Yetkisizlik kararı nedir?

Savcı, yargı çevresi dışında bir işlem yapmak gerektiğinde o yer savcısından istem yapar veya bizzat gidip işlemi yapar.

Yetkisizlik kararı ile gelen soruşturmada savcı, yetkili savcılığın belirlenmesi için dosyayı ağır ceza mahkemesine gönderir.

Birincisinde işlem yerinin savcısı devreye girer; ikincisinde yetkili savcılığı mahkeme belirler ve bu karar kesindir.

Yetki, aynı yargı kolu içindeki hangi idare mahkemesinin bakacağını belirler.

Görev, idari yargı ile adli yargı arasındaki ya da farklı yargı kolları arasındaki ayrımı belirler.

Yetkisizlikte dosya aynı yargı kolundaki yetkili idare mahkemesine gönderilir; görevsizlikte ise dosya yetkili yargı merciine gönderilir ve ayrıca m.43 uygulanır.

Görevsizlik veya yetkisizlik kararı, dosyanın başka mahkemeye gönderilmesi ile sonuçlanan ilk karardır ve m.45 kapsamındadır.

m.44 uyuşmazlığında ise mahkemeler arasında görev ya da yetki hakkında çelişki veya tereddüt bulunur.

Bu iki yol birbirinden ayrıdır; m.44 kapsamında merci tayini istenebilir, m.45 kapsamında ise görevsizlik kararı verilen mahkemenin dosyayı göndermesi söz konusudur.

Olumlu uyuşmazlıkta her iki merci de yetki kararı vermiş olur ve davayı görmekte ısrar eder.

Yetkisizlik kararı yalnızca sanığın yetkisizlik iddiası üzerine verilir ve bu karar itiraza tabidir (m.18).

Yetki uyuşmazlığının çözümü, yetkisizlik kararının kesinleşmesinden sonra mümkündür; kesinleşmeden uyuşmazlık giderilmez.

İddia, sanığın mahkemeye bildirdiği taraf talebidir ve sanığa tanınmış süre içinde yapılmalıdır.

Karar, mahkemenin bu iddiayı değerlendirerek verdiği hükümdür ve kendi ayrı zaman sınırına tabidir.

İddia süresinde yapılsa bile karar, kendi süresi geçmişse verilemez; iki sürenin ayrı işlediği anlaşılmalıdır.

Bu madde, mahkemenin kendi yetkisizliğine dair kararını düzenler ve bu karara itiraz yolunu açar.

Birden çok mahkeme arasındaki olumlu veya olumsuz uyuşmazlığın çözümü m.17 kapsamındadır ve ortak yüksek görevli mahkeme tarafından yapılır.

Yetkisizlik kararına itiraz yolu bu madde ile, uyuşmazlığın çözümü ise m.17 ile yürür.