Muayenehane nedir?
Kısaca
Muayenehane, 6 kanunda 9 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- 1219 s. K. m.6: Tabibin serbest olarak hasta kabul ettiği özel çalışma yeridir.
- KMK m.24 · yasak işler: Hekimin tek başına ya da az sayıda hekimle çalıştığı, dispanser, klinik veya poliklinik niteliğini taşımayan muayene yeridir.
- 2219 s. K. m.8: Hekimin hasta muayenesi yaptığı ve kural olarak yatırılan hasta bulundurmayan çalışma yeri.
Kanunda nerede geçiyor
9 maddeTababet ve Şuabatı San’atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun
- Tababet ve Şuabatı San’atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun m.6
Tabibin serbest olarak hasta kabul ettiği özel çalışma yeridir. Maddenin hükmü, muayenehanenin kapatılması veya mesleki faaliyetin sona ermesi hâlinde işler.
- Tababet ve Şuabatı San’atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun m.36
Diş tabibinin mesleğini icra etmek üzere seçtiği ve bildirimde gösterdiği yerdir. Bildirim muayenehane olarak kullanılacak yer üzerinden yapılır; nakil halinde yeni yer ayrıca bildirilir.
- Tababet ve Şuabatı San’atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun m.43
Diş tabibinin serbest mesleğini icra ettiği ağız ve diş sağlığı muayenehanesidir. Maddenin ikinci fıkrası istihdam yetkisini yalnız bu yerler bakımından tanımaktadır.
- Tababet ve Şuabatı San’atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun m.46
Diş tabibi ya da dişçinin mesleğini icra ettiği yerdir. Madde yasağı bu mekânla sınırlamış; muayenehanede çalıştırılan salahiyetsiz kişi ile bunu izin veren hekim arasında ilişki kurmuştur.
Kat Mülkiyeti Kanunu
- KMK m.24 · VII - Yasak işler
Hekimin tek başına ya da az sayıda hekimle çalıştığı, dispanser, klinik veya poliklinik niteliğini taşımayan muayene yeridir. Yasak kapsamında değildir; ancak yönetim planında münhasıran mesken kaydı varsa ayrıca engel doğabilir.
Hususi Hastaneler Kanunu
- Hususi Hastaneler Kanunu m.8
Hekimin hasta muayenesi yaptığı ve kural olarak yatırılan hasta bulundurmayan çalışma yeri. Hekim bu yerin bir bölümünü, madde kapsamında yatılı tedavi için ayıramaz.
Radiyoloji, Radiyom ve Elektrikle Tedavi ve Diğer Fizyoterapi Müesseseleri Hakkında Kanun
- Radiyoloji, Radiyom ve Elektrikle Tedavi ve Diğer Fizyoterapi Müesseseleri Hakkında Kanun m.7
Tabip veya diş tabibinin kendi adına, tek başına mesleğini icra ettiği özel çalışma yeridir. Bu maddenin cihaz bulundurma yetkisi yalnızca muayenehaneler için tanınmıştır, hastane ve diğer sağlık kuruluşları için değildir.
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun
- İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun m.2
San'atların tarzı icrasına dair kanuna göre açılan, tek hekim ya da birlikte çalışan sağlık mesleği mensuplarının faaliyet gösterdiği yerdir. Maddenin son bendi bunu ve müşterek muayenehaneyi kapsam dışında tutar.
Veteriner Hekimliği Mesleğinin İcrasına, Türk Veteriner Hekimleri Birliği ile Odalarının Teşekkül Tarzına ve Göreceği İşlere Dair Kanun
- Veteriner Hekimliği Mesleğinin İcrasına, Türk Veteriner Hekimleri Birliği ile Odalarının Teşekkül Tarzına ve Göreceği İşlere Dair Kanun m.8
Veteriner hekimin hayvanların muayene ve tedavisini yaptığı, madde uyarınca açılan yer. Hastane ve laboratuvardan ayrıdır; bunların açılması ayrı ruhsata bağlıdır.
Karıştırılan kavramlar
Dispanser, klinik, poliklinik ile muayenehane arasındaki fark nedir?
Dispanser, klinik veya poliklinik niteliğini taşıyan sağlık kuruluşu birinci fıkradaki yasağa tabidir.
Dispanser, klinik veya poliklinik niteliğinde olmayan muayenehane yasağın dışındadır.
Mesken kayıtlı bölümde hekim muayenehanesi açılabilir; ancak kuruluş dispanser veya poliklinik niteliğine dönüşürse yasak devreye girer.
Birden fazla muayenehane ile tek muayenehane arasındaki fark nedir?
Birden fazla yerde muayenehane açarak icra etmek, birinci fıkra kapsamında yasaktır.
Tek bir muayenehanede serbest icra, yasağın dışında kalır.
Yasağa aykırı açılan ikinci ve sonraki muayenehaneler hukuka aykırıdır ve bu ayrım madde metninde ceza veya idari yaptırımla bağlanmamıştır.
Muayenehane ile yatırılarak tedavi için ayrılan muayenehane bölümü arasındaki fark nedir?
Hekimin muayene ve tedavi amaçlı çalıştığı, hasta yatırmayan muayenehane.
Hekimin muayenehanesinin bir parçasında hasta yatırarak tedavi yapmak için ayırması.
Yalnız ikinci halde madde yasağı doğar; muayenehanenin kendisi yasak değildir.
Serbest meslek bürosu ile muayenehane arasındaki fark nedir?
Avukatlık, serbest muhasebeci mali müşavirlik, noterlik, mühendis ve mimar büroları, ilgili kanunlar uyarınca açılmış olmaları hâlinde kapsam dışındadır (f, g, h, ı bentleri).
San'atların tarzı icrasına dair kanuna göre açılan muayenehane ve müşterek muayenehaneler ise maddenin son fıkrası uyarınca kapsam dışındadır.
İki grup da 3572 sayılı Kanun'un dışında kalır; ancak dayanak kanun farklıdır.
Muayenehane ile hastane veya laboratuvar arasındaki fark nedir?
Muayenehane, veteriner hekimin hayvanların muayene ve tedavisi için açtığı yerdir ve madde uyarınca her veteriner hekimin hakkıdır.
Hastane veya laboratuvar, muayenehaneden daha geniş bir tesistir ve açılabilmesi için ayrıca ruhsat gerekir.
Muayenehane için istida yeterlidir; hastane veya laboratuvar için ruhsat alınmadan açılması mümkün değildir.
Evde muayenehane ile ayrı mahalde muayenehane arasındaki fark nedir?
Evinde muayenehane tesis eden tabip de aynı kayıt yükümlülüğüne tabidir.
Ayrı bir mahalde muayenehane açan tabip, mahallin adresini kayda eklemek zorundadır.
Her iki durumda da bildirim yükümlülüğü aynıdır; yalnızca bildirilen mahal bilgisi farklılaşır.
Örnek kararlar
3 karar- 10. Daire, 2019/7045 E., 2022/1415 K., 17.03.2022İlgili madde: 1219 s. K. m.46, 1219 s. K. m.36, 1219 s. K. m.43
- 10. Daire, 2019/7061 E., 2022/1418 K., 17.03.2022İlgili madde: 1219 s. K. m.46, 1219 s. K. m.36, 1219 s. K. m.43
- Danıştay 15. Daire Başkanlığı, 2015/1803 E., 2018/5514 K., 31.05.2018İlgili madde: 1219 s. K. m.46, 1219 s. K. m.36, 1219 s. K. m.43
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.