Yapı Denetimi Hakkında Kanun Madde 3Sorumluluklar ve yapılamayacak işler
4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun'un 3. maddesi, yapı denetim kuruluşlarının imar mevzuatı uyarınca üstlendiği fennî mesuliyet ile yapı hasarından doğan sorumluluğun kapsamını, sorumluluk süresini, izinsiz esaslı tadilatta sorumluluğu, yapı denetim kuruluşunun belirli doğal afetlerden sorumsuzluğunu, kuruluş yöneticileri ve yardımcı kişilerin sorumluluğunu ve yapı denetim kuruluşunun faaliyet sınırlarını düzenler.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Bu Kanunun uygulanmasında, yapı denetim kuruluşları imar mevzuatı uyarınca öngörülen fennî mesuliyeti ilgili idareye karşı üstlenir.
(Ek cümle: 15/2/2018-7099/15 md.) Yapı denetim kuruluşları öncelikle risk bazlı denetim yapar. Yapı denetim kuruluşları, denetçi mimar ve mühendisler, proje müellifleri, laboratuvar görevlileri ve yapı müteahhidi ile birlikte yapının ruhsat ve eklerine, fen, sanat ve sağlık kurallarına aykırı, eksik, hatalı ve kusurlu yapılmış olması nedeniyle ortaya çıkan yapı hasarından dolayı yapı sahibi ve ilgili idareye karşı, kusurları oranında sorumludurlar. Bu sorumluluğun süresi; yapı kullanma izninin alındığı tarihten itibaren, yapının taşıyıcı sisteminden dolayı on beş yıl, taşıyıcı olmayan diğer kısımlarda ise iki yıldır.
Yapıda, yapı kullanma izni alındıktan sonra, ilgili idareden izin alınmadan yapılacak esaslı tadilattan doğacak yapı hasarından, izinsiz tadilat yapan sorumludur. Yapı denetim kuruluşu; yazılı ihtarına rağmen yapı sahibi tarafından önlemi alınmayan, parsel dışında meydana gelen ve yapıda hasar oluşturan yer kayması, çığ düşmesi, kaya düşmesi ve sel baskınından doğan hasarlardan sorumlu değildir.
Yapı denetim kuruluşlarının yöneticileri, ortakları, denetçi mimar ve mühendisleri ile proje müellifleri, laboratuvar görevlileri ve yapı müteahhidi; bu Kanunun uygulanmasından dolayı ortaya çıkan yapı hasarından sorumludur.
Yapı denetim kuruluşu denetim faaliyeti dışında başka ticarî faaliyette bulunamaz. Bu kuruluşun denetçi mimar ve mühendislerinin, denetim faaliyeti süresince başkaca meslekî ve inşaat işleri ile ilgili ticarî faaliyette bulunmaları yasaktır.
Değişiklik geçmişi(1)
- 15.02.2018“Yapı denetim kuruluşları öncelikle risk bazlı denetim yapar. Yapı denetim…” ile başlayan fıkra (bir cümlesi) 15.02.2018 tarihinde 7099 sayılı Kanunla eklendi
Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.
Bu maddede geçen tanımlar(7)
- İlgili idare
- Belediye ve mücavir alan sınırları içindeki uygulamalar için büyükşehir belediyeleri ile diğer belediyeleri, bu alanlar dışında kalan alanlarda valilikleri, yapı ruhsatı ve kullanma izin belgesi verme yetkisine sahip diğer idareleri
- Yapı sahibi
- Yapı üzerinde mülkiyet hakkına sahip olan gerçek ve tüzel kişileri
- Yapı hasarı
- Kullanımdan doğan hasarlar hariç, yapının fen ve sanat kurallarına aykırı, eksik, hatalı ve kusurlu yapılması nedeniyle yapıda meydana gelen ve yapının kullanımını engelleyen veya yapıda değer kaybı oluşturan her türlü hasarı
- Yapı denetim kuruluşu
- Bakanlıktan aldığı izin belgesi ile münhasıran yapı denetimi görevini yapan, ortaklarının tamamı mimar ve mühendislerden oluşan tüzel kişiyi
- Yapı müteahhidi
- Yapım işini, yapı sahibine karşı taahhüt eden veya ticarî amaçla ya da kendisi için şahsî finans kaynaklarını kullanarak üstlenen, ilgili meslek odasına kayıtlı, gerçek ve tüzel kişiyi
- Denetçi mimar ve mühendis
- İlgili mühendis ve mimar meslek odalarına üyeliği devam eden ve Bakanlıkça denetçi belgesi verilmiş mühendis ve mimarları
- Laboratuvar
- İnşaat, zemin ve yapı malzemeleri ile ilgili ham madde ve mamul madde üzerinde ilgili standartlarına veya teknik şartnamelerine göre ölçüm, muayene, kalibrasyon yapabilen ve diğer özelliklerini tayin eden, Bakanlıktan izin almış tesisi,2 n) (Ek:11/5/2018-7143/18 md.)Yardımcı kontrol elemanı: Denetçi mimar ve mühendislerin sevk ve idaresi altında görev yapacak olan mimar ve mühendisler ile Bakanlıkça sınırları belirlenen yapı grubu ve inşaat alanına kadar olan yapılarda mimar ve mühendisler yerine yapı denetimi faaliyetlerine katılabilen teknik öğretmen, yüksek tekniker, tekniker ve teknisyenle
Bu maddedeki kavramlar
- Taşıyıcı sistem
- Yapı hasarı
- Yapı kullanma izni
- Yazılı ihtar
- Esaslı tadilat
- Fennî mesuliyet
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
101 karar arasından seçildi- 6. Daire · E. 2020/3903 · K. 2022/7257 · T. 21.06.2022Daire kararıOnama
denetim faaliyeti dışında başka ticari faaliyetle uğraşılması hali ve yapının taşıyıcı sistemini etkileyen Kanunun 2. maddesinin dördüncü fıkrasının (c) ve (g) bentlerindeki görevlere aykırılık hallerinin gerçekleşmesi durumunda bir (1) yıl yeni iş almaktan men cezasının verileceği, denetçiler için yalnızca 4708 sayılı Kanunun 3.maddesinin 5.fıkrasının 2.cümlesi hükmüne aykırı hareket eden mimar ve mühendislere idari para cezası verileceği,
- 4. Hukuk Dairesi · E. 2020/2457 · K. 2020/3939 · T. 16.11.2020Daire kararıOnama
Yapı sahibi, yapısının fenni mesuliyetini üstlenemez.Keza 13/07/2001 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak 13/08/2001 tarihinde yürürlüğe giren 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkındaki Kanunun 3. maddesi de aynı yönde düzenlenmiş, yapı denetim kuruluşlarının imar mevzuatı uyarınca öngörülen fenni mesuliyeti ilgili İdareye karşı üstlendiği, yapı denetim kuruluşlarının denetçi mimar ve mühendiler, proje müellifleri ve yapı müteahhidi ile birlikte yapı sahibi ve ilgili İdareye karşı kusurları oranında sorumlu olduğu belirtilmiştir.
- 13. Hukuk Dairesi · E. 2019/4715 · K. 2020/5636 · T. 01.07.2020Daire kararıBozma
Yine 4708 sayılı Yasa'nın 3/1. maddesinde "bu kanunun uygulanmasında, yapı denetim kuruluşları imar mevzuatı uyarınca öngörülen fenni mesuliyeti ilgili idareye karşı üstlenir." denilmektedir.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.