TTK Madde 1415c) Kısmi fesih ve cayma
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
TTK m.1415, sigortacının sigorta sözleşmesinin yalnızca bazı hükümlerini feshetmesi veya bu hükümlere ilişkin olarak cayması halinde, sözleşmenin tamamı bakımından fesih ya da cayma hakkının doğup doğmadığını düzenler. Kısmi fesih ve cayma üzerine sigortacıya, sözleşmenin tamamını sona erdirme yetkisi tanır; kısmen fesih veya cayma yapılmışsa sigorta ettirene de aynı yetkiyi tanır. Madde, fesih ve cayma sebeplerinin kendisini, bildirim usulünü ve sürelerini düzenlemez.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Sigortacının sigorta sözleşmesini, bazı hükümlerine ilişkin olarak feshetmesi veya ondan cayması haklı sebeplere dayanıyorsa ve sigortacının sözleşmeyi geri kalan hükümlerle, aynı şartlarla yapmayacağı durumdan anlaşılıyorsa, sigortacı sözleşmenin tamamını feshedebilir veya ondan cayabilir.
(2)Sigortacı, sözleşmeyi kısmen feshetmiş veya ondan caymışsa, sigorta ettiren sözleşmenin tamamını feshedebilir veya ondan cayabilir.
Madde gerekçesi
Tasarının bu maddesi ile Borçlar Kanununun 20 nci maddesinin ikinci fıkrasın da yer alan kısmî butlan müessesindeki mantık sigorta sözleşmelerinde kısmi fesih ve cayma halle ri için de kabul edilmiştir. Buna göre sigortacının kısmen sözleşmeden caymasını veya sözleşmeyi feshetmesi haklı gösterecek şartların varlığı halinde sigortacının sözleşmeye bu şekilde devam et meyeceğinin anlaşılması halinde sigortacı sözleşmeden tamamen cayabileceği gibi veya sözleşme yi de feshedebilecektir. Örneğin hem yaşama hem de ölüm ihtimaline karşı yapılan sigortada, bir birine zıt iki riziko teminat altına alındığından risklerden biri için ağırlaştırıcı bir durum diğeri için hafifletici niteliktedir. Bu durumda sigortacı isterse sözleşmeyi ağırlaşan kısım için kısmi olarak so na erdirebileceği gibi, sözleşmeyi tamamıyla da sona erdirebilir. Zira, sigortacı iki riski birlikte si gortaladığı düşüncesi ile tüm hesaplamalarını yapmış ya da sözleşmede ağırlık kazanan kısım sona erdirilen kısımsa kalan kısımla sözleşmeye devam edilmesi cazibesini yitirmiş olabilir. Ancak, si gortacı için korunan menfaat sigorta ettiren için söz konusudur. Bu nedenle, sigortacının sözleşme yi kısmı olarak sona erdirdiği durumlarda da sigorta ettirene sözleşmeyi tamamıyla sona erdirebil- me hakkı tanınmıştır.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddedeki kavramlar
- Haklı sebep
- Geri kalan hükümlerle aynı şartlarla sözleşme yapmama
- Kısmi fesih ve cayma
- Sözleşmenin tamamı
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.