TTK Madde 14062. Temsil a) Genel olarak
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Bu madde, başkası adına sigorta sözleşmesi yapılmasını (temsil yoluyla sigorta), temsilcinin yetkisiz olması halinde sorumluluğunu, sözleşmenin adına yapıldığı kişi tarafından sonradan onaylanmasını (icazet) ve başkasının adına yapıldığı anlaşılmayan ya da yetkisiz yapılan sözleşmenin hangi koşulla temsilci adına sayılacağını düzenler. Madde, sigorta ettirenin adına hareket eden temsilci ile temsil olunan arasındaki sigorta ilişkisine uygulanır.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Bir kişi, diğer bir kişinin adına onu temsilen sigorta sözleşmesi yapabilir; temsilci yetkisiz ise ilk sigorta döneminin primlerinden sorumlu olur.
(2)Adına sigorta sözleşmesi yapılan kişi, rizikonun gerçekleşmesinden önce veya 1458 inci madde hükmü saklı kalmak üzere, riziko gerçekleşince de sözleşmeye sonradan icazet verebilir.
(3)Başkasının adına yapıldığı anlaşılmayan veya yetkisiz yapılan sözleşme, menfaati bulunması şartıyla, temsilci adına yapılmış sayılır.
Madde gerekçesi
6762 sayılı Kanununun "diğer bir kimsenin nam ve hesabına yapılan sigorta" başlığı altında düzenlenen temsil müessesi Tasarıda da korunmuştur. Ancak, uygulamada bazen nam ve hesabına yapılan sözleşme kavramı ile başkası lehine sigorta kavramı karıştırılabildiğinden konu "temsil" matlabı ile düzenlenmiştir. Maddenin birinci fıkrasında mevcut durumdan farklı olarak temsilcinin yetkisiz olması durum da sigortacıya karşı sorumlu olacağı miktar sigorta priminin tamamı şeklinde değil de sigorta döne mine ait prim olarak belirlenmiştir. Sigorta priminin tamamından yetkisiz temsilcinin sorumlu tu tulmasının çok adilane olmadığı düşünülmüştür. Zira, bu düzenleme yetkisiz temsilcinin genel hü kümler çerçevesinde "culpa in contrahendo"dan doğan sorumluluğunu ortadan kaldırmamaktadır. Maddenin ikinci fıkrası 6762 sayılı Kanunun 1270 inci maddesinin ikinci fıkrasının tekrarı ma hiyetinde olmakla birlikte gerek Kanunun kendi içinde bir bütünlük sağlayabilmesini gerekse sigor- Türkiye Büyük Millet Meçlisi (S. Sayısı: 96) - 4 3 1 - ta ettirenin haksız kazanç sağlamasının önüne geçilebilmesini teminen, temsil olunanın rizikonun gerçekleşmesinden sonra sözleşmeye icazet vermesinin ancak, rizikonun gerçekleştiği konusunda bilgi sahibi olmamasına bağlı olduğunu ifade edecek şekilde 1458 inci madde hükmünün saklı ol duğu fıkraya eklenmiştir. Maddenin son fıkrasına yenilik olarak yetkisiz temsilci tarafından yapılan sözleşmede, sigorta lanan menfaat üzerinde ayrıca yetkisiz temsilcinin de menfaati varsa sözleşmenin yetkisiz temsilci adına kurulmuş sayılacağı hüküm altına alınmıştır. Böylelikle yetkisiz yapılan sözleşmeye hayat ve rebilmesi olanağı sağlanmıştır.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Atıflar(1)
Bu maddenin atıf yaptıkları
- TTK m.1458saklı tutulur
Bu maddedeki kavramlar
- İcazet
- Menfaat
- Yetkisiz temsil
- İlk sigorta dönemi primi
- Temsil olunan
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.