Tam mükellefiyet nedir?
Kısaca
Tam mükellefiyet, 3 kanunda 6 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- GVK m.123 · yabancı memleketlerde ödenen vergilerin mahsubu: Gelir vergisi bakımından Türkiye'de yerleşmiş olan ve dünya çapındaki gelirleri üzerinden vergilendirilen mükellef türüdür.
- 5520 s. K. m.5 · istisnalar: Kanunî veya iş merkezinin Türkiye'de bulunması hâlinde kurumun dünya çapındaki kazancının Türkiye'de vergilendirilmesi durumudur.
- KDVK geç. m.6: Kurumun Türkiye'de yerleşik olması nedeniyle dünya çapındaki kazancının vergilendirilmesi esasına dayanan mükellefiyet türüdür.
Kanunda nerede geçiyor
6 maddeGelir Vergisi Kanunu (GVK)
- GVK m.88 · Zararların karlara takas ve mahsubu
Gelir vergisi yükümlülüğünün, Türkiye dışında elde edilen kazançları da kapsayacak biçimde doğduğu mükellefiyet türüdür. Yurt dışı zarar mahsubu yalnız bu mükellefler için öngörülmüştür.
- GVK m.92 · Yıllık beyannamenin verilmesi
Mükellefin Türkiye'de tam mükellef olarak vergilendirilmesi halidir. Bu halde beyanname, mükellefin tabi olduğu vergi dairesine verilir.
- GVK m.123 · Yabancı memleketlerde ödenen vergilerin mahsubu
Gelir vergisi bakımından Türkiye'de yerleşmiş olan ve dünya çapındaki gelirleri üzerinden vergilendirilen mükellef türüdür. Bu madde yalnız tam mükellefler bakımından uygulanır.
Kurumlar Vergisi Kanunu
- Kurumlar Vergisi Kanunu m.3 · Tam ve dar mükellefiyet
Kanunî veya iş merkezi Türkiye'de bulunan kurumların, Türkiye içinde ve dışında elde ettikleri kazançların tamamı üzerinden vergilendirilmesidir. Burada belirleyici olan kazancın kaynağı değil, merkezin yeridir.
- Kurumlar Vergisi Kanunu m.5 · İstisnalar
Kanunî veya iş merkezinin Türkiye'de bulunması hâlinde kurumun dünya çapındaki kazancının Türkiye'de vergilendirilmesi durumudur. Bu maddede (a) ve (b) bentlerinde iştirak edilen kurumun tam mükellef olup olmadığı ayrım ölçütüdür.
Katma Değer Vergisi Kanunu
- KDVK geç. m.6
Kurumun Türkiye'de yerleşik olması nedeniyle dünya çapındaki kazancının vergilendirilmesi esasına dayanan mükellefiyet türüdür. Maddedeki istisna yalnız bu niteliği taşıyan kurumlar için geçerlidir.
Karıştırılan kavramlar
Tam mükellefiyet ile dar mükellefiyet arasındaki fark nedir?
Kanunî merkez veya iş merkezinden en az birinin Türkiye'de bulunduğu kurumlar tam mükellefiyete tabidir.
Kanunî merkez ve iş merkezinin ikisinin de Türkiye'de bulunmadığı kurumlar dar mükellefiyete tabidir.
Tam mükelleflerin tüm dünya kazançları vergilendirilir; dar mükelleflerde yalnızca Türkiye'de elde edilen kazançlar vergiye tabidir.
İlgili konular
İlgili terimler
- Dar mükellefiyet
- Kontrol edilen yabancı kurum
- Vadeli satış
- İştirak hissesi
- Daimi temsilci
- Özel fon hesabı
- Gecikme zammı
- Mahsup
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.