Kurtarma ücreti nedir?
Kısaca
Kurtarmacının kurtarma faaliyeti sonucunda kurtarılan araç ve eşya için hak ettiği bedeldir.
Bağlam: TTK m.1306
Kanunda nerede geçiyor
9 maddeTürk Ticaret Kanunu
- TTK m.1304 · V- Kurtaranın hakları — 1. Kurtarma ücreti a) İlkeler
Faydalı sonuç veren kurtarma faaliyeti nedeniyle kurtarana doğan ücret hakkıdır. Miktarı, kurtarılan eşyanın kurtarılma sonrasındaki değerini aşamaz.
- TTK m.1305 · b) Ücretin belirlenmesi
Kurtaranın kurtarma faaliyetine karşılık kurtarılan taraftan isteyebileceği bedeldir. Taraflarca belirlenmemişse ya da mahkemece uyarlanması istenmişse bu maddedeki kıstaslara göre saptanır.
- TTK m.1306 · c) Borçlular
Kurtarmacının kurtarma faaliyeti sonucunda kurtarılan araç ve eşya için hak ettiği bedeldir. Bu madde ücretin borçlularını ve paylaşımını düzenler, ücretin miktarını belirlemez.
- TTK m.1307 · d) Gönderilenin sorumluluğu
Deniz tehlikesi altında bulunan eşyayı kurtaran kişiye ödenen ücrettir. Gönderilenin sorumluluğu, bu ücretin eşya paraya çevrilseydi ne oranda ödeneceğine bağlıdır.
- TTK m.1309 · bb) Birden çok kurtaran arasında
Deniz tehlikesindeki bir gemiyi, yükü veya diğer malları kurtaran kişinin, kurtarma faaliyetine karşılık hak ettiği bedeldir. Ücretin miktarı 1305. maddedeki kıstaslara göre belirlenir.
- TTK m.1310 · cc) Gemi adamlarına ve kurtaranın diğer adamlarına verilecek pay
Kurtaran geminin, kurtarılan araç veya eşya üzerinden hak ettiği ve pay cetvelinin hesap tabanını oluşturan bedeldir. Pay, bu ücretten kurtarma yüzünden geminin uğradığı zarar ile yapılan giderler ayrıldıktan sonra kalan kısımdan verilir.
- TTK m.1311 · f) Ücretten mahrumiyet
Kurtarma faaliyetinin sonucunda kurtarana ödenmesi gereken karşılıktır. Bu madde ücreti doğurmaz; ücretin doğduğu hallerde kurtaranın bu ücretten yoksun bırakılmasının koşullarını gösterir.
- TTK m.1312 · 2. Özel tazminat
m.1305 uyarınca belirlenen, kurtarılan şeylerin değerine bağlı olarak hesaplanan ve kurtarana ödenmesi gereken ücrettir. Özel tazminatın hem ön koşulunu hem de üst sınırını oluşturur.
- TTK m.1318 · II- Ücret
Deniz kazasında tehlike altındaki gemi, eşya veya çevrenin kurtarılmasına yapılan katkı karşılığında kurtarana ödenen ücrettir. Ücret, kurtarılan değerin büyüklüğü ve kurtarma faaliyetinin niteliği gibi ölçütlere göre takdir edilir.
Karıştırılan kavramlar
Kurtarma ücreti ile kurtarılan eşyanın kurtarılma sonrasındaki değeri arasındaki fark nedir?
Kurtarana ödenecek ücret, hesaplanan tutar olarak ortaya çıkar.
Kurtarılan eşyanın kurtarılma sonrasındaki değeri, ücretin üst sınırıdır.
Hesaplanan ücret bu değeri aşarsa değer ile sınırlandırılır.
Kurtarma ücreti ile özel tazminat arasındaki fark nedir?
Kurtarma ücreti m.1305'e göre, kurtarılan şeylerin değerine bağlı olarak hesaplanır ve sonuç bakımından başarılı kurtarmaya bağlanır.
Özel tazminat, bu ücrete en azından denk bir ücrete ulaşılamadığında devreye giren ve giderleri esas alan bir karşılıktır.
Kurtaran m.1305 uyarınca ücret alabiliyorsa m.1312 uygulanmaz; ücret alamaz ya da ücret özel tazminata denk kalmazsa giderler özel tazminat olarak istenebilir.
Toplam özel tazminat ile kurtarma ücreti sınırı arasındaki fark nedir?
Özel tazminat toplamı, m.1305 uyarınca hesaplanan kurtarma ücretinin altında kalan tutar olarak belirlenir.
Özel tazminat toplamı, kurtarma ücretini aşarsa aşan kısım ödenmez.
Toplam özel tazminat kurtarma ücretini aşamaz; aşım varsa ödeme bu oranda sınırlanır.
Kurtarma ücreti alacağı ile diğer gemi alacakları arasındaki fark nedir?
Kurtarma ücreti alacağının rehin hakkı, kurtarma faaliyetinin yapıldığı tarihten önce doğmuş diğer rehin haklarından önce gelir.
Diğer gemi alacaklarının rehin hakkı, doğum tarihine ve 1320. maddedeki sıraya göre belirlenir.
Kurtarma ücreti alacağı, kendisinden önce doğmuş rehinlerin önüne geçer; bu sıra tarih ölçütüne bağlıdır.
Kurtarma ücreti alacakları kendi aralarında: fark nedir?
Sonradan doğan kurtarma ücreti rehin hakkı, kendisinden önce doğan kurtarma ücreti rehin haklarından önce gelir.
Önceden doğan kurtarma ücreti rehin hakkı, sonra doğanlara göre geri sırada kalır.
Kurtarma faaliyetlerinin sona erme tarihine göre ters sıralama uygulanır.
İlgili terimler
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.