Taraf nedir?
Diğer yazımlar: Taraflar
Kısaca
Mirasbırakanın ana tarafı ile baba tarafı olarak ayrılan iki miras hattıdır. Bir tarafta hiç mirasçı kalmadığında, o taraftaki pay diğer tarafa geçer.
Birçok kanunda geçer (2 kanun); anlamı bağlama göre aşağıda.
Kanunda nerede geçiyor
3 maddeTürk Medeni Kanunu
- TMK m.496 · II. Ana ve baba
Mirasbırakanın ana tarafı ile baba tarafı olarak ayrılan iki miras hattıdır. Bir tarafta hiç mirasçı kalmadığında, o taraftaki pay diğer tarafa geçer.
- TMK m.497 · III. Büyük ana ve büyük baba
Mirasbırakanın ana tarafındaki ya da baba tarafındaki büyük ana ve büyük babalardan oluşan gruptur. Madde, bir tarafın tümüyle tükenmesi hâlinde payın diğer tarafa geçmesini bu kavram üzerinden kurar.
Ceza Muhakemesi Kanunu
- CMK m.215 · Dinleme ve okumadan sonra diyeceğin sorulması
Maddede sayılan katılan veya vekili, Cumhuriyet savcısı, sanık ve müdafiidir. Diyecek sorusu bu kişilere yöneltilir.
Karıştırılan kavramlar
Doğrudan taraf ile silsile yoluyla taraf arasındaki fark nedir?
Hesap ve işleme doğrudan taraf olan kişinin defter ve belgeleri, mali müşavir talebinin muhatabı olabilir.
Silsile yoluyla taraf olan kişi, zincirleme ilişki üzerinden ilgili hesap ve işlemle bağlantılıdır.
Her iki durumda da talep geçerlidir; silsile bağı ispat edilmeden talebe uyulması beklenmez.
Teşebbüs lehine hükmedilen ücret ile diğer taraf lehine hükmedilen ücret arasındaki fark nedir?
Kamu iktisadi teşebbüsü ve bağlı ortaklık lehine hükmedilen vekâlet ücreti, bu maddedeki dağıtım kuralına tabidir.
Teşebbüs ve bağlı ortaklık dışındaki bir taraf lehine hükmedilen vekâlet ücreti bu maddenin kapsamında değildir.
Dağıtım, yalnızca teşebbüs veya bağlı ortaklık lehine hükmedilen ve tahsil edilen ücretlerde 657 sayılı Kanun'a göre yapılır; diğerleri için genel hükümler uygulanır.
İmza eden müteselsil sorumlu ile imza eden müstesna taraf arasındaki fark nedir?
Vergiden müstesna bir kişinin imzası kağıtta bulunsa da bu kişi sorumluluk doğurmaz; diğer imza sahipleri tamamından sorumludur.
Vergiye tabi imza sahipleri, kağıdın tamamına ilişkin vergi ve cezadan müteselsilen sorumludur.
Müstesna tarafın bulunması vergi tutarını azaltmaz; vergi tamamının sorumlu imza sahiplerinden alınması gerekir.
Mahkemenin kendi gerekçesiyle ertelemesi ile taraf kusuruyla ertelenmesi arasındaki fark nedir?
Mahkeme bilirkişi raporu beklemek gibi kendi gerekçesiyle ertelerse taraflar veya vekiller ertelemeye sebep olmamıştır.
Taraf veya vekilinin talebi, muvafakati ya da ihmali erteleme nedeniyse, bu kişiler ertelemeye sebep olmuş sayılır.
Mahkemenin kendi gerekçesiyle yaptığı ertelemede celse harcı doğmaz; taraf kusuruyla yapılanda doğar. (Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi, 2022/1858 E., 2023/24 K., 04.01.2023)
Genel bütçeli idare (j) ile diğer taraflar arasındaki fark nedir?
Genel bütçeli idarelerin (1) ve (3) sayılı tarifeye giren işlemleri istisnadır.
Özel bütçeli idareler veya diğer tüzel ve gerçek kişiler bu bentten yararlanamaz.
Harç, idarenin haklılık oranında karşı tarafa yüklenir; muafiyet yalnız genel bütçeli idareye tanınmıştır.
Taraf sıfatı ile temsil ve takip yetkisi arasındaki fark nedir?
Taraf sıfatı, davanın tarafının kanun gereği Cumhurbaşkanlığı olmasıdır ve bir yetki verme işlemine bağlı değildir.
Temsil ve takip yetkisi, Cumhurbaşkanlığının bu davayı ilgili idare hukuk birimine devretmesi işlemidir ve yazılı yetkilendirme gerektirir.
Taraf sıfatı kendiliğinden geçer; takip yetkisi ancak verildiğinde birime geçer. Yetki verilmemişse dava Cumhurbaşkanlığı adına takip edilmeye devam eder.
İlgili konular
Örnek kararlar
3 karar- 7. Hukuk Dairesi, 2024/2323 E., 2024/3972 K., 19.09.2024İlgili madde: TMK m.496, TMK m.497
- 2008/46 E., 2008/163 K., 13.11.2008İlgili madde: TMK m.497
- 7. Hukuk Dairesi, 2025/2166 E., 2025/5607 K., 24.12.2025İlgili madde: TMK m.496
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.