Koruyucu tedbir nedir?
Diğer yazımlar: Koruyucu tedbirler
Kısaca
Koruyucu tedbir, 3 kanunda 5 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- Anayasa m.172 · tüketicilerin korunması: Tüketicinin zarara uğramasını önlemeye yönelik devlet düzenlemeleri ve denetimleridir.
- 6284 s. K. m.8 · tedbir kararının verilmesi, tebliği ve gizlilik: Korunan kişinin güvenliğini ve barınmasını sağlamaya yönelik tedbirdir.
- 1380 s. K. m.9 · su ürünlerini zarardan koruyacak tedbirler: Su ürünlerini zarardan koruyan önlemlerdir.
Kanunda nerede geçiyor
5 maddeTürkiye Cumhuriyeti Anayasası
- Anayasa m.172 · A. Tüketicilerin korunması
Tüketicinin zarara uğramasını önlemeye yönelik devlet düzenlemeleri ve denetimleridir. Örneğin ürün güvenliği, içerik bilgisi ve aldatıcı reklam yasağına ilişkin önlemler bu kapsamda değerlendirilir.
- Anayasa m.173 · B. Esnaf ve sanatkarların korunması
Esnaf ve sanatkârı piyasadaki güçlü ekonomik aktörlere karşı kollayan düzenlemelerdir. Örnek olarak haksız rekabete karşı korumalar sayılabilir.
Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun
- Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun m.4 · Hâkim tarafından verilecek koruyucu tedbir kararları
Hâkimin korunan kişinin lehine verdiği, mağduru şiddetten uzaklaştırmayı ve yeni şiddetin önüne geçmeyi amaçlayan tedbirdir. Madde 4 kapsamındaki tedbirler, şiddet uygulayana yönelik önleyici tedbirlerden ayrıdır.
- Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun m.8 · Tedbir kararının verilmesi, tebliği ve gizlilik
Korunan kişinin güvenliğini ve barınmasını sağlamaya yönelik tedbirdir. Madde 3(3) uyarınca delil veya belge aranmadan verilebilir.
Su Ürünleri Kanunu
- Su Ürünleri Kanunu m.9 · Su ürünlerini zarardan koruyacak tedbirler
Su ürünlerini zarardan koruyan önlemlerdir. Hangi tedbirlerin bu nitelikte sayılacağı Tarım ve Orman Bakanlığınca tespit edilir.
Karıştırılan kavramlar
Koruyucu tedbir ile aydınlatıcı tedbir arasındaki fark nedir?
Koruyucu tedbir, tüketicinin zarar görmesini önlemeye yönelik düzenlemelerdir.
Aydınlatıcı tedbir, tüketicinin bilgi eksikliği olmadan karar vermesini hedefler.
İkisi aynı maddede sayılsa da uygulamada farklı düzenleme araçlarıyla hayata geçer; bu ayrım uygulamada hangi mevzuatın esas alınacağını belirler.
Koruyucu tedbir ile destekleyici tedbir arasındaki fark nedir?
Koruyucu tedbir, esnaf ve sanatkârı piyasadaki güçlü ekonomik aktörlere karşı kollayan düzenlemelerdir.
Destekleyici tedbir, esnaf ve sanatkârın faaliyetini geliştirmesine yönelik olumlu adımlardır (kredi, vergi kolaylığı, mesleki eğitim).
Madde iki tür tedbiri birlikte öngörür; devlet yalnızca birini seçerek ödevini tamamlamış sayılmaz.
Koruyucu tedbir ile önleyici tedbir arasındaki fark nedir?
Koruyucu tedbir, korunan kişinin güvenliğine yöneliktir ve delil aranmaksızın verilebilir.
Önleyici tedbir, şiddet uygulayana yönelik olup geciktirilmeksizin verilir.
Her iki türde de delil aranmaz (3. fıkra); ancak önleyici tedbirde gecikmeye karşı ayrıca sıkı bir yükümlülük vardır.
Koruyucu tedbir / Eşitsizliği giderici farklı muamele / Genel farklı muamele: fark nedir?
Çocuk, özel yerde tutulan kişi veya eşitsizliği gidermeye yönelik tedbir gerekli ve orantılıdır.
Farklı muamele bu amaçlardan birine dayanmaz ya da orantısızdır.
Yalnız gerekli, amaca uygun ve orantılı olanlar istisna kapsamına girer; diğerleri ayrımcılık sayılabilir.
İlgili konular
Örnek kararlar
3 karar- 2013/64 E., 2013/142 K., 28.11.2013İlgili madde: 6284 s. K. m.4
- Ceza Genel Kurulu, 2021/341 E., 2022/600 K., 04.10.2022İlgili madde: 6284 s. K. m.8
- Genel Kurul, 2017/32972 E., 29.09.2021İlgili madde: 6284 s. K. m.8
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.