Av. K. Madde 5Avukatlığa kabulde engeller
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 5. maddesi, avukatlık mesleğine kabul isteminin reddini gerektiren engel hâllerini sayar. Birinci fıkranın (a) bendinde belirli suçlardan mahkûmiyet, (b) bendinde kesinleşmiş disiplin kararı sonucu meslek niteliğinin kaybı, (d) bendinde avukatlıkla birleşemeyen iş, (e) bendinde kısıtlılık, (f) bendinde iflas, (g) bendinde aciz vesikası, (h) bendinde sürekli engel ve ikinci fıkrada yüz kızartıcı suçlarda ceza ertelemesi, paraya çevrilme ve af hâlleri düzenlenir.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Aşağıda yazılı durumlardan birinin varlığı halinde, avukatlık mesleğine kabul istemi reddolunur:
a)(Değişik: 23/1/2008-5728/326 md.) Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı iki yıldan fazla süreyle 2 hapis cezasına ya da Devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, (…)1 zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından mahkûm olmak,
b)(Değişik: 22/1/1986 - 3256/2 md.) Kesinleşmiş bir disiplin kararı sonucunda hâkim, memur veya avukat olma niteliğini kaybetmiş olmak,
c)(İptal: Anayasa Mahkemesi’nin 28/2/2013 tarihli ve E.: 2012/116, K.: 2013/32 sayılı Kararı ile.)
d)Avukatlık mesleği ile birleşemiyen bir işle uğraşmak,
e)Mahkeme kararı ile kısıtlanmış olmak,
f)İflas etmiş olup da itibarı iade edilmemiş bulunmak (Taksiratlı ve hileli müflisler itibarları iade edilmiş olsa dahi kabul olunmazlar),
g)Hakkında aciz vesikası verilmiş olup da bunu kaldırmamış bulunmak,
h)Avukatlığı sürekli olarak gereği gibi yapmaya engel vücut veya akılca malul olmak.
(Değişik ikinci fıkra: 2/5/2001 - 4667/5 md.) Birinci fıkranın (a) bendinde sayılan yüz kızartıcı suçlardan biri ile hüküm giymiş olanların cezası ertelenmiş, paraya çevrilmiş veya affa uğramış olsa da avukatlığa kabul edilmezler.
(Değişik üçüncü fıkra: 22/1/1986 - 3256/2 md.) Adayın birinci fıkranın (a) bendinde yazılı cezalardan birini gerektiren bir suçtan dolayı hakkında kamu davası açılmış olması halinde, avukatlığa alınması isteği hakkındaki kararın bu kovuşturmanın sonuna kadar bekletilmesine karar verilebilir.2
Şu kadar ki, ceza kovuşturmasının sonucu ne olursa olsun avukatlığa kabul isteğinin geri çevrilmesi gereken hallerde, sonuç beklenmeden istek karara bağlanır.
- 1.(1. fıkra (a) bendi)Anayasa Mahkemesi’nin 25/2/2010 tarihli ve E.: 2008/17, K.: 2010/44 sayılı Kararı ile bu maddenin birinci fıkrasının (a) bendinde yer alan “…milli savunmaya karşı suçlar, devlet sırlarına karşı suçlar ve casusluk,…” ibaresi iptal edilmiştir.
- 2.(3. fıkra)24/11/2021 tarihli ve 7343 sayılı Kanunun 25 inci maddesiyle bu fıkrada yer alan “kovuşturma altında bulunması” ibaresi “dolayı hakkında kamu davası açılmış olması” şeklinde değiştirilmiştir.
Değişiklik geçmişi(7)
- 24.11.2021bu fıkra 24.11.2021 tarihinde 7343 sayılı Kanunla değiştirildi
- 28.02.2013“d) Avukatlık mesleği ile birleşemiyen bir işle uğraşmak, e) Mahkeme kararı ile…” ile başlayan bent 28.02.2013 tarihinde Anayasa Mahkemesince iptal edildi (AYM E.2012/116, K.2013/32)
- 25.02.20101. fıkra 25.02.2010 tarihinde Anayasa Mahkemesince iptal edildi (AYM E.2008/17, K.2010/44)
- 23.01.2008“Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile;…” ile başlayan bent 23.01.2008 tarihinde 5728 sayılı Kanunla değiştirildi
- 02.05.20012. fıkra 02.05.2001 tarihinde 4667 sayılı Kanunla değiştirildi
- 22.01.1986“Kesinleşmiş bir disiplin kararı sonucunda hâkim, memur veya avukat olma…” ile başlayan bent 22.01.1986 tarihinde 3256 sayılı Kanunla değiştirildi
- 22.01.19863. fıkra 22.01.1986 tarihinde 3256 sayılı Kanunla değiştirildi
Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.
Atıflar(7)
Bu maddenin atıf yaptıkları
Bu maddeye atıf yapanlar
Bu maddedeki kavramlar
- Yüz kızartıcı suç
- Avukatlığa kabul engeli
- Avukatlıkla birleşemeyen iş
- İtibar iadesi
- Kesinleşmiş disiplin kararı
- Kovuşturmanın bekletilmesi
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
655 karar arasından seçildi- 8. Daire · E. 2022/5469 · K. 2025/3173 · T. 24.03.2025Daire kararıOnama
adı geçenin halihazırdaki mevcut sağlık durumunu yansıtmadığı, 2010 yılındaki sağlık durumuna münhasır olduğu, dolayısıyla hastalığının iyileşip iyileşmediğinin tespiti için yeni alınacak sağlık raporuna istinaden bir değerlendirme yapılması gerektiğinden, Mahkemenin ... tarihli Ara Kararla davacının, 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 5'inci maddesinin (h) bendi uyarınca avukatlık mesleğini sürekli olarak yapmasına mani olacak derecede malul olup olmadığı hususunun sağlık kurulu raporuyla saptanması amacıyla,
- 8. Daire · E. 2023/2460 · K. 2024/8011 · T. 31.12.2024Daire kararıBozma
Ağır Ceza Mahkemesinin E:...sayılı dosyasında derdest olduğunun görüldüğü, bu itibarla, 1136 sayılı Kanun'un 5. maddesinin (a) bendi uyarınca hüküm giymenin avukatlığa engel hallerden olduğu, söz konusu davada ...'e isnat edilen fiilin niteliği de dikkate alındığında, avukat olarak baro levhasına yazılma talebinin kovuşturma sonuçlanana kadar bekletilmesinin kamu yararı ve hizmet gereklerine daha uygun düşeceği görüldüğünden, tesis olunan dava konusu ısrar kararında hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
- İkinci Bölüm · E. 2019/29332 · T. 19.12.2023AYM bireysel başvuruGönderme
Geri gönderme kararının gerekçesinde; başvurucu hakkında FETÖ/PDY üyeliği suçundan kovuşturmanın devam ettiği, 19/3/1969 tarihli ve 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun (1136 sayılı Kanun) 5. maddesi uyarınca başvurucunun avukatlık mesleğini icra etmesinin mümkün olmadığı ifade edilmiştir.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.