Edim nedir?

Olumlu edimde davalının bir şeyi vermesi ya da bir işi yapması istenir. Örnek olarak taşınmazın tahliyesi verilebilir.

Olumsuz edimde davalının bir şeyi yapmaktan kaçınması istenir. Örnek olarak komşunun gürültü yapmaması verilebilir.

Her iki edim türü de maddenin kapsamına girer ve aynı dava türü içinde talep edilebilir. Olumsuz edimin ihlali halinde verilen eda hükmü, yapmamaya ilişkin yükümlülüğün yerine getirilmesini sağlar.

Karşılıklı edimleri net ve koşulsuz olan tutanak, ilam niteliği taşır.

Bir edimi koşula ya da tek taraflı iradeye bağlayan tutanak, ilam niteliğini kazanmaz.

Koşula bağlı tutanakla ilamlı icra takibi yapılamaz; alacaklı genel hükümlere göre dava yoluna gidebilir.

Eğitim, sağlık, konut gibi devletin okul, hastane gibi olumlu edimde bulunmasını gerektiren sosyal haklar.

Devletin hakları ihlal etmemesini gerektiren, olumsuz yükümlülük doğuran temel haklar.

Olumlu edim gerektiren haklarda m.65 sınırlaması devrededir ve Anayasa'da yer almaları tek başına dava edilebilir bir hak doğurmaz. Olumsuz yükümlülük doğuran haklarda ise devletin ödevi ihlal etmemektir.

Karşılıksız (bedelsiz) yapılan tasarruftur.

Bir karşılık alınarak yapılan devirdir.

Madde yalnız karşılıksız tasarrufu kapsar; karşılıklı yapılan devir bu hükme girmez.

Belirli mal bırakmada konu tereke içindeki somut bir mal veya haktır.

Tereke değeri üzerinden edimde tereke değeri esas alınır; edim, irat ya da borçtan kurtarma olarak yüklenir.

Bu ikinci tür, mirasçılara veya belirli mal bırakılanlara yüklenerek kurulur ve ödeme yükümü doğurur.

Feragat edene yapılan edimin değeri, tenkise konu olan kazandırma olarak hesaba girer.

Edimlerin değerlerinin mahsubu, mirasta denkleştirme kurallarına göre yapılır.

Mahsup işleminde mirasta denkleştirme kurallarının uygulanması gerekir; tenkis hesabının bu kurallarla birlikte yapılması, seçimlik hakkın doğmasına yol açabilir.