Sanık nedir?
Kısaca
Sanık: Kovuşturmanın başlamasından itibaren hükmün kesinleşmesine kadar, suç şüphesi altında bulunan kişiyi
Kanuni tanım: CMK m.2/1-b
Kanuni tanım
- CMK m.2/1-bCeza Muhakemesi Kanunu
Sanık: Kovuşturmanın başlamasından itibaren hükmün kesinleşmesine kadar, suç şüphesi altında bulunan kişiyi
Kanunda nerede geçiyor
2 maddeCeza Muhakemesi Kanunu
- CMK m.2 · Tanımlar
Kovuşturmanın başlamasından, yani iddianamenin kabulünden itibaren hükmün kesinleşmesine kadar suç şüphesi altında bulunan kişidir. Mahkûmiyet kararı verilmiş olması sanık sıfatını kendiliğinden sona erdirmez; karar kesinleşinceye kadar sanık olarak kalınır.
Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun
- CGTİHK m.112 · Tutukevine kabul
Hakkında kovuşturma başlatılmış kişidir. Maddenin kabul şartı, bu kişinin tutukevine konulabilmesi için tutuklama kararının varlığını aramaktadır.
Karıştırılan kavramlar
Şüpheli ile sanık arasındaki fark nedir?
Şüpheli, soruşturma evresinde suç şüphesi altında bulunan kişidir ve henüz iddianame kabul edilmemiştir.
Sanık, iddianamenin kabulüyle kovuşturma başladıktan sonraki kişidir.
Aynı kişi iddianamenin kabulüyle şüpheliden sanığa dönüşür; hangi sıfatla işlem yapıldığı usul haklarını ve yetkili mercii belirler.
Şüpheli-sanık zilyetliği ile üçüncü kişi zilyetliği arasındaki fark nedir?
Malvarlığı değeri şüpheli veya sanığın zilyetliğindeyse elkoyma doğrudan yapılabilir.
Malvarlığı değeri şüpheli veya sanık dışında bir kişinin zilyetliğindeyse de, taşınmaz, hak, alacak veya diğer değer somut olarak belirlenmiş ise elkoyma yapılabilir.
Üçüncü kişinin zilyetliği elkoymaya engel değildir; ancak somut belirleme şartı aranır.
Sanık / Cumhuriyet savcısı / mağdur: fark nedir?
Cumhuriyet savcısı ve sanık, madde metninde açıkça itiraz hakkı sahibi olarak sayılmıştır.
Suçtan zarar gören kişi maddenin lafzında yer almaz.
Yargıtay uygulamasında son soruşturmanın açılmasına yer olmadığı kararına karşı suçtan zarar görenin de, katılan sıfatını alabilecek durumdaysa itiraz edebileceği kabul edilmektedir. (4. Ceza Dairesi, 2019/3047 E., 2019/11774 K., 25.06.2019)
Cumhuriyet savcısı ile sanık arasındaki fark nedir?
Cumhuriyet savcısı, kamu adına soruşturma ve kovuşturmanın sürdürülmesi bakımından itiraz eder.
Sanık, haklarının korunması amacıyla aynı kararlara itiraz edebilir.
Madde her iki tarafa da itiraz hakkı tanır; itiraz hakkı kararı veren mahkemenin türüne göre değişmez.
Şikayetçi ile sanık yükümlülüğü arasındaki fark nedir?
Şikayetçi, tayin olunan gün ve saatte bizzat ya da vekil aracılığıyla hazır bulunmak zorundadır.
Sanık da aynı şekilde gelmek veya vekil göndermek zorundadır; ancak gelmemesinin sonucu farklıdır.
Şikayetçinin gelmemesi şikayet hakkının düşmesine yol açar; sanığın gelmemesi ise zorla getirme ve gıyapta yargılama ile sonuçlanır.
Gelmeyen şikayetçi ile gelmeyen sanık arasındaki fark nedir?
Gelmeyen şikayetçi için madde açık bir yaptırım belirler: şikayet hakkı düşer.
Gelmeyen sanık için ise madde zorla getirme ve yokluğunda yargılama yolunu açar.
Şikayetçinin gelmemesi davayı sona erdirir; sanığın gelmemesi yargılamayı sona erdirmez.
İlgili konular
Örnek kararlar
3 karar- Ceza Genel Kurulu, 2011/266 E., 2012/139 K., 03.04.2012İlgili madde: CMK m.2
- Ceza Genel Kurulu, 2008/245 E., 2009/49 K., 03.03.2009İlgili madde: CMK m.2
- Ceza Genel Kurulu, 2007/13 E., 2007/54 K., 06.03.2007İlgili madde: CMK m.2
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.