SGGSSK Madde 55Gelir ve aylıkların düzeltilmesi, yükseltilmesi, alt sınırı, ödenmesi ve yoklama işlemleri

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu

YürürlükteSon değişiklik: 17.04.2008

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

5510 sayılı Kanun'a göre gelir veya aylık bağlanan sigortalı ile hak sahiplerinin aylık ve gelirlerinin güncellenmesini düzenler: durum değişikliği halinde aylığın yeniden hesaplanması, altı aylık dönemlerde TÜİK tüketici fiyatları indeksine göre artırım, yeni bağlanacak aylıklarda asgari tutar (alt sınır) güvencesi, malullük aylığında yıllık asgari tutar ile iş kazası sonucu sürekli bakıma muhtaç sigortalının geliri için alt sınır ve aylıkların peşin ödenmesi ile yoklama usulünün yönetmelikle düzenlenmesi.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

Bu Kanuna göre gelir veya aylık bağlanan sigortalı ile hak sahibi kişilerin durumlarının, kendilerine veya başka hak sahiplerine bağlanmış bulunan gelir veya aylık tutarının düzeltilmesini gerektirir bir şekilde değişmesi halinde gelir veya aylık tutarları, değişikliğin meydana geldiği tarihten sonraki ödeme dönemi başından başlanarak yeni duruma göre düzeltilir.

(Değişik: 17/4/2008-5754/35 md.) Bu Kanuna göre bağlanan gelir ve aylıklar, her yılın Ocak ve Temmuz ödeme tarihlerinden geçerli olmak üzere, bir önceki altı aylık döneme göre Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan en son temel yıllı tüketici fiyatları genel indeksindeki değişim oranı kadar artırılarak belirlenir.

(Ek: 17/4/2008-5754/35 md.) Bu Kanuna göre sigortalıya bağlanacak aylıklar ile ölen sigortalının hak sahiplerinin aylıklarının hesabına esas tutar, çalışma sürelerindeki her yıl için 82 nci maddeye göre tespit edilen prime esas günlük kazanç alt sınırları dikkate alınarak, talep veya ölüm yılına ait Ocak ayı itibariyle 29 uncu maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenen ortalama aylık kazancın %35'inden, sigortalının bakmakla yükümlü olduğu eşi veya çocuğu varsa %40'ından az olamaz. Hak sahibi kimselerin aylıkları; hak sahibi bir kişi ise bu fıkraya göre hesaplanan alt sınır aylığının %80'inden, hak sahibi iki kişi ise %90'ından az olamaz. Uluslararası sosyal güvenlik sözleşmeleri gereğince bağlanan kısmı aylıklar için bu fıkra hükümleri uygulanmaz.

(Ek: 17/4/2008-5754/35 md.) 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentleri kapsamındaki sigortalılar için ayrı ayrı olmak üzere, malûllük sigortasından dosya bazında her yıl bağlanan aylıkların aylık başlangıç tarihinin ait olduğu yılın Ocak ayı itibarıyla yıl içine ait artışlar uygulanmaksızın hesaplanacak tutarları, yaşlılık sigortasından bir önceki yılın son ödeme ayında söz konusu sigortalılar için ayrı ayrı dosya bazında ödenen en düşük yaşlılık aylığından az olamaz.

(Ek: 17/4/2008-5754/35 md.) İş kazası veya meslek hastalığı sonucu başka birinin sürekli bakımına muhtaç duruma gelen sigortalı için bu Kanunun 19 uncu maddesine göre hesaplanacak sürekli iş göremezlik geliri, 82 nci maddeye göre tespit edilen prime esas kazanç alt sınırının aylık tutarının %85'inden az olamaz.

Sigortalıya veya hak sahiplerine bağlanan gelir veya aylıklar, her ay peşin olarak ödenir. Gelir ve aylıkların ödeme dönemleri, ödeme tarihleri, ödeme şekli ve ödeme merkezleri Kurumca belirlenir.

Gelir ve aylık alma şartlarının devam edip etmediğine yönelik yoklama işlemlerine ilişkin usûl ve esaslar ile bu maddenin uygulanmasına ilişkin diğer usûl ve esaslar, Kurum tarafından çıkarılacak yönetmelik ile düzenlenir.

  1. 1.(madde başlığı)Bu madde başlığı “Gelir ve aylıkların düzeltilmesi, yükseltilmesi, ödenmesi ve yoklama işlemleri” iken, 17/4/2008 tarihli ve 5754 sayılı Kanunun 35 inci maddesiyle metne işlendiği şekilde değiştirilmiştir.
Kanun metninde bu maddeHam metin
Değişiklik geçmişi(3)
  1. 17.04.2008“Bu Kanuna göre bağlanan gelir ve aylıklar, her yılın Ocak ve Temmuz ödeme…” ile başlayan fıkra 17.04.2008 tarihinde 5754 sayılı Kanunla değiştirildi
  2. 17.04.2008“Bu Kanuna göre sigortalıya bağlanacak aylıklar ile ölen sigortalının hak…” ile başlayan fıkra 17.04.2008 tarihinde 5754 sayılı Kanunla eklendi
  3. 17.04.2008madde başlığı 17.04.2008 tarihinde 5754 sayılı Kanunla değiştirildi

Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.

Atıflar(18)

Bu maddenin atıf yaptıkları

Bu maddede geçen tanımlar(4)
Kurum
Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığını
Sigortalı
Kısa ve/veya uzun vadeli sigorta kolları bakımından adına prim ödenmesi gereken veya kendi adına prim ödemesi gereken kişiyi, 7) (Değişik: 17/4/2008-5754/1 md.) Hak sahibi: Sigortalının veya sürekli iş göremezlik geliri ile malûllük, vazife malûllüğü veya yaşlılık aylığı almakta olanların ölümü halinde, gelir veya aylık bağlanmasına veya toptan ödeme yapılmasına hak kazanan eş, çocuk, ana ve babasını
Gelir
İş kazası veya meslek hastalığı halinde sigortalıya veya sigortalının ölümü halinde hak sahiplerine, yapılan sürekli ödemeyi, 17) (Değişik: 17/4/2008-5754/1 md.) Aylık: Malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortaları ile vazife malûllüğü halinde yapılan sürekli ödemeyi
Ödeme dönemi
Bu Kanuna göre bağlanan gelir ve aylıkların, ödeme tarihinden takip eden ödeme tarihine kadar geçen süreyi

Bu maddedeki kavramlar

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

172 karar arasından seçildi
  1. 10. Hukuk Dairesi · E. 2025/9290 · K. 2025/13257 · T. 08.10.2025
    Daire kararıBozma
    1- 5510 sayılı Kanun'un 55. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkartılan Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliği'nde gelir ve aylık alma şartlarının devam edip etmediğine yönelik yoklama işlemlerine ilişkin usül ve esaslarda “Yoklama İşlemlerinin Kapsamı başlıklı 74. maddesinin üçüncü fıkrasında,
  2. 10. Hukuk Dairesi · E. 2023/13168 · K. 2025/62 · T. 07.01.2025
    Daire kararıOnama
    04.01.2008-01.10.2008 tarihleri arası ayrıca 01.10.2008 tahsis talep tarihi itibarı ile aldığı aylıklara bilirkişi tarafından hesaplama yapılarak toplam 539 gün askerlik borçlanması yansıtıldığı; 5510 sayılı Kanun'un 55. maddesi gereği alt sınıra esas ortalama kazanç asgari ücret olup alt sınır aylık oranı %40 olup davacının oranı bunun üzerinde olmakla hesaplanan aylığın alt sınırdan yukarıda olacağının açık olduğu;
  3. 21. Hukuk Dairesi · E. 2010/7411 · K. 2012/2009 · T. 20.02.2012
    Daire kararıBozma
    Yapılacak iş hüküm tarihine en yakın tarihte belli olan asgari ücretteki artış miktarı nazara alınarak hak sahiplerinin maddi zararlarını yeniden belirlemek, belirlenen bu zarardan hak sahiplerine, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından bağlanan gelirin, 506 sayılı Yasanın ek 38. ve 5510 sayılı Yasanın 55.maddesi gereğince hüküm tarihine en yakın tarihte belli olan verilere göre hesaplanarak bildirilecek peşin sermaye değeri indirilmek, kesinleşen dosyadaki hesap raporunda belirlenen ve ek dava konusu yapılan miktarı geçmemek üzere karar vermekten ibarettir.

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.