AYMKYUHK Madde 49Esas hakkındaki inceleme
6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
6216 sayılı Kanun'un 49. maddesi, kabul edilebilirliği kararlaştırılmış bireysel başvuruların esas incelemesinin bölümlerce yapılmasını, incelemenin dosya üzerinden mi yoksa duruşmalı mı yürütüleceğini, bölümlerin inceleme yetkisinin kapsamını, Adalet Bakanlığına bilgi gönderilmesini, resen veya talep üzerine verilebilecek geçici tedbirleri ve bu tedbirin ömrünü düzenler.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Kabul edilebilirliğine karar verilen bireysel başvuruların esas incelemesi bölümler tarafından yapılır. Başkan iş yükünün bölümler arasında dengeli bir şekilde dağıtılması için gerekli önlemleri alır.
(2)Bireysel başvurunun kabul edilebilirliğine karar verilmesi hâlinde, başvurunun bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına gönderilir. Adalet Bakanlığı gerekli gördüğü hâllerde görüşünü yazılı olarak Mahkemeye bildirir.
(3)Komisyonlar ve bölümler bireysel başvuruları incelerken bir temel hakkın ihlal edilip edilmediğine yönelik her türlü araştırma ve incelemeyi yapabilir. Başvuruyla ilgili gerekli görülen bilgi, belge ve deliller ilgililerden istenir.
(4)Mahkeme, incelemesini dosya üzerinden yapmakla birlikte, gerekli görürse duruşma yapılmasına da karar verebilir.
(5)Bölümler, esas inceleme aşamasında, başvurucunun temel haklarının korunması için zorunlu gördükleri tedbirlere resen veya başvurucunun talebi üzerine karar verebilir. Tedbire karar verilmesi hâlinde, esas hakkındaki kararın en geç altı ay içinde verilmesi gerekir. Aksi takdirde tedbir kararı kendiliğinden kalkar.
(6)Bölümlerin, bir mahkeme kararına karşı yapılan bireysel başvurulara ilişkin incelemeleri, bir temel hakkın ihlal edilip edilmediği ve bu ihlalin nasıl ortadan kaldırılacağının belirlenmesi ile sınırlıdır. Bölümlerce kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlarda inceleme yapılamaz.
(7)Bireysel başvuruların incelenmesinde, bu Kanun ve İçtüzükte hüküm bulunmayan hâllerde ilgili usul kanunlarının bireysel başvurunun niteliğine uygun hükümleri uygulanır.
(8)Esas hakkında incelemenin usul ve esasları ile ilgili diğer hususlar İçtüzükle düzenlenir.
Bu maddede geçen tanımlar(5)
- Başkan
- Anayasa Mahkemesi Başkanını
- Bölüm
- Bir başkanvekilinin başkanlığında altı üyeden oluşan ve ilgili başkanvekili başkanlığında dört üyenin katılımıyla toplanıp bireysel başvurular hakkında karar verme yetkisine sahip olan kurulu
- İçtüzük
- Anayasa Mahkemesi İçtüzüğünü
- Komisyon
- Bireysel başvuruların kabul edilebilirlik incelemesini yapmak üzere oluşturulan kurulları
- Mahkeme
- Anayasa Mahkemesini
Bu maddedeki kavramlar
- Bölüm
- Dosya üzerinden inceleme
- Esas incelemesi
- Mahkeme kararına karşı başvuru
- Resen tedbir
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
529 karar arasından seçildi- 16. Ceza Dairesi · E. 2020/803 · K. 2021/3878 · T. 03.06.2021Daire kararıKabul
6216 sayılı Kanunun 49. maddesinin (6) numaralı fıkrası uyarınca Anayasa Mahkemesinin bireysel başvurulara ilişkin incelemesi, "bir temel hakkın ihlal edilip edilmediği" ve "bu ihlalin nasıl ortadan kaldırılacağının belirlenmesi" ile sınırlıdır.
- İkinci Bölüm · E. 2020/35114 · T. 13.01.2026AYM bireysel başvuruGönderme
33. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 49. maddesinin (6) numaralı fıkrasına göre esas inceleme kapsamında bir temel hakkın ihlal edilip edilmediği ve varsa ihlalin nasıl ortadan kaldırılacağı belirlenmektedir.
- İkinci Bölüm · E. 2021/13796 · T. 10.12.2025AYM bireysel başvuruRet
13. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 49. maddesinin (7) numaralı fıkrası gereğince bireysel başvuruların incelenmesinde 6216 sayılı Kanun'da ve Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nde hüküm bulunmayan hâllerde ilgili usul kanunlarının bireysel başvurunun niteliğine uygun hükümleri uygulanır.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
Hakkında, kamu düzeni ve güvenliği gerekçesiyle sınır dışı edilme ve idari gözetim kararı verilen yabancı uyruklu bir şahıs, bu kararların uygulanması halinde menşe ülkesinde yaşam hakkı ile işkence ve kötü muamele yasağının ihlal edileceğine dair ciddi riskler bulunduğunu iddia ederek Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunmuştur. Başvurucu, ayrıca nihai karar verilinceye kadar sınır dışı işleminin durdurulması yönünde bir talepte de bulunmuştur. Bu durumda, Anayasa Mahkemesinin bireysel başvuru kapsamında alabileceği tedbir kararına ilişkin 6216 sayılı Kanun uyarınca aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- A) Anayasa Mahkemesinin tedbir kararı verebilmesi, idari yargıda yürütmenin durdurulması talebinin reddedilmiş olması ön şartına bağlıdır.
- B) Tedbir talebinin incelenebilmesi için öncelikle bireysel başvurunun kabul edilebilirlik incelemesinden geçerek esasa kaydedilmesine karar verilmesi zorunludur.
- C) Başvurucunun yaşamına ya da maddi veya manevi bütünlüğüne yönelik ciddi bir tehlikenin varlığı anlaşıldığında, Mahkeme Bölümleri tarafından talep üzerine veya resen gerekli tedbirlere karar verilebilir.
- D) Verilen tedbir kararı, esasa ilişkin nihai karar verilinceye kadar geçerliliğini korur ve Mahkemenin altı ay içinde karar verme zorunluluğu bulunmamaktadır.
- E) Bölümler tarafından verilen tedbir talebinin reddi kararlarına karşı, Anayasa Mahkemesi Genel Kuruluna itiraz yolu açıktır.
Bu maddeyle ilgili 3 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl