Ret sebebi nedir?

Ret sebebi, hâkimin tarafsızlığını şüpheye düşüren olgudur.

Ret delili, bu olguyu ortaya koyan belge ya da tanık gibi kanıttır.

Her ikisinin de istemde gösterilmesi gerekir; biri eksikse istem geri çevrilir. Delilin inandırıcı olup olmadığının takdiri ret kararını veren merciye aittir.

Yasaklılık, kanunda sayılan hâllerin varlığı nedeniyle zabıt katibinin davada hiç görev alamamasıdır.

Red, tarafların ileri sürdüğü bir sebeple zabıt katibinin görevden uzaklaştırılmasını istemeleridir.

Her iki hâlde de hâkim için öngörülen sebepler uygulanır; ancak talebi yapan ve karar mercii farklıdır.

Madde 36/1 cümle 1'deki tarafsızlıktan şüphe gerektiren önemli sebep, somut bir olguya bağlanmadan genel olarak ileri sürülebilir.

Madde 36/1 cümle 2'deki a-d bentlerinde sayılan hâller, varlığı kanunen kabul edilen özel sebeplerdir.

Sayılan hâllerde ayrıca tarafsızlık şüphesinin kanıtlanması gerekmez; genel sebepte ise hâkimin tarafsızlığını gösteren somut durumun ortaya konulması gerekir.

Ret sebebi, hâkimin tarafsızlığından şüphe edilmesine dayanır ve talep üzerine incelenir.

Yasaklılık sebebi, m.34 kapsamında kanun gereği hâkimin davaya hiç bakamamasıdır.

Ret sebebinde merci takdir eder; yasaklılıkta ise hâkim kendiliğinden davaya bakamaz.

Hakemin kararlaştırılan niteliklere sahip olmaması, tahkim usulünde öngörülen ret sebebi veya tarafsızlık şüphesini haklı gösteren durum bulunması genel ret sebebidir.

Tarafın kendisinin atadığı veya atanmasına katıldığı hakem bakımından ret, yalnızca atanmadan sonra öğrenilen sebeplere dayanabilir.

Atanmaya katılan taraf, atanmadan önce bildiği ya da bilebileceği sebeple hakemi reddedemez.

Komisyona süresinde müracaat edilmemesi, madde kapsamında bağımsız bir ret sebebidir.

Süre içinde yapılan ancak diğer şartlardan birini taşımayan başvuru, ayrı ret sebebine dayanır.

Süre aşımı ile diğer ret sebepleri ayrı ayrı değerlendirilir; her biri tek başına reddi gerektirir.