TTK Madde 1446dd) Riziko gerçekleştiğinde
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, sigorta ettirenin rizikonun gerçekleştiğini sigortacıya bildirme yükümlülüğünü ve bu yükümlülüğün ihlalinin tazminat veya bedel üzerindeki etkisini düzenler: bildirim ödevinin niteliği, bildirimin yapılmaması veya geç yapılmasının sonucu olan indirim ve sigortacının daha önce fiilen öğrenmiş olması hâlinde indirimin uygulanmaması. Sigorta ettirenin ve sigortacının bildirim ödevi bakımından kapsamı, tüm sigorta türlerinde sigorta ettiren yönünden geçerlidir.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Sigorta ettiren, rizikonun gerçekleştiğini öğrenince durumu gecikmeksizin sigortacıya bildirir.
(2)Rizikonun gerçekleştiğine ilişkin bildirimin yapılmaması veya geç yapılması, ödenecek tazminatta veya bedelde artışa neden olmuşsa, kusurun ağırlığına göre, tazminattan veya bedelden indirim yoluna gidilir.
(3)Sigortacı rizikonun gerçekleştiğini daha önce fiilen öğrenmişse, ikinci fıkra hükmünden yararlanamaz.
Madde gerekçesi
Rizikonun gerçekleştiğinin bilinmesinde özellikle tazminat ödeme borçlusu du rumundaki sigortacı açısından büyük yarar vardır. Nitekim, 6762 sayılı Kanunun 1292 nci madde sinde de aynı konu düzenlenmiş ve rizikonun gerçekleştiğini bildirim yükümlülüğü için beş günlük süre öngörülmüştür. Ancak, Tasanın bu maddesi ile beş günlük bildirim süresi kaldırılmış onu ye rine "gecikmemek" ifadesi kullanılmıştır. Zira, beş günlük süre bazı sigortalar için çok kısa olabi leceği gibi bası sigortalar için de fazla olabilir. Halbuki "gecikmeksizin" ifadesi öncelikle hemen bildirme esasını getirir. Ayrıca, sübjektif ve objektif duruma göre hakime bir takdir hakkı tanır, da ha esnektir. Diğer taraftan mevcut düzenlemeden farklı olarak bu madde ile, Tasarının genelinde ol duğu gibi yükümlülüğünün ihlalinde illiyette yer verilmiştir. Buna göre, ihlal ödenecek tazminat miktarında etkili olmamışsa sigortacının sorumluluğunun tamamen ortadan kalmasından veya azal masından bahsedilemez. Maddede kusur, kastı da kapsayacak şekilde geniş anlamda kullanılmıştır. Bu noktada, kasti olarak bildirim yükümlülüğü ihlal edilmişse, yine tazminattan indirim yapılacak tır. Ancak, indirim kusurun ağırlığına göre olacağından, somut olaya göre sigortacının tazminat öde me borcu tamamen de ortadan kalkabilecektir.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Atıflar(3)
Bu maddeye atıf yapanlar
Bu maddedeki kavramlar
- Gecikmeksizin bildirim
- Kusurun ağırlığı
- Rizikonun gerçekleşmesi
- Sigortacının fiilen öğrenmesi
- Tazminatta veya bedelde artış
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.