Yetki sözleşmesi nedir?

4 maddede geçiyor · 3 kanun

Kısaca

Yetki sözleşmesi, 3 kanunda 4 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.

  • HMK m.18 · yetki sözleşmesinin geçerlilik şartları: Tarafların, doğmuş veya doğabilecek belirli bir uyuşmazlık için hangi mahkemenin yetkili olacağını kararlaştırdıkları sözleşmedir.
  • TTK m.1271 · emredici hükümler: Taraflardan birinin uyuşmazlıkta hangi mahkemenin yetkili olacağına dair yaptığı anlaşmadır.
  • İş Mah. K. m.6 · yetki: Tarafların davada yetkili mahkemeyi önceden kararlaştırmasıdır.

Kanunda nerede geçiyor

4 madde

Hukuk Muhakemeleri Kanunu

  • HMK m.17 · Yetki sözleşmesi

    Taraflardan birinin veya ikisinin, aralarındaki belirli bir uyuşmazlık için kanunen yetkili olmayan bir mahkemeyi yetkili kılmak amacıyla yaptığı sözleşmedir. Usul hukuku alanında asıl etkisini doğurur; sözleşmenin yalnızca yan etkisi maddi hukuka ilişkin olabilir.

  • HMK m.18 · Yetki sözleşmesinin geçerlilik şartları

    Tarafların, doğmuş veya doğabilecek belirli bir uyuşmazlık için hangi mahkemenin yetkili olacağını kararlaştırdıkları sözleşmedir. Yetki şartı biçiminde asıl sözleşmenin bir maddesi olarak da yapılabilir.

Türk Ticaret Kanunu

  • TTK m.1271 · XVI- Emredici hükümler

    Taraflardan birinin uyuşmazlıkta hangi mahkemenin yetkili olacağına dair yaptığı anlaşmadır. Madde bakımından tazminat istemi doğmadan önce yapılmışsa geçersizdir.

İş Mahkemeleri Kanunu

  • İş Mah. K. m.6 · Yetki

    Tarafların davada yetkili mahkemeyi önceden kararlaştırmasıdır. Bu maddeye aykırı olan yetki sözleşmeleri geçersizdir.

Karıştırılan kavramlar

Yazılı yetki sözleşmesi ile zımni yetki sözleşmesi arasındaki fark nedir?

Yazılı yetki sözleşmesi, tarafların açık yazılı iradesiyle kurulur ve geçerlilik şartını taşır.

Zımni yetki sözleşmesi, davalının yetkisiz mahkemede açılan davaya süresinde ilk itiraz etmemesiyle doğar.

Zımni yetki, yazılı şekil şartına bağlı değildir ve kesin yetki ile tasarruf edilemeyen konularda doğmaz; bu bağlamda m.18/1'deki sınırlar aynen geçerlidir.

HMK m.18

Yetki sözleşmesi yapabilen ile yapamayan taraflar arasındaki fark nedir?

Tacirler ve kamu tüzel kişileri, yetki sözleşmesi yapabilir.

Diğer kişilerin yaptığı yetki sözleşmeleri geçersizdir.

Geçersiz sözleşmeye dayanılarak yetkisiz icra dairesinde takip yapılırsa yetki itirazı kabul edilir.

İİK m.50

Kişi bakımından yabancılık unsuru ile yetki sözleşmesi bulunan dava arasındaki fark nedir?

Yabancı mahkemeyi münhasır yetkili kılan bir yetki sözleşmesi bulunan uyuşmazlıkta, Türk mahkemesinin yetkisi o sözleşmeyle ayrıca değerlendirilir.

Yetki sözleşmesi bulunmayan uyuşmazlıkta, Türk mahkemesinin yetkisi yalnızca m.40 atfı ile belirlenen iç hukuk ve özel kurallara dayanır.

Yetki sözleşmesi, m.40 atfı ile belirlenen yetkiyi her zaman ortadan kaldırmaz; bu konu m.47 kapsamında ayrıca incelenir.

MÖHUK m.40

Yetki kuralı ile yetki sözleşmesi arasındaki fark nedir?

Madde, işçi lehine seçimlik yetki kuralı koyar ve taraflar bunu sözleşmeyle değiştiremez.

Genel yetki kurallarında taraflar yetki sözleşmesiyle farklı mahkeme kararlaştırabilir.

İşçi sözleşmesinde yabancı mahkeme lehine yetki kaydı, Türk mahkemesinin m.44 uyarınca yetkisini ortadan kaldırmaz.

MÖHUK m.44

İlgili konular

Örnek kararlar

3 karar
  1. Hukuk Genel Kurulu, 2017/741 E., 2019/382 K., 02.04.2019
    İlgili madde: HMK m.17
  2. Hukuk Genel Kurulu, 2014/104 E., 2016/15 K., 20.01.2016
    İlgili madde: HMK m.17
  3. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi, 2025/1158 E., 2025/1240 K., 10.07.2025
    İlgili madde: HMK m.17

Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

İlgili terimler

Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.

Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.