SMK Madde 56Yenilik ve ayırt edicilik
6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
6769 sayılı Kanun m.56, tasarımın korunması için aranan yenilik ve ayırt edicilik koşullarını düzenler. Birleşik ürünün parçasının tasarımında görünürlük şartını, normal kullanım tanımını, mutlak yenilik ölçütünü (aynılık ve küçük ayrıntı farkı), ayırt edicilik ölçütünü (bilgilenmiş kullanıcı üzerindeki genel izlenim) ve seçenek özgürlüğünü kapsar.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Tasarım yeni ve ayırt edici niteliğe sahip olması şartıyla bu Kanunla sağlanan haklar kapsamında korunur.
(2)Birleşik ürünün parçasının tasarımı, aşağıdaki şartları taşıyorsa yeni ve ayırt edici niteliğe sahip olduğu kabul edilir:
a)Parça birleşik ürüne takıldığında, birleşik ürünün normal kullanımında görünür durumda olmalıdır.
b)Parçanın görünür durumda olan özellikleri, yenilik ve ayırt edici nitelik şartlarını karşılamalıdır.
(3)Bu maddede yer alan normal kullanım; bakım, servis veya onarım işleri hariç olmak üzere, son kullanıcı tarafından kullanımı ifade eder.
(4)Bir tasarımın aynısı;
a)Tescilli tasarım için başvuru veya rüçhan tarihinden önce,
b)Tescilsiz tasarım için tasarımın kamuya ilk sunulduğu tarihten önce,
dünyanın herhangi bir yerinde kamuya sunulmamış ise o tasarım yeni kabul edilir. Tasarımlar sadece küçük ayrıntılarda farklılık gösteriyorsa aynı kabul edilir.
(5)Bir tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde bıraktığı genel izlenim;
a)Tescilli tasarım için başvuru veya rüçhan tarihinden önce,
b)Tescilsiz tasarım için tasarımın kamuya ilk sunulduğu tarihten önce,
kamuya sunulmuş herhangi bir tasarımın aynı kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimden farklı ise bu tasarımın ayırt edici niteliğe sahip olduğu kabul edilir.
(6)Ayırt edici niteliğin değerlendirilmesinde, tasarımcının tasarımı geliştirmede sahip olduğu seçenek özgürlüğünün derecesi dikkate alınır.
Bu maddedeki kavramlar
- Birleşik ürün
- Yenilik
- Ayırt edici nitelik
- Aynı tasarım
- Bilgilenmiş kullanıcı
- Normal kullanım
- Seçenek özgürlüğü
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
757 karar arasından seçildi- 11. Hukuk Dairesi · E. 2023/391 · K. 2024/3947 · T. 15.05.2024Daire kararıOnama
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu davalıya ait ürünün tescil tarihi olan 2015 yılından önce 2011 yılında tasarımının aynısının kamuya sunulduğu, davalının 2015/08588 tescil numaralı tasarımının yenilik ve ayırt edicilik niteliği taşımadığı, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (6769 sayılı Kanun) 56 ve 57 nci maddeleri gereğince hükümsüzlük şartlarının gerçekleştiği gerekçesiyle davanın kabulüne, davalı adına tescilli 2015/08588 numaralı tasarım tescil belgesinin hükümsüzlüğü ve sicilden terkinine karar verilmiştir.
- 11. Hukuk Dairesi · E. 2025/3379 · K. 2026/88 · T. 13.01.2026Daire kararıOnama
ayakkabı pompası ve ayakkabı taban pompası kapağının kullanım sırasında görünme durumunun söz konusu olmaması nedeni ile tasarım korumasından yararlanamayacağı, ancak şartları oluşması halinde faydalı model korumasından faydalanabileceği, somut olayda 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (SMK) 56. maddesine göre hükümsüzlük koşullarının oluştuğu, bir ayakkabı dava konusu tasarımdan bağımsız olarak kullanılabilir ise de dava konusu tasarımın ayakkabı ile birleşik ürün oluşturmak durumunda kalacağı,
- İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi · E. 2023/1470 · K. 2026/432 · T. 11.03.2026İstinafRet
554 Sayılı KHK’nin 6. maddesi (6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 56. maddesi) uyarınca, bir tasarımın tescil edilebilmesi için, tasarımın aynısının başvuru veya rüçhan tarihinden önce dünyanın herhangi bir yerinde kamuya sunulmamış olması, bir başka deyişle mutlak yenilik koşulu kabul edilmiştir.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.