Vergi ziyaı nedir?

Vergilendirme yükümlülüğünün yerine getirilmemesi sonucu Devletin uğradığı vergi kaybıdır. Maddenin uygulanabilmesi için bu kaybın tek bir fiille birden fazla vergi bakımından doğmuş olması gerekir.

Vergi alacağının eksik tarh edilmesi, geç tahsil edilmesi ya da hiç tahsil edilememesi sonucunu doğuran durumdur. Madde bu durumu tanımlamaz, yalnızca bu sonuca bağlanan cezanın usulsüzlük cezasıyla birlikte değerlendirilmesini düzenler.

Mükellef veya sorumlunun vergilendirmeyle ilgili ödevlerini zamanında ya da eksiksiz yerine getirmemesi sonucunda verginin zamanında tahakkuk ettirilmemesi ya da eksik tahakkuk ettirilmesidir. Maddenin ikinci fıkrasına göre gerçeğe aykırı beyan ve sair yollarla verginin noksan tahakkukuna ya da haksız iadeye sebebiyet verilmesi de vergi ziyaı sayılır.

Vergisinin eksik veya hiç ödenmemesi sonucunu doğuran durumdur. Madde, belirtilen sürelerde verilen beyannamede vergi ziyaının olmadığını kabul eder.

Vergi alacağının eksik doğması, geç tahsil edilmesi veya hiç tahsil edilememesi sonucunu ifade eden zarar. Madde, cezanın ölçüsünü bu zarara bağlar; ziyaa uğratılan verginin tutarı esas alınır.

Bu hareketler sonucunda vergi alacağının eksik doğması veya tahsil edilememesi durumudur. Maddede vergi ziyaı cezasının kesilebilmesi için bu sonucun doğmuş olması aranır.

Vergi incelemesi sonucunda tespit edilen, vergi alacağının eksik doğmasına yol açan durumdur. Maddenin ikinci fıkrasında, alış emsal bedelinin fazla hesaplanması halinde bu ceza uygulanmaz.

Eksik tahakkuk eden verginin madde metnindeki süre içinde tamamlanmaması halinde doğan durumdur. Bu anda vergi ziyaı kendiliğinden gerçekleşmiş sayılır.

Maddede, iki yıl şartının yerine gelmemesi hâlinde zamanında tahakkuk ettirilmemiş vergiler bakımından doğmuş sayılan durumdur. Madde bunu fiilî bir zarar olarak değil, kanuni bir kurgu olarak öngörür.

Şartların ihlali veya teşvik unsurlarının amacı dışında kullanılması halinde, zamanında tahakkuk ettirilmemiş vergilerin doğmuş sayılması durumudur. Bu durumda vergi kaybı ortaya çıkmış kabul edilir.