TBK Madde 178B. Cayma parası
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
Madde, taraflar arasında cayma parası kararlaştırılmış sözleşmelerde tarafların sözleşmeden cayma yetkisini ve cayma hâlinde paranın akıbetini düzenler. Cayma parasının verilmesi, dönme hakkının kaynağı ve cayan tarafın yükümlülüğü bu kapsamdadır. Kanun, veren ve alan taraf için farklı sonuçlar öngörür. Maddenin uygulandığı taraflar, sözleşmede cayma parası kararlaştırmış olan kişilerdir. Madde, bağlanma parasının hukuki rejimini düzenlemez (m.177).
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Cayma parası kararlaştırılmışsa, taraflardan her biri sözleşmeden caymaya yetkili sayılır; bu durumda parayı vermiş olan cayarsa verdiğini bırakır; almış olan cayarsa aldığının iki katını geri verir.
Madde gerekçesi
818 sayılı Borçlar Kanununun 156 nci maddesinin üçüncü fıkrasını karşılamaktadır. Tasarının tek fıkradan oluşan 177 nci maddesinde, cayma parası düzenlenmektedir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 156 nci maddesinin kenar başlığında kullanılan "Zamanı Rücu" şeklindeki ibare, Tasarının 177 nci maddesinde, "B. Cayma parası" şeklinde değiştirilmiştir. 818 sayılı Borçlar Kanununun 156 nci maddesinin üçüncü fıkrasında kullanılan "akitten rücu salâhiyetini haiz addolunur." şeklindeki ibare, Tasanda "sözleşmeden caymaya yetkili sayılır." şek line; 818 sayılı Borçlar Kanununun aynı fıkrasında kullanılan "rücu ederse" şeklindeki ibare ise, Tasarıda "cayarsa" şekline dönüştürülmüştür. 818 sayılı Borçlar Kanununun "B. Ücret Tevkifi" kenar başlıklı 157 nci maddesi, işçinin ko runması ilkesi gözetilerek, Tasarı metnine alınmamıştır.
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Bu maddedeki kavramlar
- Bağlanma parası
- Cayma parası
- Cayma yetkisi
- İade edilmesi gereken iki kat
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
8 karar arasından seçildi- Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi · E. 2019/558 · K. 2021/269 · T. 17.03.2021İlk dereceRet
davacı tarafın siparişe konu malların teslim edilmemesi sebebiyle gönderdiği paranın iadesini talep ettiği, davalı tarafın siparişe konu malların toplamı üzerinden %30 oranında cayma parasının verilmesi nedeniyle siparişlerin tesliminin yapılmadığını savunduğu, bağlanma parasının TBK 177'de, cayma parasının 6098 sayılı TTBK 178. Maddesinde düzenlendiği, cayma parası talep edebilmesi için taraflar arasında bu konuda karşılıklı anlaşmanın olmasının gerektiği, taraflar arasında mail yazışması, proforma faturası dışında ayrı bir yazılı sözleşmenin olmadığı,
Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Bu maddeye özel soru
Müteahhit (A), inşa ettiği bir binadaki dairenin satışı konusunda (B) ile adi yazılı bir sözleşme yapmıştır. Sözleşme bedeli 2.000.000 TL olarak belirlenmiş ve (B), sözleşmenin kurulduğu sırada “sözleşmeden dönme hakkının bir bedeli olarak” 100.000 TL’yi (A)'ya ödemiştir. Sözleşmenin ilgili maddesinde, alıcı (B)'nin herhangi bir gerekçe göstermeksizin sözleşmeden dönmesi halinde bu parayı geri isteyemeyeceği, satıcı (A)'nın ise aldığı bedelin iki katını (B)'ye iade etmek suretiyle daireyi başkasına satma serbestisine sahip olduğu açıkça düzenlenmiştir. Bu olayda, tarafların iradesine göre (B) tarafından ödenen 100.000 TL'nin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu çerçevesindeki hukuki nitelendirmesi aşağıdakilerden hangisidir?
- A) Bağlanma parası (Pey akçesi)
- B) Cayma parası
- C) İfaya eklenen ceza koşulu
- D) Geçersiz sözleşmeye dayalı sebepsiz zenginleşme alacağı
- E) Seçimlik ceza koşulu
Bu maddeyle ilgili 1 soru daha var
Soruların tamamını çözmek ve açıklamalı cevapları görmek için Hukuksal Eğitim platformuna katıl.
Platforma katıl