaz; diğer kazanç için ise işin Türkiye'de ifası ya da değerlendirilmesi yeterlidir.