CMK Madde 163Soruşturmanın sulh ceza hâkimi tarafından yapılması
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, Cumhuriyet savcısının soruşturma yetkisinin istisnai olarak sulh ceza hâkimine geçmesini düzenler. Bu geçişin koşulları (suçüstü hâli, gecikmesinde sakınca bulunan hâller, savcıya erişilememesi, olay genişliği nedeniyle savcının iş gücünün aşılması), hâkimin yetkisinin kapsamı ve kolluğun bu hâkimin emirlerine uyma yükümlülüğü bu maddenin konusudur. Kişi bakımından, sulh ceza hâkiminin olağan soruşturma yetkisini değil, savcının yerine geçtiği istisnai durumları kapsar.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Suçüstü hâli ile gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde, Cumhuriyet savcısına erişilemiyorsa veya olay genişliği itibarıyla Cumhuriyet savcısının iş gücünü aşıyorsa, sulh ceza hâkimi de bütün soruşturma işlemlerini yapabilir.
(2)Kolluk âmir ve memurları, sulh ceza hâkimi tarafından emredilen tedbirleri alır ve araştırmaları yerine getirirler.
Bu maddede geçen tanımlar(2)
- Soruşturma
- Kanuna göre yetkili mercilerce suç şüphesinin öğrenilmesinden iddianamenin kabulüne kadar geçen evreyi
- Suçüstü
- 1. İşlenmekte olan suçu, 2. Henüz işlenmiş olan fiil ile fiilin işlenmesinden hemen sonra kolluk, suçtan zarar gören veya başkaları tarafından takip edilerek yakalanan kişinin işlediği suçu, 3. Fiilin pek az önce işlendiğini gösteren eşya veya delille yakalanan kimsenin işlediği suçu
Bu maddedeki kavramlar
- Gecikmesinde sakınca bulunan hâl
- Soruşturma işlemleri
- Suçüstü hâli
- Olay genişliği
- Savcıya erişilememesi
- Zorunluluk savcılığı
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
15 karar arasından seçildi- 1. Ceza Dairesi · E. 2024/3946 · K. 2025/2417 · T. 25.03.2025Daire kararıBozma
kovuşturma evresinde görev yapamaz" kuralı, 5320 sayılı Kanun'un Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'un 11. maddesi gereğince , 5271 sayılı Kanun'un 163. maddesinde sayılı ( suç üstü hali, erişilemiyorsa veya olay genişliği itibariyla Cumhuriyet savcısının iş gücünü aşıyorsa), soruşturmanın sulh ceza hakimince yapıldığı durumlara ilişkin olması karşısında,
- 17. Ceza Dairesi · E. 2019/10178 · K. 2019/13706 · T. 31.10.2019Daire kararıRet
Kanunun 163 üncü maddesi hükmü dışındaki hallerde uygulanmaz." şeklindeki düzenlemeler bir arada değerlendirildiğinde, İstanbul 20. Asliye Ceza Mahkemesi hâkimi Mustafa Tok'un 2013/231 esas sayılı dava dosyasında soruşturma evresinin başlamasına yol açan ihbarı yapan kişi olduğu anlaşılmış ise de, adı geçen hâkimin 5271 sayılı Kanun'un 163. maddesi kapsamında soruşturmayı yürüten hâkim olmadığı gözetilmeden talebin reddi yerine yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir.
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddenin ders anlatımı
- Suçlara İlişkin İhbarlar ve SoruşturmaCeza Muhakemesi Hukuku · 7 Soruşturma · 0:00
Bu maddeye özel soru
Artvin'in Yusufeli ilçesine bağlı, kış şartlarının ağır geçtiği bir dağ köyünde, çığ düşmesi sonucu tüm iletişim hatları kesilmiş ve yollar kapanmıştır. Bu sırada, köyde bulunan tarihi bir kiliseden değerli ikonaları çalan (H), jandarma tarafından suçüstü yakalanmıştır. Olayın aciliyeti ve delillerin kaybolma riski nedeniyle derhal soruşturma işlemlerine başlanması gerekmektedir. Ancak, iletişim imkansızlıkları sebebiyle Cumhuriyet savcısına hiçbir şekilde ulaşılamamaktadır. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'na göre, bu gibi suçüstü ve gecikmesinde sakınca bulunan bir halde Cumhuriyet savcısına erişilememesi durumunda, tüm soruşturma işlemlerini yapma yetkisi kime aittir?
- A) O yerin en büyük mülki amiri
- B) Sulh ceza hâkimi
- C) Ağır ceza mahkemesi başkanı
- D) Adalet Bakanı
- E) Olay yerindeki en rütbeli kolluk amiri
Bu maddeyle ilgili 4 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl