Sondaj nedir?
Kısaca
Sondaj: Jeotermal akışkanları aramak, üretmek, kullanım sonrası reenjekte etmek, rezervuarı gözlemlemek veya test etmek için bilimsel yöntemler ve uygun araçlar kullanılarak, gereken derinlik ve çapta yeryüzünden kaynağa doğru jeolojik takip ile delik kazma ve açma işlemi ile jeotermal rezervuar…
Kanuni tanım: 5686 s. K. m.3/1
Kanuni tanım
- 5686 s. K. m.3/1Jeotermal Kaynaklar ve Doğal Mineralli Sular Kanunu
Sondaj: Jeotermal akışkanları aramak, üretmek, kullanım sonrası reenjekte etmek, rezervuarı gözlemlemek veya test etmek için bilimsel yöntemler ve uygun araçlar kullanılarak, gereken derinlik ve çapta yeryüzünden kaynağa doğru jeolojik takip ile delik kazma ve açma işlemi ile jeotermal rezervuar oluşturmak için akışkan enjekte etmek için kuyu açma işlemini
Karıştırılan kavramlar
Bent (a) çukur-sondaj-kuyu ile bent (b) galeri-tünel arasındaki fark nedir?
Bent (a) çukur, sondaj ve kuyuları düzenler ve belge zorunluluğu derinlik sınırına bağlıdır.
Bent (b) ufki veya meyilli galeri ve tünelleri düzenler ve belge zorunluluğu boy ve kesite bağlı değildir.
Galeri ve tünelde derinlik ya da uzunluk eşiği aranmadan belge gerekir; çukur ve kuyuda ise yalnız tespit edilmiş haddin aşılması belge gerektirir.
Araştırma izni ile sondaj ve kazı izni arasındaki fark nedir?
Araştırma izni Kültür ve Turizm Bakanlığınca verilir ve bilimsel ve mali yeterlilik şartına bağlıdır.
Sondaj ve kazı izni Cumhurbaşkanı kararı ile verilir ve daha üst düzey bir yetkiye dayanır.
Kazı ve sondaj yapılacaksa iki ayrı izin gerekir; yalnız araştırma izni kazı yapma yetkisi vermez.
Kazı izni ile sondaj izni arasındaki fark nedir?
Madde her iki faaliyeti aynı sınırlamaya bağlar; izin kapsamında kazı ve sondaj birlikte sayılır.
Sondaj ile kazı ayrı teknik faaliyetlerdir ve izin verilmesi usulü yönetmelikte ayrıca düzenlenir.
Aynı süre içinde birden fazla yerde kazı ya da sondaj izni verilmesi, yönetmelikte belirlenen usul çerçevesinde değerlendirilir.
Kazı veya sondaj ile izinsiz define araştırma arasındaki fark nedir?
Kültür varlığı bulmak amacıyla izinsiz kazı veya sondaj yapmak, fıkra 1 kapsamındadır; fiil yer üstünde değil yer altında yoğunlaşır.
İzinsiz define araştırmak, fıkra 2 kapsamındadır; kazı veya sondaj dışında da araştırma faaliyetleri (ör. dedektörle tarama) bu kapsama girebilir.
Kazı/sondaj suçunda ceza iki yıldan beş yıla kadardır; define araştırma suçunda üç aydan iki yıla kadardır. İkisi farklı cezalandırma aralıklarına tabidir.
Ölçüm-sondaj faaliyeti ile ön lisans veya üretim lisanslı izin arasındaki fark nedir?
Proje ve etüt aşamasındaki ölçüm ve sondaj için projenin ön lisans veya üretim lisansı alınmış olması aranmaz.
Bu izin verilen bir saha içinde, izne konu projeye yönelik ölçüm ve sondaj için ayrıca izin aranmaz.
Ölçüm ve sondaj için ayrı izin, saha içinde zaten verilmiş izne dayanan faaliyet için gerekmez.
Sondaj yöntemi ile fiziki envanter arasındaki fark nedir?
Birinci fıkraya göre sondaj yönteminde varlıklar istatistiksel örneklemeyle belirlenir; tek tek sayım yapılmaz.
Fiziki envanterde her kalem depoya girilerek sayılır, ölçülür, tartılır ve değerlendirilir.
Sondaj yöntemi ancak sonucunun fiziki sayıma eş düşmesi hâlinde geçerlidir; aksi hâlde envanter eksik kabul edilir.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.