Soruşturma izni nedir?
Kısaca
Soruşturma izni, 9 kanunda 17 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- Av. K. m.58 · soruşturmaya yetkili Cumhuriyet Savcısı: Avukat hakkında soruşturma yapılabilmesi için Adalet Bakanlığının verdiği izindir.
- 4483 s. K. m.9 · itiraz: Memur veya diğer kamu görevlisi hakkında, görevi sırasında veya göreviyle ilgili suç iddiasıyla soruşturma yapılabilmesi için yetkili merciin verdiği izindir.
- 5411 s. K. m.127 · fon Kurulu üyeleri, Fon personeli, Fonun atadığı veya Fonu temsilen seçilen yöneticilerin, iflas idare memurlarının ve Fon personelinin sorumlulukları: Fon Kurulu üyeleri ile Fon personeli hakkında görevleriyle bağlantılı suçlarda soruşturma yapılabilmesi için ilgili makamdan alınan ön izindir.
Kanunda nerede geçiyor
17 maddeden 16'iMemurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun
- Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun m.1 · Amaç
Kamu görevlisi hakkında ceza soruşturması ya da kovuşturması başlatılabilmesi için kanunda gösterilen idari merciden alınması gereken ön onay. Madde bu iznin amacını belirtir; izin koşulları ve merciler ayrı maddelerde düzenlenmiştir.
- Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun m.3 · İzin vermeye yetkili merciler
Görevi sebebiyle suç işlediği iddia edilen memur ya da diğer kamu görevlisi hakkında soruşturma yapılabilmesi için, kanunda gösterilen merciden alınan yetki belgesidir. Kanun bu izni, memurun kişisel durumuna değil görevine ve atandığı yere bağlar.
- Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun m.4 · Olayın yetkili mercie iletilmesi, işleme konulmayacak ihbar ve şikayetler
Kanun kapsamındaki suçlar bakımından memur veya diğer kamu görevlisi hakkında soruşturma yapılabilmesi için izin vermeye yetkili merciden alınması gereken izin. Bu madde izin verme usulünü değil, izin istemine konu olacak ihbar ve şikâyetlerin ön koşullarını düzenler.
- Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun m.8 · Soruşturma izninin kapsamı
Kamu görevlisinin görevi sırasında işlediği iddia edilen suç hakkında, yetkili merci tarafından hazırlık soruşturmasına başlanmasına verilen izindir. Kapsamı, izin verilen olay ve konu ile sınırlıdır.
- Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun m.9 · İtiraz
Memur veya diğer kamu görevlisi hakkında, görevi sırasında veya göreviyle ilgili suç iddiasıyla soruşturma yapılabilmesi için yetkili merciin verdiği izindir. Hakkında soruşturma izni istenen kişiyle ilgili ön inceleme sonucunda verilir.
- Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun m.11 · Soruşturma izninin gönderileceği merci
Kamu görevlisinin görevi sırasında veya göreviyle bağlantılı işlediği suç bakımından, yetkili merciin soruşturma yapılmasına verdiği karardır. İzin verilmeden bu kapsamdaki suç hakkında doğrudan soruşturma yürütülmesi, bu maddenin sistemi içinde mümkün değildir.
- Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun m.17 · Değiştirilen hükümler
Görev suçlarında soruşturmanın başlatılabilmesi için yetkili merciden alınması gereken iznin adıdır. Madde, KİT üst yönetimi bakımından bu izin sisteminin uygulanacağını kabul eder.
- Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun m.18 · Yürürlükten kaldırılan hükümler
Memurun görevi sırasında veya göreviyle ilgili işlediği iddia edilen suçlarda, ceza soruşturmasının açılabilmesi için kanunun gösterdiği idari merciin verdiği izindir. Bu izin, 4483 sayılı Kanunda düzenlenen usulün temel unsurudur.
Bankacılık Kanunu
- Bankacılık Kanunu m.104 · Kurul üyeleri ile Kurum personelinin cezaî ve hukukî sorumluluğu
Kurul başkan ve üyeleri ile Kurum personeli hakkında görevleriyle bağlantılı suç iddiasıyla soruşturma yapılabilmesi için maddede öngörülen ön izin kararıdır. Kurul başkan ve üyeleri için ilişkili Bakan, Kurum personeli için Kurum Başkanı izin verir; iştirak hâlinde Kurum personeli için yetki ilişkili Bakana aittir.
- Bankacılık Kanunu m.127 · Fon Kurulu üyeleri, Fon personeli, Fonun atadığı veya Fonu temsilen seçilen yöneticilerin, iflas idare memurlarının ve Fon personelinin sorumlulukları
Fon Kurulu üyeleri ile Fon personeli hakkında görevleriyle bağlantılı suçlarda soruşturma yapılabilmesi için ilgili makamdan alınan ön izindir. Fon Kurulu üyeleri için ilişkili Bakan, Fon personeli için Fon Kurulu Başkanı izin verir; iştirak hâlinde işlenen suçlarda personel bakımından yetki ilişkili Bakandadır.
Avukatlık Kanunu
- Av. K. m.58 · Soruşturmaya yetkili Cumhuriyet Savcısı
Avukat hakkında soruşturma yapılabilmesi için Adalet Bakanlığının verdiği izindir. İzin, soruşturmanın başlayıp ilerleyebilmesinin ön koşuludur ve izin verilmeden avukatın savunması alınamaz.
Anayasada Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname
- Anayasada Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname m.220
4483 sayılı Kanun kapsamında, memur ve diğer kamu görevlilerinin görevleriyle ilgili suçlarında soruşturmaya geçilmesi için verilen izin. Maddede bu iznin hangi makam tarafından verileceği belirlenir.
Devlet İstihbarat Hizmetleri ve Milli İstihbarat Teşkilatı Kanunu
- Devlet İstihbarat Hizmetleri ve Milli İstihbarat Teşkilatı Kanunu m.26 · Soruşturma izni ve yargılama
Maddede tanımlanan kişiler hakkında soruşturma yapılabilmesi için Cumhurbaşkanından alınması gereken ön onaydır. İzin verilmeden soruşturma başlatılamaz; izin verilmesi kovuşturma aşamasını değil soruşturmanın açılmasını şarta bağlar.
Sayıştay Kanunu
- Sayıştay Kanunu m.69 · Sayıştay Başkanı, daire başkanları ve üyeler dışındaki meslek mensupları hakkında ceza kovuşturması
Görevleri sebebiyle suç işlediği iddia edilen meslek mensubu hakkında soruşturma yapılabilmesi için Meslek Mensupları Yükseltme ve Disiplin Kurulunun ya da itiraz hâlinde Yüksek Disiplin Kurulunun verdiği karardır. İzin verilmemesi hâlinde soruşturma açılamaz.
Sermaye Piyasası Kanunu
- Sermaye Piyasası Kanunu m.133 · Kurul Başkan ve üyeleri ile Kurul personelinin hukuki ve cezai sorumluluğu
Kurul Başkan, üye ya da personeli hakkında görevle bağlantılı suç soruşturmasının başlatılabilmesi için yetkili makamın verdiği ön onaydır. Bu izin olmadan soruşturma başlatılamaz.
Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Kanunu
- Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Kanunu m.10 · Kurul
4483 sayılı Kanun uyarınca Başkan ve üyeler hakkında soruşturma yapılabilmesi için Cumhurbaşkanı veya görevlendireceği bakanın iznidir; izin kararlarına itiraz Danıştay tarafından karara bağlanır.
Terim 1 kanunda daha geçiyor.
Karıştırılan kavramlar
Soruşturma izni verilmesi ile soruşturma izni verilmemesi arasındaki fark nedir?
İzin verilmesi halinde itiraz hakkı, hakkında inceleme yapılan memur veya diğer kamu görevlisine aittir.
İzin verilmemesi halinde itiraz hakkı, Cumhuriyet başsavcılığına ve şikayetçiye aittir.
Hangi kararın hangi tarafa itiraz hakkı verdiği belirlenir; her iki durumda da itiraz süresi tebliğden itibaren on gündür.
İşleme koymama kararı ile soruşturma izni verilmemesi kararı arasındaki fark nedir?
İzin vermeye yetkili merciin işleme koymama kararına karşı itiraz hakkı yalnızca şikayetçiye tanınmıştır.
Soruşturma izni verilmemesi kararına karşı itiraz hakkı Cumhuriyet başsavcılığına ve şikayetçiye tanınmıştır.
Şikayetçi her iki kararın karşısında itiraz edebilirken, Cumhuriyet başsavcılığı yalnızca izin verilmemesi kararına itiraz edebilir.
Soruşturma izni verilmesi ile verilmemesi arasındaki fark nedir?
İzin verilmesi hâlinde karar ilgililere tebliğ edilir ve itiraz süresi ya da itiraz sonucu beklenir.
İzin verilmemesi hâlinde karar aleyhine on beş günlük süre içinde Danıştaya itiraz edilebilir.
İzin verilmiş olsa bile itiraz süreci tamamlanmadan soruşturma başlatılamaz.
Soruşturma izni veren makam ile kurul personeli ile Kurul üyeleri arasındaki fark nedir?
Kurul Başkan ve üyeleri için izin ilgili Bakan tarafından verilir.
Kurul personeli için izin Kurul Başkanı tarafından verilir.
Hangi kişinin hangi makamdan izin alacağı belirlenir; iştirak hâlinde personel hakkında izin yetkisi ilgili Bakanda toplanır.
Soruşturma izni verilmesi ile izin verilmemesi arasındaki fark nedir?
İzin verilmesi kararı ilgililere tebliğ olunur.
İzin verilmemesi kararı da aleyhine itiraz yoluna konu olur.
Her iki karara karşı tebliğden itibaren on beş gün içinde Danıştay nezdinde itiraz edilebilir.
Soruşturma izni gerektiren suç ile izin gerektirmeyen suç arasındaki fark nedir?
Görevle ilgili suçlar 4483 sayılı Kanun kapsamında soruşturma izni aranarak yürütülür.
Suçüstü, ağır cezayı gerektiren suçlar, irtikap, rüşvet, zimmet, kaçakçılık ve ihaleye fesat gibi suçlar izne tabi değildir.
İzne tabi olmayan suçlarda madde metnindeki istisnai mahkeme kuralı değil genel hükümler uygulanır; yani görevli mahkeme genel hükümlere göre belirlenir.
İlgili konular
Örnek kararlar
3 karar- Ceza Genel Kurulu, 2014/855 E., 2015/356 K., 03.11.2015İlgili madde: 4483 s. K. m.3, 4483 s. K. m.8
- Ceza Genel Kurulu, 2008/277 E., 2009/16 K., 03.02.2009İlgili madde: 4483 s. K. m.3, 4483 s. K. m.18
- Ceza Genel Kurulu, 2005/31 E., 2005/28 K., 15.03.2005İlgili madde: 4483 s. K. m.1, 4483 s. K. m.18
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
- Yetkili merci
- Görev sırasında işlenen suç
- Geçici iş göremezlik
- İlave ücret
- Kabul edilebilir mazeret
- Kişisel suç
- Koruma tedbiri
- İtiraz süresi
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.