Zorunlu unsur nedir?
Diğer yazımlar: Zorunlu unsurlar
Kısaca
Zorunlu unsur, 3 kanunda 3 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.
- HMK m.364 · temyiz dilekçesi: Temyiz edenin kimliği, imzası ve temyiz olunan kararın hangi karar olduğunu belli eden kayıtlardır.
- İİK m.58 · takip talebi ve muhtevası: Talepte bulunması gereken ve eksikliğinde ödeme emri gönderilmesini engelleyen kayıtlardır.
- TTK m.672 · unsurların bulunmaması: Kanunda poliçe senedinde bulunması zorunlu tutulan asgari içeriktir.
Kanunda nerede geçiyor
3 maddeHukuk Muhakemeleri Kanunu
- HMK m.364 · Temyiz dilekçesi
Temyiz edenin kimliği, imzası ve temyiz olunan kararın hangi karar olduğunu belli eden kayıtlardır. Bu üç unsur bulunduğu sürece diğer eksiklikler dilekçenin reddini gerektirmez.
İcra ve İflas Kanunu
- İİK m.58 · Takip talebi ve muhtevası
Talepte bulunması gereken ve eksikliğinde ödeme emri gönderilmesini engelleyen kayıtlardır. Maddenin birinci ve ikinci bentlerinde ve üçüncü bentte sayılanlar bu kapsamdadır.
Türk Ticaret Kanunu
- TTK m.672 · 2. Unsurların bulunmaması
Kanunda poliçe senedinde bulunması zorunlu tutulan asgari içeriktir. Bu unsurlardan birinin eksik olması senedin poliçe sayılmasını engeller; ancak 672. maddenin ikinci ila dördüncü fıkralarında öngörülen haller bu kuraldan ayrılır.
Karıştırılan kavramlar
Genel zorunlu unsurlar ile senede dayalı talepte ek unsurlar arasındaki fark nedir?
Her takip talebinde alacaklı, borçlu, alacak tutarı ve takip yolu gibi unsurlar aranır.
Alacak belgeye dayanıyorsa belgenin aslı ya da tasdikli örneği ile borçlu sayısından bir fazla örnek de icra dairesine verilmek zorundadır.
Belgenin ibrazı yapılmazsa talebin eksik kaldığı kabul edilir; belgesiz talepte bu unsur eksik sayılır.
Dilekçenin şekil eksikliği ile zorunlu unsur eksikliği arasındaki fark nedir?
Madde 364/2'de sayılan dokuz bentten herhangi birinin eksik olduğu durum.
Temyiz edenin kimliği, imzası ve temyiz olunan kararı yeterince belli eden kayıtların bulunmadığı durum.
Birinci durumda dilekçe, eksik bent ne olursa olsun, kendiliğinden reddedilmez ve inceleme yapılır. İkinci durumda ise zorunlu unsurların eksikliği nedeniyle dilekçe reddolunabilir.
Zorunlu unsur ile seçimlik unsur (genel idare gideri) arasındaki fark nedir?
İlk madde, işçilik ve genel imal gideri hissesi maddede zorunlu unsur olarak sayılmıştır.
Genel idare gideri hissesi, maddede açıkça ihtiyari olarak düzenlenmiştir.
Zorunlu unsurların maliyete dahil edilmemesi maddeye aykırılık doğururken, genel idare gideri hissesinin katılmaması maddeye aykırılık oluşturmaz.
Zorunlu unsur ile isteğe bağlı unsur arasındaki fark nedir?
Niteliği, yeri, miktarı, şartname temin bilgisi, ihale yeri-tarih-saat-usulü ve isteklilerden aranan belgeler gibi unsurlar her ilanda bulunmalıdır.
Tahmini bedel ve geçici teminat ise 'varsa' ifadesiyle bağlanmıştır; yalnızca bu tutarlar belirlenmişse ilanda yer alır.
Tahmini bedel veya geçici teminat tespit edilmemişse bunların ilanda bulunmaması eksiklik sayılmaz.
Zorunlu unsur ile sözleşmenin eki olarak istenen belge arasındaki fark nedir?
Teklif mektubunun imzası, şartnameyi okuma beyanı ve rakam-yazı uyumu maddede zorunlu unsur olarak sayılmıştır.
Teminat belgesi ve diğer istenen belgeler maddede yalnız zarf içinde yer alması gereken unsur olarak anılmıştır; içerikleri maddede tanımlanmamıştır.
Teklif mektubundaki zorunlu unsurlardan birinin eksikliği teklifin reddini ve hiç yapılmamış sayılmasını doğurur; diğer belgelerin eksikliği ise madde metninde bu sonucu bağlamaz.
Madde metnindeki zorunlu unsurlar ile dernekler Kanunu m.4'teki zorunlu unsurlar arasındaki fark nedir?
TMK m.58, tüzükte bulunması gereken asgari unsurları sayarken adı, amacı, gelir kaynaklarını, üyelik koşullarını, organları ve örgütü ile geçici yönetim kurulunu gösterir.
Dernekler Kanunu m.4 ise tüzükte yer alması gereken unsurları çok daha ayrıntılı biçimde, on iki madde halinde sayar.
Tüzük, hem TMK m.58 hem de Dernekler Kanunu m.4 bakımından eksiksiz olmalıdır; Dernekler Kanunu'ndaki unsurlardan birinin eksikliği de tüzüğün eksik sayılmasına ve düzeltme süresi verilmesine yol açar.
İlgili konular
Örnek kararlar
1 karar- Hukuk Genel Kurulu, 2023/957 E., 2024/281 K., 22.05.2024İlgili madde: İİK m.58
Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
İlgili terimler
Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.
Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.