MÖHUK Madde 42Yabancıların kişi hâllerine ilişkin bazı davalar
5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, Türkiye'de yerleşim yeri olmayan yabancılar için vesayet, kayyımlık, kısıtlılık, gaiplik ve ölmüş sayılma kararlarının hangi Türk mahkemesince verileceğini, bağlama noktalarını sıralayarak belirler. Uygulama, yalnızca gerçek kişi olan yabancılar ve bu kişi hallerine ilişkin kararlar bakımından söz konusudur. Yetki kuralları sırasıyla ilgilinin Türkiye'de sakin olduğu yer, sakin değilse mallarının bulunduğu yer şeklindedir.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)Türkiye'de yerleşim yeri bulunmayan yabancı hakkında vesâyet, kayyımlık, kısıtlılık, gaiplik ve ölmüş sayılma kararları ilgilinin Türkiye'de sâkin olduğu yer, sâkin değilse mallarının bulunduğu yer mahkemesince verilir.
Bu maddedeki kavramlar
- Yerleşim yeri
- Gaiplik ve ölmüş sayılma
- Kişi halleri
- Mallarının bulunduğu yer
- Sakin olunan yer
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
130 karar arasından seçildi- 20. Hukuk Dairesi · E. 2016/8241 · K. 2016/9113 · T. 17.10.2016Daire kararı
1. Sulh Hukuk Mahkemesince hükümlünün ... vatandaşı olduğu, Türkiye'de yerleşim yeri olmadığı, 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk Usul Kanununun 42. maddesi gereğince mahkemenin yetkisizliğine karar verilmiştir.
- 5. Hukuk Dairesi · E. 2022/8069 · K. 2022/12019 · T. 15.09.2022Daire kararı
Türk Medenî Kanunu’nun 411. maddesine göre, “Vesayet işlerinde yetki, küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.” Aynı Kanun'un 19/1. maddesi uyarınca “Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.” 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun'un 42. maddesine göre de “Türkiye'de yerleşim yeri bulunmayan yabancı hakkında vesayet, kayyımlık, kısıtlılık, gaiplik ve ölmüş sayılma kararları ilgilinin Türkiye'de sakin olduğu yer, sakin değilse mallarının bulunduğu yer mahkemesince verilir.”
- 20. Hukuk Dairesi · E. 2019/1810 · K. 2019/4006 · T. 13.06.2019Daire kararı
Türk vatandaşlığını kaybeden kişilerin nüfus aile kütüklerindeki kayıtları kapatılır ve kayıp tarihinden itibaren yabancı muamelesine tabi tutulurlar.” 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanunun 42. maddesine göre de “Türkiye'de yerleşim yeri bulunmayan yabancı hakkında vesayet, kayyımlık, kısıtlılık, gaiplik ve ölmüş sayılma kararları ilgilinin Türkiye'de sakin olduğu yer, sakin değilse mallarının bulunduğu yer mahkemesince verilir.”
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
Türkiye'de yerleşim yeri bulunmayan Alman vatandaşı (A) hakkında, Türkiye'de bulunan malları sebebiyle kayyımlık kararı verilmesi gerekmektedir. (A), Türkiye'de herhangi bir yerde sakin de değildir. 5718 sayılı MÖHUK'a göre bu kararı vermeye yetkili mahkeme neresidir?
- A) (A)'nın Almanya'daki yerleşim yeri mahkemesi
- B) Ankara, İstanbul veya İzmir mahkemelerinden biri
- C) (A)'nın Türkiye'deki mallarının bulunduğu yer mahkemesi
- D) MÖHUK m.40 uyarınca genel yetkili mahkeme
- E) Dava bir Türk vatandaşı tarafından açılıyorsa m.41'e göre belirlenir
Bu maddeyle ilgili 1 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl