Makbuz karşılığı ödeme nedir?
Kısaca
Makbuz karşılığı ödeme, 4 kanunda 11 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- Harçlar K. m.131 · genel Ödeme şekli: Harcın, tahsil yetkisi bulunan birime ödendiğini gösteren belge verilerek yatırılması yöntemidir.
- 488 s. K. m.18 · makbuz verilmesi şekliyle ödeme: Verginin, ödemeyi alan tarafından verilen makbuz karşılığında ödenmesi yöntemidir.
- AATUHK m.40 · ödeme şekli, makbuz: Amme alacağının, alacaklı tahsil dairesinin salahiyetli ve mesul memurlarınca verilen makbuz karşılığında yapılan ödemesidir.
Kanunda nerede geçiyor
11 maddeHarçlar Kanunu
- Harçlar K. m.66 · Ödeme usulü
Harcın ödendiğini gösteren resmi belge alınarak yapılan ödemedir. Ödemenin makbuza bağlanması, harcın ödendiğinin kanıtlanabilmesi için aranan biçimsel bir unsurdur.
- Harçlar K. m.77 · Ödeme usulü
Harcın ödendiğini gösteren resmi belge alınarak yapılan ödemedir. Ödeme, makbuzla belgelenmediği sürece harç ödemesi olarak kabul edilmez.
- Harçlar K. m.106 · Ödeme usulü
Harcın, ödemeyi kanıtlayan bir makbuz verilerek alınmasıdır. Harç, makbuz düzenlenmeden alınmış sayılmaz; ödemenin ispatı makbuza dayanır.
- Harçlar K. m.112 · Ödenme usulü
Harcın ödendiğini gösteren resmi belge alınarak yapılan ödemedir. Makbuz, harcın ödendiğinin ispat aracıdır ve ödeme ile belge birlikte gerçekleşir.
- Harçlar K. m.122 · Harcın ödenmesi
Harcın ödendiğini gösteren resmi belge alınarak yapılan ödeme biçimidir. Kanun, trafik harcının bu yolla ödenmesini zorunlu kılar; ödemenin başka bir belgeyle kanıtlanması bu kuralın yerine geçmez.
- Harçlar K. m.131 · Genel Ödeme şekli
Harcın, tahsil yetkisi bulunan birime ödendiğini gösteren belge verilerek yatırılması yöntemidir. Madde, bu yöntemi ödeme şekillerinden biri olarak anar.
Damga Vergisi Kanunu
- Damga Vergisi Kanunu m.15 · Ödeme şekilleri
Damga vergisinin, kanunda gösterilen haller dışında kalan kâğıtlar için makbuz alınarak ödenmesi şeklidir. Usul ve esasları Maliye Bakanlığı tarafından belirlenir (m.18).
- Damga Vergisi Kanunu m.18 · Makbuz verilmesi şekliyle ödeme
Verginin, ödemeyi alan tarafından verilen makbuz karşılığında ödenmesi yöntemidir. Madde bunu genel ödeme şekli olarak belirler.
- Damga Vergisi Kanunu m.22 · Makbuz karşılığı ödemelerde ödemenin zamanı
Damga vergisinin, kanunda gösterilen diğer ödeme şekilleri dışında kalan hâllerde, beyanname verilerek vergi dairesine ödenmesi yöntemidir. Kanunun 18. maddesi bu yöntemi genel kural olarak belirler.
Gelir Vergisi Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun
- Gelir Vergisi Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun m.22
Bir kâğıt düzenlenmesi karşılığında yapılan ödeme olup, damga vergisinin bu özel usulle bildirilip ödenmesine konu olan ödeme türüdür. Kâğıdın türü ve vergi tutarı bu maddede değil, damga vergisi mevzuatında belirlenir.
Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun
- AATUHK m.40 · Ödeme şekli, makbuz
Amme alacağının, alacaklı tahsil dairesinin salahiyetli ve mesul memurlarınca verilen makbuz karşılığında yapılan ödemesidir. Maddenin temel ödeme biçimi budur.
Karıştırılan kavramlar
Makbuz karşılığı ödeme ile basılı damga arasındaki fark nedir?
Makbuz karşılığı ödemede vergi, ödemeyi alan tarafından verilen makbuzla ödenir ve kâğıt düzenlendikten sonra beyan ile bildirilir.
Basılı damgada vergi kâğıda basılarak, kâğıt düzenlenmeden önce peşin ödenir.
Hangi ödeme şekli uygulanacaksa vergi zamanı ve beyan usulü de ona göre belirlenir (m.21, m.22).
Makbuz karşılığı ödeme ile istihkaktan kesinti arasındaki fark nedir?
Genel kural olan makbuz karşılığı ödemede yükümlü vergiyi doğrudan ödemeyi alan kişiye öder.
İstihkaktan kesintide, kamu kurum ve kuruluşları ile belirtilen müesseseler ödeme sırasında vergiyi keser ve öder.
Kesinti yapan kurumlarda ödeme zamanı ve yatırılacak yer m.23 hükmüne göre belirlenir; makbuz karşılığı ödeme süreleri bunlara uygulanmaz.
Genel makbuz karşılığı ödeme ile maliye Bakanlığının belirlediği özel ödeme zamanı arasındaki fark nedir?
Genel kuralda, a ve b bentlerindeki süreler uygulanır ve beyanname verilir.
Maliye Bakanlığı, belirli işlemlerde kâğıdın düzenlenmesinden önce veya noterde işlem sırasında ödetme yetkisine sahiptir.
Yetki kullanıldığında, normal süreler ve beyanname aranmaz; vergi işlem anında ödenir.
Makbuz karşılığı ödeme ile makbuzsuz ödeme arasındaki fark nedir?
Harcın makbuz karşılığında ödenmesi, maddenin öngördüğü usuldür ve ödemenin ispatını sağlar.
Makbuz verilmeden yapılan ödeme, maddede öngörülen usule uymaz.
Makbuz karşılığı yapılmayan ödeme, madde bakımından usulüne uygun ödeme sayılmaz.
Makbuz karşılığı ödeme ile özel ödeme şekli arasındaki fark nedir?
Genel kural olarak ödeme, salahiyetli memura karşı makbuz alınarak yapılır.
Maliye Bakanlığı, belirli hallerde ödemenin özel ödeme şekilleriyle yapılmasını zorunlu kılabilir.
Bakanlık kararıyla zorunlu kılınan hallerde özel ödeme şekli kullanılmadan yapılan ödeme, madde kapsamında amme alacağına mahsup edilemez.
İlgili konular
- İmtiyazname, ruhsatname ve diploma harçları, trafik harçlarıİcra Müdürlüğü Mevzuatı
- Gemi ve liman harçlarıİcra Müdürlüğü Mevzuatı
- Genel muaflıklar ve istisnalar, mükellefiyetle ilgili genel hükümlerİcra Müdürlüğü Mevzuatı
- Konsolosluk harçlarıİcra Müdürlüğü Mevzuatı
- Tapu ve kadastro harçlarıİcra Müdürlüğü Mevzuatı
- ÖdemeVergi ve Vergi Usul Hukuku
İlgili terimler
- Basılı damga
- Diploma harcı
- Tahsil yetkisi
- Trafik harcı
- İstihkaktan kesinti
- Gemi ve liman harçları
- Tapu ve kadastro harcı
- Konsolosluk harcı
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.