Rüçhanlı alacak nedir?
Kısaca
Satış isteyen alacaklının alacağına öncelik tanınan, malla güvence altına alınmış alacaklardır. Örnek olarak rehin alacakları verilir ve bunların toplamı ihale bedelinin aşması gereken bir alt sınır oluşturur.
Birçok kanunda geçer (2 kanun); anlamı bağlama göre aşağıda.
Kanunda nerede geçiyor
5 maddeİcra ve İflas Kanunu
- İİK m.111/A · Borçluya satış yetkisi verilmesi
Malla güvence altına alınan ve satış isteyen alacaklının alacağına öncelik tanınan alacaklardır. Asgari bedel hesabında bu alacakların toplamı dikkate alınır.
- İİK m.115 · İhalenin yapılması:
Satış isteyen alacaklının alacağına öncelik tanınan, malla güvence altına alınmış alacaklardır. Örnek olarak rehin alacakları verilir ve bunların toplamı ihale bedelinin aşması gereken bir alt sınır oluşturur.
- İİK m.129 · İhale
Satış talebi sahibinin alacağına öncelik tanınan, taşınmazla güvence altına alınmış alacaklardır. 115. madde bunları rüçhanlı alacaklar toplamı olarak anar; ihale için teklif bu toplamı aşmalıdır.
Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun
- AATUHK m.94 · Gayrimenkul mallarda artırma ve ihale
Amme alacağına öncelik hakkı tanınan, gayrimenkul ile temin edilmiş diğer alacaklardır. Madde, bu alacakların tutarının aşılmasını ihale için şart koşar.
- AATUHK m.96 · İhalenin yapılamaması
Satış bedelinden diğer alacaklılardan önce ödenmesi gereken alacaktır. Maddenin ihalenin yeterliliğini ölçmek için kullandığı bedel eşiği bu alacaklar ve masraflar esas alınarak belirlenir (m.95 uyarınca).
Karıştırılan kavramlar
Rüçhanlı alacak olan ile olmayan satış arasındaki fark nedir?
Taşınmaz üzerinde amme alacağına rüçhanı olan diğer alacaklar (ör. rehin alacakları) bulunuyorsa, artırma bedelinin bu alacakların tutarını aşması ve yapılmış ve yapılacak masrafları karşılaması şarttır.
Rüçhanlı alacak yoksa yalnız yüzde yetmişbeş oranının sağlanması yeterlidir.
Rüçhanlı alacak varsa bedel, rüçhanlı alacakları ve masrafları da karşılamak zorundadır; yoksa yalnız oran aranır.
Rehinli muaccel borç ile diğer rüçhanlı alacak arasındaki fark nedir?
Gayrimenkulün rehni yoluyla sağlanmış muaccel borçlar satış bedelinden ödenir.
Rehin dışında kalan borçlar için bu hüküm değil, şartın genel düzenlemesi geçerlidir.
Alıcıya devredilmez; alıcı rehinli borcu üstlenmez, satış bedelinden ödenir.
Haciz iştiraki ile rüçhanlı alacak arasındaki fark nedir?
Haciz iştirakinde alacaklı, diğer alacaklıların haczine 100. madde esaslarıyla katılır.
Rüçhanlı alacak, rehinli alacağın sahip olduğu öncelik hakkıdır ve rehin üzerinde doğar.
Muvakkat belge sahibi, diğer mallardan elde ettiği tutarı rehinden öncelik tanınmadan alır; yani rehin önceliği bu tutar için kullanılamaz.
İlgili konular
Örnek kararlar
1 karar- 12. Hukuk Dairesi, 2010/28629 E., 2011/10541 K., 25.05.2011İlgili madde: AATUHK m.96
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.