Bağımsızlık nedir?
Kısaca
Bağımsızlık, 5 kanunda 5 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- 2575 s. K. m.2 · bağımsızlık ve yönetim: Danıştay'ın yargısal faaliyetinde yürütme ve diğer organların emir, talimat, genelge, tavsiye ya da telkin yoluyla müdahalesine kapalı olması anlamına gelir.
- 2813 s. K. m.5 · kuruluş:1: Kurumun görevlerini yerine getirirken hiçbir organ, makam, merci veya kişiden emir ve talimat almamasıdır.
- 6087 s. K. m.3 · kuruluş ve Kurulun bağımsızlığı: Kurulun görev ve yetkilerini kullanırken hiçbir organ, makam, merci veya kişiden emir ya da talimat almamasıdır.
Kanunda nerede geçiyor
5 maddeDanıştay Kanunu
- Danıştay Kanunu m.2 · Bağımsızlık ve yönetim
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunun Kuruluşuna İlişkin Kanun
- Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunun Kuruluşuna İlişkin Kanun m.5 · Kuruluş:1
Kurumun görevlerini yerine getirirken hiçbir organ, makam, merci veya kişiden emir ve talimat almamasıdır. Bağımsızlık, Kurumun idari ve mali özerkliğinden ayrı bir ilkedir ve Kurumun ilişkili olduğu bakanlık ile olan bağı yalnızca idari ilişki düzeyinde kalır.
Hakimler ve Savcılar Kurulu Kanunu
- Hakimler ve Savcılar Kurulu Kanunu m.3 · Kuruluş ve Kurulun bağımsızlığı
Kurulun görev ve yetkilerini kullanırken hiçbir organ, makam, merci veya kişiden emir ya da talimat almamasıdır. Bağımsızlık, mahkemelerin bağımsızlığı ve hâkimlik ve savcılık teminatı esaslarına dayanır.
Kişisel Verilerin Korunması Kanunu
- Kişisel Verilerin Korunması Kanunu m.21 · Kişisel Verileri Koruma Kurulu
Kurulun görev alanına giren konularda hiçbir organ, makam, merci veya kişiden emir, talimat, tavsiye veya telkin alamaması anlamına gelir. Bu ilke, Kurulun kararlarına dışarıdan müdahaleyi yasaklar.
Bilirkişilik Kanunu
- Bilirkişilik Kanunu m.3 · Temel ilkeler
Bilirkişinin görevini kendisini atayan mercie, taraflara ve kendi işverenine karşı bile dış etkiden uzak yürütmesi anlamına gelir. Madde metninde dürüstlük kuralları çerçevesinde yapılması öngörülmüştür.
Karıştırılan kavramlar
Bağımsızlık ile mahkemeye karşı üslup ve davranış arasındaki fark nedir?
Bağımsız savunma, avukatın mahkeme karşısında yasal sınırlar içinde savunma yapma hakkını ifade eder.
Bağımsızlık, mahkemeye karşı dilediğini söyleme ve yapma anlamına gelmez.
Duruşmada uygun olmayan tavır gösteren avukat disiplin sorumluluğu ve genel hükümlere göre ceza sorumluluğu ile karşılaşabilir; bu sorumluluk maddedeki bağımsızlık ilkesini ortadan kaldırmaz.
Bağımsızlık ile tarafsızlık arasındaki fark nedir?
Bağımsızlık, mahkemenin dışarıdan emir ve talimat almaması, kararlarında yalnızca hukuka bağlı olmasıdır.
Tarafsızlık, mahkemenin uyuşmazlığın taraflarına karşı eşit mesafede durmasıdır.
Maddenin 2017 değişikliğiyle her ikisi birlikte aranmaktadır; bağımsız olup taraf tutan bir mahkeme m.9 şartını karşılamaz.
Mesleki kural ihlali ile bağımsızlık, tarafsızlık ve dürüstlük ihlali arasındaki fark nedir?
Mesleki kurallara, vakar ve onura aykırı fiil ve harekete ya da görevin gerektirdiği güveni sarsıcı harekete bağlı hallerdir.
Görevini bağımsızlık, tarafsızlık ve dürüstlükle yapmayan ya da kusurlu yapan veya genel prensiplere aykırı davranan meslek mensuplarına ilişkindir.
Birinci grupta ilk defada uyarma, tekrarda kınama; ikinci grupta geçici olarak mesleki faaliyetten alıkoyma verilir.
İşlevsel bağımsızlık ile kurumsal bağımsızlık arasındaki fark nedir?
İşlevsel bağımsızlık, Sayıştay'ın denetim ve kesin hükme bağlama işlerini yürütürken karar ve değerlendirmesinde bağımsız olmasını ifade eder.
Kurumsal bağımsızlık, Sayıştay'ın bir kurum olarak yapısal ve örgütsel olarak diğer devlet organlarından ayrı olmasını ifade eder.
Madde her iki bağımsızlık türünü birlikte öngörür. Biri eksik kalırsa Sayıştay'ın bağımsız denetim yapması güçleşir; bu nedenle ikisi birlikte aranır.
Bağımsızlık ile hükümet ilişkisi arasındaki fark nedir?
Üst Kurulun görev ve yetkilerini kendi sorumluluğu altında bağımsız olarak kullanması (m.34/2).
Hükümetle ilişkilerinin Cumhurbaşkanı, görevlendireceği Cumhurbaşkanı yardımcısı veya bakan aracılığıyla yürütülmesi (m.34/4).
Bağımsızlık, Üst Kurulun karar yetkisine ilişkindir; Hükümetle ilişki ise yalnızca belirlenen kanallar üzerinden kurulur. Bu iki hüküm birlikte okunmalıdır.
İlgili konular
Örnek kararlar
3 karar- 2018/117 E., 2023/212 K., 07.12.2023İlgili madde: 2575 s. K. m.2, 6087 s. K. m.3
- 2016/144 E., 2020/75 K., 10.12.2020İlgili madde: 2575 s. K. m.2
- 2017/158 E., 2018/89 K., 06.09.2018İlgili madde: 6087 s. K. m.3
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
- Kurul Başkanı
- Yönetim ve temsil
- Kurumun gelirleri
- Görevin sona ermesi
- Tabii üye
- Meslek personeli
- Uzlaşma
- Görev süresi
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.