Sona erme nedir?
Kısaca
Sona erme, 4 kanunda 4 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- TMK m.380 · sebepleri: Adi ortaklığın varlığının kendiliğinden ya da bir irade açıklamasıyla sona ermesi anlamına gelir.
- TBK m.639 · genel olarak: Ortaklığın varlığının sona erdiği, ancak tasfiye sürecine girdiği an.
- TTK m.532 · tescil ve ilan: Şirketin tüzel kişiliğinin tasfiye sürecine girmesiyle organların yetkilerinin sınırlanmasına yol açan hukuki durumdur.
Kanunda nerede geçiyor
4 maddeTürk Medeni Kanunu
- TMK m.380 · IV. Ortaklığın sona ermesi — 1. Sebepleri
Adi ortaklığın varlığının kendiliğinden ya da bir irade açıklamasıyla sona ermesi anlamına gelir. Maddenin kendisi sona ermeyi tasfiyeyle birlikte değerlendirmez; ortaklığın sona ermesi tasfiye sürecine girmesi anlamına gelir.
Türk Borçlar Kanunu
- TBK m.639 · D. Ortaklığın sona ermesi — I. Sona erme sebepleri — 1. Genel olarak
Ortaklığın varlığının sona erdiği, ancak tasfiye sürecine girdiği an. Ortaklık tasfiye tamamlanıncaya kadar tasfiye amacıyla varlığını sürdürür; tasfiye bitince ortadan kalkar.
Türk Ticaret Kanunu
- TTK m.532 · II - Hükümleri — 1. Tescil ve ilan
Şirketin tüzel kişiliğinin tasfiye sürecine girmesiyle organların yetkilerinin sınırlanmasına yol açan hukuki durumdur. Madde, sona ermenin hangi kaynaktan doğduğuna bakmaksızın tescil ve ilan yükümlülüğü getirir, ancak iflas ve mahkeme kararı ile sona ermeyi bu yükümlülük kapsamı dışında tutar.
Türk Borçlar Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun
- Türk Borçlar Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun m.1 · A. Geçmişe etkili olmama kuralı
Borç ilişkisinin ya da bir hakkın hüküm ifade etmeyen hâle gelmesidir. Eski dönemde kurulmuş bir ilişkinin yeni dönemde sona ermesi hâlinde Türk Borçlar Kanunu hükümleri uygulanır.
Karıştırılan kavramlar
Kendiliğinden sona erme ile iradeye dayalı sona erme arasındaki fark nedir?
Amacın gerçekleşmesi, ölüm, kısıtlanma, iflas, cebri icra ve süre dolumu gibi bentlerde sona erme olaya bağlıdır; ortakların bir işlem yapması gerekmez.
Oybirliği kararı ve fesih bildirimi bentlerinde sona erme bir ortağın ya da ortakların iradesine bağlıdır.
İradeye dayalı hâllerde sona erme, irade açıklamasının karşı tarafa ulaşması veya kararın alınmasıyla gerçekleşir.
Yönetim kurulunca tescil ile iflas ve mahkeme kararı ile sona erme arasındaki fark nedir?
Sona erme iflas veya mahkeme kararı dışındaki bir sebepten doğduğunda tescil ve ilan yönetim kurulunca yapılır.
Sona erme iflas veya mahkeme kararından doğduğunda madde kapsamına girmez; ilgili hükümlerle tescil ve ilan yapılır.
Tescil ve ilan yükümlülüğünün muhatabı, sona erme nedenine göre yönetim kurulu veya ilgili merci olarak değişir.
Sona erme ilanı ile alacaklıları davet ilanı arasındaki fark nedir?
Bu maddedeki ilan şirketin sona erdiğini ve organların yetkilerinin sınırlandığını bildirmeye yöneliktir.
TTK m.541'deki ilan, şirketle önceden işlem yapmış alacaklıları alacaklarını bildirmeye davet eder.
Bu maddedeki ilanda alacaklıları alacaklarını bildirmeye yönelten açıklamalar yer almamalıdır.
Meclis takdiri ile kendiliğinden sona erme arasındaki fark nedir?
Meclisin refetme yetkisi takdire dayanır; Meclis lüzum görmediği sürece yetkiyi geri almak zorunda değildir.
Üç aylık süre, bir karar aranmaksızın yetkinin son bulacağı tarihi gösterir.
Meclis karar almadığı sürece yetki üç ay boyunca yürürlükte kalır; Meclis kararı yalnız süre dolmadan erken sona erdirmek için gereklidir.
Süre dolduğunda itfa ile süre dolmadan sona erme arasındaki fark nedir?
Kira veya işletme hakkı süresi kendiliğinden dolduğunda, giderler eşit yüzdelerle yıllara yayılarak itfa edilmiş olur.
Süre dolmadan boşaltma veya hakkın herhangi bir sebepten sona ermesi halinde, henüz itfa edilmemiş tutar bir kalemde toplanır.
Erken sona ermede kalan tutar tek yılda gider yazılır; böylece yıllara yayılmış itfa kesilir ve kalan gider öne alınır.
Süre dolumu ile erken sona erme arasındaki fark nedir?
Üçüncü takvim yılının sonuna kadar süreç tamamlanırsa fazla mahsup yoluyla ya da süre sonunda gelire yazılarak sonuçlanır.
İşin terki, devri veya işletmenin tasfiyesi bu süre dolmadan gerçekleşirse fazla o yılın kar/zarar hesabına eklenir.
Erken sona erme halinde geçici hesaptaki fazla süre dolmadan gelir yazılır.
İlgili konular
Örnek kararlar
3 karar- Hukuk Genel Kurulu, 2023/65 E., 2023/104 K., 22.02.2023İlgili madde: TBK m.639
- Hukuk Genel Kurulu, 2017/1913 E., 2021/816 K., 22.06.2021İlgili madde: 6101 s. K. m.1
- Hukuk Genel Kurulu, 2016/252 E., 2020/570 K., 09.07.2020İlgili madde: 6101 s. K. m.1
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.