TBK Madde 133I. Genel olarak
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Bu madde, borcun yenileme (tecdit) yoluyla sona ermesinde yenileme iradesinin nasıl aranacağını düzenler. Birinci fıkra, yeni bir borçla mevcut borcun sona erdirilmesinin yalnızca tarafların açık iradesiyle mümkün olduğunu koyar. İkinci fıkra, mevcut borç için kambiyo taahhüdünde bulunulması, yeni bir alacak senedi ya da yeni bir kefalet senedi düzenlenmesinin tek başına yenileme sayılmayacağını belirtir.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Yeni bir borçla mevcut bir borcun sona erdirilmesi, ancak tarafların bu yöndeki açık iradesi ile olur.
Özellikle mevcut borç için kambiyo taahhüdünde bulunulması veya yeni bir alacak senedi ya da yeni bir kefalet senedi düzenlenmesi, tarafların açık yenileme iradeleri olmadıkça yenileme sayılmaz.
Madde gerekçesi
818 sayılı Borçlar Kanununun 114 üncü maddesini karşılamaktadır. Tasarının iki fıkradan oluşan 132 nci maddesinde, yenileme düzenlenmektedir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 114 üncü maddesinin kenar başlığında kullanılan "B. Tecdit /1. Umu miyet itibariyle" şeklindeki ibareler, Tasanda "C. Yenileme /1. Genel olarak" şeklinde değiştirilmiştir. - 7 6 - 818 sayılı Borçlar Kanununun 114 üncü maddesinin birinci fıkrasına göre: "Borcun tecdidi akit- ten vazıh surette anlaşılmak lâzımdır." Bu hüküm, Tasarıda "Yeni bir borçla mevcut bir borcun sona erdirilmesi, ancak tarafların bu yöndeki açık iradesi ile olur." şeklinde ifade edilmiştir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 114 üncü maddesinin, "Bununla beraber, bu hükmün aksine dair akdolunan mukaveleler muteberdir." şeklindeki ikinci fıkrasının son cümlesi hükmü ise, Tasan met nine alınmamıştır. Çünkü, Tasannın 132 nci maddesinin ikinci fıkrasında kullanılan "tarafların açık yenileme iradeleri olmadıkça" şeklindeki ibareyle, bu hüküm korunmuş olmaktadır. Metninde yapılan düzeltme ve anlaştırma dışında, maddede 818 sayılı Borçlar Kanununa göre bir hüküm değişikliği yoktur.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddedeki kavramlar
- Kambiyo taahhüdü
- Yenileme
- Açık yenileme iradesi
- Yenileme iradesi
- Yenileme karinesi yasağı
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
93 karar arasından seçildi- Hukuk Genel Kurulu E.2013/2244 K.2015/1342 T.2015-05-13Hukuk Genel KuruluBozma
818 sayılı Borçlar Kanununun 114 ncü (6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun m. 133) maddesine göre, borcun yenilenmesi ancak tarafların bu yöndeki açık iradeleri ile mümkün olup, mevcut borç için kambiyo taahhüdünde bulunulması durumunda tarafların açık yenileme iradeleri olmadıkça yenileme sayılmaz.
- 12. Hukuk Dairesi · E. 2023/5905 · K. 2024/3036 · T. 27.03.2024Daire kararıBozma
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 133. maddesine göre, yeni bir borçla mevcut bir borcun sona erdirilmesi, ancak tarafların bu yöndeki açık iradesi ile olur.
- Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi · E. 2023/1220 · K. 2026/141 · T. 23.02.2026İstinafRet
davalı tarafından toplam yapılan imalat 2.250.840TL iken, davacı tarafından yapılan ödemenin sadece 617.989,00TL olduğu, bir borç ilişkisi için kambiyo taahhüdünde bulunulmasının, tarafların açık yenileme iradeleri olmadıkça 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 133/2. maddesi gereğince borcun yenilenmesi sonucunu doğurmayacağı, kambiyo senedinin ifa yerine değil ifa uğruna verilmiş olduğunun kabul edileceği, dolayısıyla bir borç hakkında kambiyo senedi düzenlendiği takdirde, taraflar arasında biri temel borç ilişkisi,
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
Mevcut bir borcun sona erdirilerek yerine yeni bir borcun kurulması olan "yenileme" (tecdit) kurumu ile ilgili aşağıdaki durumlardan hangisi kanun gereği kendiliğinden yenileme (tecdit) sayılmaz?
- A) Borçlunun alacaklıya borcu için sadece bir kambiyo taahhüdünde (çek veya bono vermesi) bulunması.
- B) Tarafların eski borcu ortadan kaldırarak tamamen farklı bir hukuki sebebe dayanan yeni bir borç yaratma konusunda açıkça anlaşmaları.
- C) Bir cari hesabın kesilmesi ve hesap sonucunun diğer tarafça kabul edilmesi.
- D) İpotekli borç senedi veya irat senedi düzenlenmesi ile dayanak borç ilişkisinin sona erdirilmesi.
- E) Eski borca bağlı tüm fer'i hakların tarafların ortak iradesiyle yeni borca aktarılması.
Bu maddeyle ilgili 5 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl