Gerçek hak sahibi nedir?
Kısaca
Tasarımı yaratan veya hakkı ondan devralan, tasarım üzerinde hak sahibi olması gereken kişidir. Tescil veya başvuru bu kişi adına yapılmamışsa gasp söz konusu olur.
Bağlam: SMK m.71
Kanunda nerede geçiyor
3 maddeSınai Mülkiyet Kanunu
- SMK m.71 · Tasarımın gaspı
Tasarımı yaratan veya hakkı ondan devralan, tasarım üzerinde hak sahibi olması gereken kişidir. Tescil veya başvuru bu kişi adına yapılmamışsa gasp söz konusu olur.
- SMK m.72 · Gaspın sona erdirilmesinin sonuçları
Tasarımın hakkının asıl sahibi olan kişidir ve tasarımın sicile başka bir kişi adına kaydedilmiş olması bu sıfatı ortadan kaldırmaz. Kimin gerçek hak sahibi olduğu m.71 uyarınca belirlenir.
- SMK m.110 · Patent başvurularında hak sahipliğine ilişkin işlemler
Buluşu gerçekleştiren ve buna dayanarak patent isteme hakkını kendi malvarlığında taşıyan kişidir. Hakkın kime ait olduğu, m.109 birinci fıkrası uyarınca ileri sürülen iddia ve dava ile belirlenir.
Karıştırılan kavramlar
Başvuru sahibi ile gerçek hak sahibi iddiası arasındaki fark nedir?
Başvuru sahibi kayıtta görünen ve karineden yararlanan kişidir; hakkının aksi ispat edilene kadar korunur.
Gerçek hak sahibi iddiasında bulunan kişi, buluşu kendisinin gerçekleştirdiğini ve hakkın kendisine ait olduğunu öne süren kişidir.
İddia eden kişi dava açmadan ve Kuruma bildirmeden patent verilmesi işlemlerini durduramaz; dava ile karine çürütülebilir.
Yolsuz tescile güvenen iyiniyetli üçüncü kişi ile gerçek hak sahibi arasındaki fark nedir?
Gerçek hak sahibinin zararı, aynî hakkın yanlış tescil veya terkin edilmemesinden doğar.
İyiniyetli üçüncü kişinin zararı, yolsuz sicile güvenerek yaptığı hukuki işlemden doğar.
Her iki zarar türü de 1007 kapsamındadır; üçüncü kişi, sicile güven ilkesi nedeniyle hakkını kaybettiğinde zararını Devletten isteyebilir.
Örnek kararlar
3 karar- 11. Hukuk Dairesi, 2025/3094 E., 2025/6672 K., 06.11.2025İlgili madde: SMK m.71
- 11. Hukuk Dairesi, 2023/5589 E., 2024/6942 K., 01.10.2024İlgili madde: SMK m.110
- İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi, 2022/1325 E., 2025/301 K., 13.02.2025İlgili madde: SMK m.110
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
- Kötüniyet
- Patent isteme hakkı
- Geri çekilmiş sayılma
- İnhisari olmayan lisans
- Tescilsiz tasarım
- Gasp
- Sicile kayıt
- Karine
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.