Gönüllü Vazgeçme nedir?

3 maddede geçiyor · 2 kanun

Kısaca

Failin icra hareketlerinden kendi iradesiyle vazgeçmesi ya da kendi çabalarıyla suçun tamamlanmasını veya neticenin gerçekleşmesini önlemesidir. Dış bir etkenin baskısıyla yapılan vazgeçme bu kapsamda değerlendirilmez.

Birçok kanunda geçer (2 kanun); anlamı bağlama göre aşağıda.

Kanunda nerede geçiyor

3 madde

Türk Ceza Kanunu

  • TCK m.36 · Gönüllü vazgeçme

    Failin suçun icra hareketlerini kendi isteğiyle bırakması ya da icra hareketleri bittikten sonra kendi çabasıyla suçun tamamlanmasını veya neticenin gerçekleşmesini önlemesidir. Cezayı kaldıran şahsi bir neden olarak kabul edilir.

  • TCK m.41 · İştirak hâlinde işlenen suçlarda gönüllü vazgeçme

    Failin icra hareketlerinden kendi iradesiyle vazgeçmesi ya da kendi çabalarıyla suçun tamamlanmasını veya neticenin gerçekleşmesini önlemesidir. Dış bir etkenin baskısıyla yapılan vazgeçme bu kapsamda değerlendirilmez.

Kabahatler Kanunu

  • Kabahatler K. m.13 · Teşebbüs

    Failin elinde olmayan nedenlerle değil, kendi iradesiyle icraya devam etmekten vazgeçmesidir. Kabahatlerde, teşebbüsün cezalandırıldığı hallerde TCK'daki gönüllü vazgeçme hükümleri uygulanır.

Karıştırılan kavramlar

Gönüllü vazgeçme ile etkin pişmanlık arasındaki fark nedir?

Suç bütün unsurlarıyla tamamlanmadan önce, teşebbüs aşamasında yapılan vazgeçme gönüllü vazgeçmedir.

Suç bütün unsurlarıyla tamamlandıktan sonra çalınan eşyanın geri verilmesi veya kaçırılanın serbest bırakılması etkin pişmanlıktır.

Gönüllü vazgeçmede teşebbüsten ceza verilmez; etkin pişmanlık ise madde kapsamında değildir ve ayrı özel hükümlere bağlıdır.

TCK m.36

Teşebbüs ile gönüllü vazgeçme arasındaki fark nedir?

Teşebbüste fiil, failin elinde olmayan nedenlerle tamamlanamamıştır.

Gönüllü vazgeçmede fail icrayı kendi iradesiyle bırakmıştır.

Teşebbüs cezalandırılabilir hâl olabilir; gönüllü vazgeçme halinde TCK'daki gönüllü vazgeçme hükümleri devreye girer ve ceza bakımından farklı sonuç doğurur.

Kabahatler K. m.13

Elinde olmayan nedenler ile gönüllü vazgeçme arasındaki fark nedir?

Elinde olmayan nedenlerle tamamlanamama; suçun dış bir engelle kesilmesidir.

Gönüllü vazgeçme; failin kendi iradesiyle suçu tamamlamaktan vazgeçmesidir.

Dış engel nedeniyle tamamlanamayan fail teşebbüsten sorumlu olur; gönüllü vazgeçme ise bu maddenin değil ayrı bir hükmün konusudur.

TCK m.35

Etkin pişmanlık ile gönüllü vazgeçme arasındaki fark nedir?

Etkin pişmanlıkta suç tamamlanmıştır ve fail mağduru serbest bırakarak neticeyi sonradan ortadan kaldırmaya çalışır.

Gönüllü vazgeçmede icra hareketleri henüz devam etmekte iken fail bunları kendiliğinden sona erdirir (m.36).

Etkin pişmanlıkta cezada indirim (üçte ikiye kadar) uygulanır; gönüllü vazgeçmede ise failin hiç cezalandırılmaması veya yalnız hazırlıktaki fiilden sorumlu tutulması söz konusudur.

TCK m.110

Örnek kararlar

3 karar
  1. Ceza Genel Kurulu, 2021/49 E., 2022/31 K., 18.01.2022
    İlgili madde: TCK m.36
  2. Ceza Genel Kurulu, 2011/692 E., 2012/60 K., 28.02.2012
    İlgili madde: TCK m.36
  3. Ceza Genel Kurulu, 2011/72 E., 2011/102 K., 17.05.2011
    İlgili madde: TCK m.36

Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

İlgili terimler

Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.