TMK Madde 7713. Mülkiyetin kazanılması, geri verme
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Bulunan eşyanın (lukata) hukuki rejimini düzenler: malikin ilân, kolluk kuvvetlerine veya muhtara bildirme yoluyla ortaya çıkması için tanınan süre, bulanın yükümlülükleri, bulanın ödül ve masraf talebi ile süre sonunda mülkiyetin bulana geçmesi. Oturulan bir ev, işyeri veya kamu hizmeti görülen yerde bulunan eşyada yerine geçen kişilerin (ev sahibi, kiracı, kurum) durumunu da düzenler. Maddenin uygulanması bakımından eşyanın bulunması, bulanın zilyetlik kurmuş olması gerekir.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Bulunan şeyin maliki, ilân veya kolluk kuvvetlerine ya da muhtara bildirme tarihinden başlayarak beş yıl içinde ortaya çıkmazsa; bulan kimse, yükümlülüklerini yerine getirmiş olmak koşuluyla o şeyin mülkiyetini kazanır.
Bulunan şey malikine geri verilirse, bulan kimse yaptığı giderlerin ödenmesini ve uygun bir ödül verilmesini isteyebilir.
Kaybedilmiş şey oturulan bir evde veya işyerinde ya da kamu hizmeti görülen yerde bulunmuşsa; o yerin sahibi, kiracı veya kurum, o şeyi bulan sayılır. Ancak bunlar ödül isteyemezler.
Bu maddedeki kavramlar
- Ödül
- Bulunan eşya
- İlân veya bildirim tarihi
- Yerine geçen kişiler
- Yükümlülüklerin yerine getirilmesi
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeye özel soru
(A), kamuya açık bir parkta yürürken değerli bir pırlanta yüzük bulur. (A), yüzüğün sahibini bulmak için herhangi bir araştırma yapmaz ve kolluk kuvvetlerine bildirmez, yüzüğü kendisi kullanmaya başlar. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun bulunmuş eşya (lukata) hükümlerine göre, (A)'nın durumuyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- A) (A), yüzüğü bulduğu anda sahipsiz eşyayı ihraz (sahiplenme) kurallarına göre yüzüğün maliki olmuştur.
- B) (A), yüzüğü 5 yıl süreyle elinde bulundurursa, yükümlülüklerini yerine getirmemiş olsa bile mülkiyetini kazanır.
- C) (A), yükümlülüklerini (bildirme, araştırma) yerine getirmediği için, 5 yıl geçse dahi bulunan şeyin mülkiyetini kazanamaz.
- D) (A), yüzüğü bir kamu hizmeti görülen yerde bulmadığı için kolluk kuvvetlerine bildirmek zorunda değildir.
- E) Bulunan şeyin maliki 5 yıl içinde ortaya çıkarsa, (A) yükümlülüklerini yerine getirmemiş olsa da yaptığı giderleri ve uygun bir ödülü isteyebilir.