Kamulaştırma Kanunu Madde 30Bir idareye ait taşınmaz malın diğer idareye devri
2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Düzenlemenin konuları; kamulaştırma yasağı, devir başvurusu ve mal sahibi idarenin cevap süresi, Danıştay Birinci Dairesi'nde kesin karar, bedel uyuşmazlığında mahkemeye başvuru, bedelin bankaya yatırılması ve tescil, devir alınan taşınmazın amaç dışı kullanımı ile geri alma ve 6745 sayılı Kanun'la eklenen güvenlik gerekçeli resen Hazine adına tescil ve İçişleri Bakanlığına tahsis usulüdür.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(Değişik: 24/4/2001 - 4650/17 md.)
Kamu tüzelkişilerinin ve kurumlarının sahip oldukları taşınmaz mal, kaynak veya irtifak hakları diğer bir kamu tüzelkişisi veya kurumu tarafından kamulaştırılamaz.
Taşınmaz mala; kaynak veya irtifak hakkına ihtiyacı olan idare, 8 inci madde uyarınca bedeli tespit eder. Bu bedel esas alınarak ödeyeceği bedeli de belirterek mal sahibi idareye yazılı olarak başvurur. Mal sahibi idare devire muvafakat etmez veya altmış gün içinde cevap vermez ise anlaşmazlık, alıcı idarenin başvurusu üzerine Danıştay ilgili idari dairesince incelenerek iki ay içinde kesin karara bağlanır.
Taraflar bedelde anlaşamadıkları takdirde; alıcı idare, devirde anlaşma tarihinden veya Danıştay kararının tebliği tarihinden itibaren otuz gün içinde, 10 uncu maddede yazılı usule göre mahkemeye başvurarak, kamulaştırma bedelinin tespitini ister. Bu durumda yapılacak yargılamada mahkemece, 29/6/1938 tarihli ve 3533 sayılı Kanun hükümleri uygulanmaz.
Mahkemece, 10 uncu maddede öngörülen usule göre kamulaştırma bedeli olarak tespit edilen miktarın, peşin ve nakit olarak mal sahibi idareye verilmek üzere belirleyeceği bir bankaya yatırılması ve yatırıldığına dair makbuzun ibraz edilmesi için alıcı idareye onbeş gün süre verilir. Gereken hallerde bu süre bir defaya mahsus olmak üzere uzatılabilir. Alıcı idare tarafından kamulaştırma bedelinin mal sahibi idare adına bankaya yatırıldığına dair makbuzun ibrazı halinde mahkemece, taşınmaz malın alıcı idare adına tesciline ve kamulaştırma bedelinin mal sahibi idareye ödenmesine karar verilir ve bu karar, tapu dairesine ve paranın yatırıldığı bankaya bildirilir. Tescil hükmü kesin olup tarafların bedele ilişkin temyiz hakları saklıdır.
Bu suretle devir alınan taşınmaz mal, kaynak veya irtifak hakkı, sahibinden kamulaştırma yolu ile alınmış sayılır ve devir amacı veya devreden idarenin izni dışında başkaca bir kamusal amaçla kullanılamaz. Aksi takdirde devreden idare, 23 üncü madde uyarınca taşınmaz malı geri alabilir. Bu husus tapu kütüğünün beyanlar hanesine şerh verilir.
(Ek fıkra: 20/8/2016-6745/32 md.) İçişleri Bakanlığının güvenlik gerekçesiyle ihtiyaç duyduğu, kamu kurum ve kuruluşları, belediyeler ve il özel idareleri dâhil mahalli idareler ve diğer kamu tüzel kişilerine ait taşınmazlar, kaynak veya irtifak hakları, Cumhurbaşkanı kararıyla resen Hazine adına tescil ve İçişleri Bakanlığına tahsis edilir. Taşınmazın bedeli, tescil işleminden itibaren altmış gün içinde bu Kanunun 11 inci maddesinde belirtilen kriterler de dikkate alınmak suretiyle valiliklerce resen tespit edilir. Bedele ilişkin itirazlar Danıştaya yapılır. İtirazlar tescil işlemini durdurmaz. Mahkemelerce ihtiyati tedbir ve yürütmenin durdurulması kararları verilemez, 3533 sayılı Kanun hükümleri uygulanmaz. Bu taşınmazlara ilişkin olarak ihtiyaç duyulan imar planı değişiklikleri Çevre ve Şehircilik Bakanlığınca resen yapılır veya yaptırılır.1
- 1.(6. fıkra)2/7/2018 tarihli ve 700 sayılı KHK’nin 86 ncı maddesiyle, bu fıkrada yer alan “Bakanlar Kurulu” ibaresi “Cumhurbaşkanı” şeklinde değiştirilmiştir.
Değişiklik geçmişi(2)
- 20.08.2016“İçişleri Bakanlığının güvenlik gerekçesiyle ihtiyaç duyduğu, kamu kurum ve…” ile başlayan fıkra 20.08.2016 tarihinde 6745 sayılı Kanunla eklendi
- 24.04.2001maddenin tamamı 24.04.2001 tarihinde 4650 sayılı Kanunla değiştirildi
Maddenin eski metinleri gösterilmiyor; yalnız hangi bölümün ne zaman, hangi kanunla değiştiği.
Atıflar(9)
Bu maddenin atıf yaptıkları
- Kamulaştırma Kanunu m.8
- Kamulaştırma Kanunu m.10
- Umumi Mülhak ve Hususi Bütçelerle İdare Edilen Daireler ve Belediyelerle Sermayesinin Tamamı Devlete veya Belediye veya Hususi İdarelere Aid Daire ve Müesseseler Arasındaki İhtilafların Tahkim Yolu ile Halli Hakkında Kanunistisna
- Kamulaştırma Kanunu m.23
- Kamulaştırma Kanunu m.11
Bu maddede geçen tanımlar(1)
- İdare
- Yararına kamulaştırma hak ve yetkisi tanınan kamu tüzelkişilerini, kamu kurum ve kuruluşlarını, gerçek ve özel hukuk tüzelkişilerini
Bu maddedeki kavramlar
- Kesin karar
- Alıcı idare
- Bedelsiz kullanma ve kamulaştırma yasağı ayrımı
- Devir muvafakati
- Güvenlik gerekçeli resen tescil
- Mal sahibi idare
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
445 karar arasından seçildi- Hukuk Genel Kurulu E.2008/463 K.2008/469 T.2008-07-02Hukuk Genel KuruluBozma
Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin 17.09.2007 gün ve 2007/7937- 9637 sayılı ilamı ile; (...Dava, 4650 sayılı Kanunla değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 30. maddesi uyarınca bedelinin tesbiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini istemine ilişkin olup, mahkemece, davanın kabulüne dair verilen karar, taraf vekillerinin temyizi üzerine Dairemizce onanmış,
- 5. Hukuk Dairesi · E. 2025/4253 · K. 2025/14004 · T. 03.11.2025Daire kararıOnama
26, 27... parseller ile 79 12... , 29... parsellerin ticaret merkezi olarak imara bağlanmışken ... alan olarak imar değişikliği yapılması üzerine 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 30 uncu maddesi uyarınca davalının başvurusu üzerine Danıştay 1. Dairesi'nin 06.01.1997 tarih ve 1996/119 Esas ve 1997/2 Karar sayılı kararı ile taşınmazların davalıya devrine karar verildiğini,
- 5. Hukuk Dairesi · E. 2024/12327 · K. 2025/10635 · T. 07.07.2025Daire kararıOnama
Köyünde bulunan ve eski parsel numaraları 349, 296, 297, 304, 305, 306, 393, 394, 395, 396, 538, 552, 522, 527, 544, 546, 547, 548, 550 ve 551 olan 20 adet taşınmazın 2942 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesine dayanılarak 14.10.2002 tarihinde yapılan protokolle Belediye Hizmet alanı, Belediye Hizmet ve Eğitim Alanı, Rekreasyon Alanı, Piknik Alanı ve Bölgesel Spor Alanı amacında kullanılmak üzere ...
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
İdare hukukunda "Kamu Malları" üzerinde gerçekleştirilen "Tahsis" ve "Tahsisin Kaldırılması" işlemleri ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?
- A) Bir malın kamu malı sayılabilmesi için mutlaka kanunla tahsis edilmiş olması gerekir; fiili tahsis geçerli değildir.
- B) Tahsis işlemi, o malın özel mülkiyete konu olmasını sağlayan bir idari işlemdir.
- C) Kamu malı olan bir taşınmazın tahsis amacı ortadan kalktığında, "tahsisin kaldırılması" işlemi yapılmadığı sürece mal kamu malı statüsünü korur.
- D) Belediye meclisleri, kendi mülkiyetindeki bir binayı kamu hizmeti dışında kullanmak üzere sadece başkanın kararıyla tahsis edebilir.
- E) Kamu mallarının tahsisi hiçbir durumda başka bir kamu idaresine devredilemez.
Bu maddeyle ilgili 13 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl