Cumhurbaşkanı kararı nedir?
Kısaca
Cumhurbaşkanı kararı, 18 kanunda 21 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- DMK m.217 · devlet memurları eğitimi genel planı: Planın yürürlüğe girmesi için gerekli yetkili işlem şeklidir.
- İİK m.330 · icra takiplerinin durdurulması halleri: Takiplerin durdurulmasını doğuran tek yetkili işlemdir.
- TTK m.46 · ekler: 'Türk', 'Türkiye', 'Cumhuriyet' ve 'Millî' kelimelerinin ticaret unvanına konulabilmesi için gereken yetkili onaydır.
Kanunda nerede geçiyor
21 maddeden 11'iTaşıt Kanunu
- Taşıt Kanunu m.5
Kurumların birer hizmet arabası bulundurma yetkisinin verilmesi için gerekli olan idari onay işlemidir. Kararın verilmemesi halinde kurumun hizmet arabası bulundurma hakkı doğmaz.
- Taşıt Kanunu m.10
Bütçe cetvelinde yer almayan kurum ve kuruluşların taşıt edinebilmesi için önceden alınması gereken yetki kararıdır. Kararda edinilecek taşıtın cinsi, adedi, hizmeti ve kaynağı gösterilir.
- Taşıt Kanunu m.15 · Bu Kanun hükümlerinin uygulanmıyacağı haller
Olağanüstü hâllerin maddenin uygulanabilmesi için resmen yürürlüğe konulmasını sağlayan yetkili karardır. Kararın verilmesi, istisnanın işlemesinin ön koşuludur.
Devlet Memurları Kanunu
- DMK m.89 · Ders görevi
Ücretle okutulacak ders saatinin sayısını, ders görevi alacakların niteliklerini ve diğer hususları belirleyen düzenleyici işlemdir. Maddenin ayrıntısı bu kararla tamamlanır.
- DMK m.217 · Devlet memurları eğitimi genel planı
Planın yürürlüğe girmesi için gerekli yetkili işlem şeklidir. Plan, kurum içi bir talimatla değil, Cumhurbaşkanınca çıkarılan kararla yürürlüğe girer.
İcra ve İflas Kanunu
- İİK m.330 · II – FEVKALADE HALLERDE TATİL — İcra takiplerinin durdurulması halleri:
Takiplerin durdurulmasını doğuran tek yetkili işlemdir. Kararda hangi bölgeye veya hangi iktisadi zümreye ilişkin olduğu ve hangi süre için geçerli olduğu belirtilir. Karar olmadan madde kendiliğinden uygulanmaz.
Türk Ticaret Kanunu
- TTK m.46 · 3. Ekler
'Türk', 'Türkiye', 'Cumhuriyet' ve 'Millî' kelimelerinin ticaret unvanına konulabilmesi için gereken yetkili onaydır. Bu kelimeler, bu karar olmadan unvanda kullanılamaz.
İş Kanunu
- İş K. m.43 · Olağanüstü hallerde fazla çalışma
Günlük çalışma süresini artıran yetkili makamın işlemidir. Bu karar olmadan olağanüstü hal fazla çalışması yapılamaz.
Vergi Usul Kanunu
- VUK m.48 · Tasdik ve ilan
Zirai kazanç ölçülerinin yürürlüğe girmesi için gereken yetkili işlemdir. Ölçüler bu karar ile onaylanmadan yürürlük kazanmaz.
Kamu İktisadi Teşebbüsleri Personel Rejiminin Düzenlenmesi ve 233 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Bazı Maddelerinin Yürürlükten Kaldırılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname
- Kamu İktisadi Teşebbüsleri Personel Rejiminin Düzenlenmesi ve 233 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Bazı Maddelerinin Yürürlükten Kaldırılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname m.4 · Personel İhtiyacı
Pozisyon unvan ve sayılarının tespiti ile yeni kadro ve pozisyonların ihdası, iptal ve değişikliklerinin yapılacağı düzenleyici işlemdir. Madde bu yetkiyi açıkça Cumhurbaşkanına verir.
Emlak Vergisi Kanunu
- Emlak Vergisi Kanunu m.12 · Mevzu
Belediye sınırları içinde veya dışında bulunan parsellenmemiş arazinin arsa sayılacağı hâlleri belirleyen düzenleyici işlemdir. Kararın belirlediği hâller dışındaki parsellenmemiş arazi arsa sayılmaz.
Terim 10 kanunda daha geçiyor.
Karıştırılan kavramlar
Cumhurbaşkanı kararı ile meclis kararı arasındaki fark nedir?
Diğer kurum ve kuruluşlar için Cumhurbaşkanı kararı gerekir.
İl özel idareleri, belediyeler, bağlı kuruluşları ve mahallî idare birlikleri kendi meclis kararı ile taşıt edinir.
Yerel yönetim kuruluşları Cumhurbaşkanı kararı olmadan, meclis kararıyla edinim yapabilir.
Cumhurbaşkanı Kararı kapsamındaki yatırım ile kararın kapsamı dışındaki ihale arasındaki fark nedir?
Cumhurbaşkanı Kararına göre gerçekleştirilen yatırımlar, bu maddeye göre 2886 sayılı Kanun dışındadır.
Kararda yer almayan ve 3996 sayılı Kanun kapsamına girmeyen işler, genel ihale mevzuatına tabi kalmayı sürdürür.
Yalnız kararla kapsamına alınan yatırımlar 2886 sayılı Kanun'un dışında kalır; kararın kapsamı dışındaki işlerde istisna uygulanamaz.
Antlaşma ile cumhurbaşkanı kararı arasındaki fark nedir?
Antlaşma, devletler arası bir düzenleme ve mevzuat çerçevesinde yapılır.
Cumhurbaşkanı kararı, antlaşma bulunmayan hâllerde kabulü sağlayan idari işlemdir.
Her iki yol da yabancı öğrenci kabulü için alternatif olarak öngörülmüştür; hangisinin kullanılacağı maddede ayrıca bağlanmamıştır.
Cumhurbaşkanı kararı ile TBMM onayı arasındaki fark nedir?
Tedbir Cumhurbaşkanı kararıyla yürürlüğe girer ve uygulanır.
Aynı tedbir sonradan TBMM'ye sunulur ve onaylanmak üzere Meclisin denetimine bırakılır.
Tedbir yürürlükte kalır; Meclis sunuma karşı işlem yapmazsa veya reddederse hukuki sonucu ayrıca değerlendirilir, bu madde o sonucu düzenlemez.
Merkez ve iller ile cumhurbaşkanı kararı arasındaki fark nedir?
Başkanlıkların merkezleri ve kapsadıkları iller ekli cetvelde gösterilmiştir.
Bu merkez ve illerin değiştirilmesi Cumhurbaşkanının yetkisindedir.
Cetvel değişikliği kanun değişikliği olmadan Cumhurbaşkanı işlemiyle yapılabilir.
Olağan süre ile cumhurbaşkanı Kararı ile kısaltılmış süre arasındaki fark nedir?
Olağan hâlde yukarıdaki süreler aynen uygulanır.
Savaş ve olağanüstü hâllerde süreler Cumhurbaşkanı Kararı ile kısaltılabilir.
Kısaltma ancak karar çıkarılmışsa geçerlidir; karar yoksa kanundaki süreler uygulanır.
İlgili konular
Örnek kararlar
2 karar- 2023/67 E., 2024/175 K., 17.10.2024İlgili madde: 2873 s. K. m.11
- 2018/111 E., 2020/47 K., 24.09.2020İlgili madde: 2923 s. K. m.2
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
- Seferberlik
- Devlet memurları eğitimi genel planı
- Olağanüstü hallerde fazla çalışma
- Seferberlik Hali
- Arsa
- Mübâdele
- Ek
- Yabancı ülke öğrencisi
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.