Esaslı yanılma nedir?

4 maddede geçiyor · 2 kanun

Kısaca

Yanılan tarafın sözleşmeyi yapmasında belirleyici olan ve yanılmadan gerçekleşmese sözleşmeyi kurmayacağı bir hususta, tasavvurun gerçeğe uymaması ya da bilgi eksikliği olmasıdır. Yalnızca önemsiz bir yanılma sözleşmeyi sakatlamaz.

Birçok kanunda geçer (2 kanun); anlamı bağlama göre aşağıda.

Kanunda nerede geçiyor

4 madde

Türk Borçlar Kanunu

  • TBK m.30 · G. İrade bozuklukları — I. Yanılma — 1. Yanılmanın hükümleri

    Yanılan tarafın sözleşmeyi yapmasında belirleyici olan ve yanılmadan gerçekleşmese sözleşmeyi kurmayacağı bir hususta, tasavvurun gerçeğe uymaması ya da bilgi eksikliği olmasıdır. Yalnızca önemsiz bir yanılma sözleşmeyi sakatlamaz.

  • TBK m.31

    Sözleşme kurulurken irade beyanında bulunan tarafın, gerçeğe uymayan bir kanaat nedeniyle iradesini yanlış oluşturması ve bu yanlışlığın beyanın kendisine ilişkin olmasıdır. Kanun esaslı yanılmanın genel tanımını vermez; madde sınırlayıcı olmayan örnekler sayar.

  • TBK m.32

    Yanılma sonucunda sözleşmenin iptal edilebilmesi için aranan niteliklidir. Saikte yanılmanın kendiliğinden esaslı sayılmadığı, ancak madde koşullarının birlikte gerçekleşmesi halinde esaslı kabul edildiği anlamına gelir.

Türk Medeni Kanunu

  • TMK m.149 · 2. Yanılma

    Eşlerden birinin, evlenme iradesini oluştururken gerçeğe aykırı bir tasavvura dayanması ve bu tasavvurun evliliğe rıza üzerinde belirleyici olmasıdır. Yanılma bilinçli bilmeme ile karıştırılmamalıdır.

Karıştırılan kavramlar

Esaslı yanılma ile önemsiz yanılma arasındaki fark nedir?

Esaslı yanılma, sözleşmenin kurulmasında belirleyici olan ve taraf açısından ağır sonuç doğuran yanılmadır.

Önemsiz yanılma, sözleşmenin kurulmasını etkilemeyen, tarafın kararını değiştirmeyecek nitelikteki yanılmadır.

Yalnızca esaslı yanılma sözleşmeyle bağlı olmama sonucunu doğurur; önemsiz yanılmada sözleşme geçerliliğini korur.

TBK m.30

Saikte âdi yanılma ile saikte esaslı yanılma arasındaki fark nedir?

Saikte âdi yanılmada yanılanın saiki sözleşmenin temeli sayılmamış ya da bu saik karşı tarafça bilinebilir değildir.

Saikte esaslı yanılmada saik sözleşmenin temeli sayılmış, dürüstlük kuralına uygun görülmüş ve karşı tarafça bilinebilir olmuştur.

Âdi yanılmada sözleşme geçerli kalır; esaslı yanılmada madde koşulları gerçekleşmişse iptal yoluna gidilebilir.

TBK m.32

Aldatma ile esaslı yanılma arasındaki fark nedir?

Aldatmada yanılmanın esaslı olması aranmaz; adi saik yanılması da yeterlidir.

Yanılma yoluyla iptalde yanılmanın m.31 kapsamında esaslı olması gerekir ve saik yanılması kural olarak sözleşmenin geçerliliğini etkilemez.

Esaslı olmayan bir yanılma aldatma yoluyla oluşmuşsa sözleşme iptal edilebilir; aynı yanılma kendiliğinden kaynaklanmışsa iptal edilemez.

TBK m.36

İlgili konular

Örnek kararlar

3 karar
  1. Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi, 2025/1871 E., 2026/47 K., 15.01.2026
    İlgili madde: TBK m.30, TBK m.31, TBK m.32
  2. Hukuk Genel Kurulu, 2021/462 E., 2023/247 K., 22.03.2023
    İlgili madde: TBK m.30, TBK m.31
  3. Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi, 2025/1861 E., 2026/53 K., 15.01.2026
    İlgili madde: TBK m.31, TBK m.32

Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

İlgili terimler

Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.

Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.