Grev nedir?

4 maddede geçiyor · 4 kanun

Kısaca

Grev, 4 kanunda 4 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.

  • Anayasa m.54 · grev hakkı ve lokavt: İşçilerin toplu iş sözleşmesi uyuşmazlığında çalışmayı ortak olarak bırakmasıdır.
  • DMK m.27 · grev yasağı: İşçilerin işveren üzerinde baskı kurmak amacıyla işi bırakmalarıdır; toplu iş uyuşmazlığına bağlı olarak yapılan ve işi kasıtlı biçimde durdurmaya ya da işin niteliğine göre önemli ölçüde aksatmaya yönelen eylemi ifade eder.
  • 6356 s. K. m.58 · grevin tanımı: İşçilerin topluca çalışmamak suretiyle işyerinde faaliyeti durdurmak veya işin niteliğine göre önemli ölçüde aksatmak amacıyla işi bırakmalarıdır.

Kanunda nerede geçiyor

4 madde

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası

  • Anayasa m.54 · B. Grev hakkı ve lokavt

    İşçilerin toplu iş sözleşmesi uyuşmazlığında çalışmayı ortak olarak bırakmasıdır. Hak olarak tanınır ancak kullanımı kanunla sınırlanabilir ve iyiniyet kurallarına bağlıdır.

Devlet Memurları Kanunu

  • DMK m.27 · Grev yasağı

    İşçilerin işveren üzerinde baskı kurmak amacıyla işi bırakmalarıdır; toplu iş uyuşmazlığına bağlı olarak yapılan ve işi kasıtlı biçimde durdurmaya ya da işin niteliğine göre önemli ölçüde aksatmaya yönelen eylemi ifade eder. Maddede tanımlanmaz, 6356 sayılı Kanun'daki grev kavramına gönderme yapılarak anlaşılır.

Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun

  • Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun m.17 · Grev yasağı

    İşçilerin ortak bir karar ile işverene karşı çalışmayı bırakmasıdır. Bu madde bakımından grev kavramı, 6356 sayılı Kanunda düzenlenen kanuni grevi ifade eder; yasağın kapsamı kanuni grevle sınırlı değildir, çünkü madde 'greve katılamaz' biçiminde genel bir yasak koyar.

Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu

  • Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu m.58 · Grevin tanımı

    İşçilerin topluca çalışmamak suretiyle işyerinde faaliyeti durdurmak veya işin niteliğine göre önemli ölçüde aksatmak amacıyla işi bırakmalarıdır. Eylemin işçilerin kendi aralarındaki anlaşmaya ya da bir kuruluşun aynı amaçla verdiği karara dayanması gerekir. Tek bir işçinin işi bırakması grev sayılmaz.

Karıştırılan kavramlar

Grev kararı verme-tertipleme ile greve katılma-destekleme arasındaki fark nedir?

Birinci fıkradaki fiiller grevin hazırlık ve ilan aşamasını ve bu yöndeki propagandayı kapsar.

İkinci fıkradaki fiiller grevin fiilen yer almaya, desteklemeye ya da teşvik etmeye yönelen davranışlarıdır.

Her iki fıkra bağımsız yasak oluşturur; birinin yerine getirilmesi diğerinin ihlalini ortadan kaldırmaz.

DMK m.27

Memur ile işçi (grev hakkı) arasındaki fark nedir?

Devlet memurları için grev yasağı, memurların grev yapma hakkının bulunmadığı kabul edilerek konulmuştur.

İşçiler için grev, anayasal ve kanuni bir hak olarak tanınmış, kanuni koşullara bağlanmıştır.

Memura karşı grev hukuki olarak yasak ve yaptırıma tabidir; işçi grevinin kanuni koşulları (6356 sayılı Kanun) memurlara uygulanmaz.

DMK m.27

Grev hakkı ile lokavt arasındaki fark nedir?

Grev, işçilerin anayasal olarak tanınmış bir haktır ve uyuşmazlık çıkması halinde doğrudan doğar.

Lokavt, işverenin lokavta başvurmasının kanunla düzenleneceği hükme bağlanmış bir yetkidir ve yalnızca kanunda öngörülen şartlarla kullanılabilir.

Lokavtın usul ve şartları grevden ayrı ve daha dar bir kanuni çerçeveye tabidir.

Anayasa m.54

Kanuni grev/lokavt ile yasaklanmış veya ertelenmiş grev/lokavt arasındaki fark nedir?

Kanuni grev ve lokavt, kanunda öngörülen şartlara uygun yapılır ve hukuka uygun sonuçlar doğurur.

Yasaklanmış ya da ertelenmiş grev ve lokavt, kanunda belirtilen işler veya durumlarda yapılmak istenir.

Yasaklı veya ertelenmiş hallerde uyuşmazlık grev veya lokavtla değil Yüksek Hakem Kurulu kararıyla çözülür.

Anayasa m.54

Grev kararı verme ile grevi fiilen uygulama arasındaki fark nedir?

Grev kararı verilmesi, işçilerin toplu olarak çalışmayı bırakma kararının alınmasını ifade eder.

Grevin fiilen uygulanması, kararın hayata geçirilmesi ve işin durdurulmasıdır.

Madde her iki aşamayı da ayrı ayrı yasaklar; kararın alınması da yasaktır.

399 s. K. m.14

Grev propagandası ile grevi destekleme ve teşvik etme arasındaki fark nedir?

Propaganda, grevin yapılmasını savunan genel açıklama ve yaygınlaştırma faaliyetidir.

Destekleme ve teşvik, belirli bir grevin yürütülmesine maddi veya manevi katkı verme ya da işçileri greve yöneltmedir.

Her biri ayrı bir yasak fiili olarak sayıldığından, birinin ispatı diğerinin ispatını gerektirmez.

399 s. K. m.14

İlgili konular

Örnek kararlar

3 karar
  1. 1970/34 E., 1970/47 K., 22.12.1970
    İlgili madde: DMK m.27
  2. 1969/68 E., 1970/34 K., 23.06.1970
    İlgili madde: DMK m.27
  3. Hukuk Genel Kurulu, 2017/2783 E., 2017/1427 K., 22.11.2017
    İlgili madde: 6356 s. K. m.58

Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

İlgili terimler

Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.