Arama nedir?

Vergi Usul Kanununun 142-146. maddelerinde açıkça düzenlenmiş konular, doğrudan bu hükümlere göre yürütülür.

Bu bölümde açıkça yazılı olmayan konular, 147. madde uyarınca Ceza Muhakemesi Kanununun arama hükümlerine göre çözülür.

Önce VUK'un ilgili hükmü aranır; hüküm yoksa CMK'ya başvurulur. CMK'ya doğrudan başvuru, VUK'ta boşluk bulunmadıkça yapılamaz.

Aramanın yapılış biçimine, yetkiye ve el koymaya ilişkin konular 147. maddenin kapsamına girer.

Vergi incelemesi, tarh, tebliğ veya vergi cezası gibi arama dışı konular bu maddenin kapsamında değildir.

Arama dışı konularda CMK'nın arama hükümleri uygulanmaz; ilgili konu kendi maddesine göre çözülür.

Madde, yakalama, arama ve sorguyu koşula bağlar.

Madde, durumun Adalet Bakanlığına derhâl bildirilmesini ayrıca zorunlu kılar.

Koşul gerçekleşse de gerçekleşmese de, suç isnadı varsa Bakanlığa bildirim yapılmalıdır.

Arama, gizli olanın ortaya çıkarılması için yapılan araştırmadır.

Gözle görülen veya açıkta bırakılan bir eşya, aramanın konusu değildir.

Açıkta görülen eşya için arama koşullarının aranması gerekmez; eşya üzerinde gizli bir inceleme yapılıyorsa arama koşulları uygulanır.

Arama, cihazdaki verilerin incelenmesi ve metin hâline getirilmesidir; hâkim kararı veya savcı kararı (acil hâl) gerektirir.

Elkoyma, cihazın fiziksel olarak alınmasıdır; yalnız şifre veya gizlenmiş bilgi engeli ya da uzun süren işlem hâllerinde ve geçici olarak yapılır.

Elkoyma ancak kanunda sayılan hâllerde mümkündür ve cihaz çözüm tamamlanınca iade edilir. Elkoyma olmadan da kopya alınabilir (fıkra 5).

Arama belgesi, yeraltı suyunun aranmasına izin verir ve suyun kullanımına ilişkin nihai yetki sağlamaz.

Kullanma belgesi, bulunan suyun gerçekten kullanılmasına imkân tanıyan belgedir ve Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünden alınır.

Arama belgesi sahibinin suyu kullanabilmesi için bir ay içinde kullanma belgesi alması gerekir; belge alınmadan kullanım maddenin öngördüğü yasal dayanaktan yoksun kalır.