HMK Madde 161Dosyanın taraflar ve ilgililerce incelenmesi

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu

Yürürlükte

Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

HMK m.161, tarafların, fer'î müdahilin ve davayla ilgili üçüncü kişilerin mahkemedeki dava dosyasını zabıt kâtibinin gözetiminde inceleyebilmesinin koşullarını ve gizli tutulan belge ile tutanaklar bakımından inceleme iznini düzenler. Dosyanın incelenmesi, dava dosyasının incelenmesi yetkisi taşıyanlar ve izin rejimi bu maddenin konusudur.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

(1)Zabıt kâtibinin gözetimi altında taraflar veya fer’î müdahil, dava dosyasını inceleyebilir. Dava ile ilgili olanlar da bunu ispatlamak kaydı ve hâkimin izniyle dosyayı inceleyebilir.

(2)Gizli olarak saklanmasına karar verilen belge ve tutanakların incelenebilmesi hâkimin açık iznine bağlıdır.

Kanun metninde bu maddeHam metin
Madde gerekçesi

Madde, 1086 sayılı Kanunun 157 nci maddesinin ikinci cümlesine tekabül etmektedir. Davanın tarafları, katılanlar ya da Avukatlık Kanununun açık hükmüne göre avukatlar dosyayı inceleyebilecektir. Dava ile ilgili olduğunu bildiren kişiler ise bunu yaklaşık olarak ispata yarayan delilleri göstermeli ve hâkimin iznini almalıdır. demet 387 / – 55 – Gizli olarak saklanmasına karar verilen belge ve tutanaklara gelince; 162 nci maddenin gerekçesinde açıklandığı üzere davanın hiçbir evrakı taraflardan ve davaya katılandan gizlenemez. Taraflar, katılan veya vekilleri dava evrakını istedikleri zaman, kuralları çerçevesinde inceler. Ancak dava evrakı arasına getirilen veya konan belgelerin kapsamı davanın konusu ile doğrudan ilgili olmayan başka konuları da içerebilir. Bu cümleden olarak da gizlilik kararının alınmasına sebep olmuş olabilir. İşte dava dosyası içinde yer alan fakat dava ile doğrudan ilgisi olmayan belgelerin hangilerinin hangi kapsamda taraflar ve katılan ile vekillerince hâkimin kararı ile incelenebileceğinin kabulü, gizlilik dereceli resmî belgelerin ve ticarî sırların korunması bakımından zorunlu görülmektedir.

Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge

Bu maddedeki kavramlar

  • Fer'î müdahil
  • Dava dosyası
  • Davayla ilgili olan kişi
  • Gizli olarak saklanmasına karar verilen belge ve tutanak
  • Zabıt kâtibinin gözetimi

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

7 karar arasından seçildi
  1. 10. Daire · E. 2016/1206 · K. 2021/5961 · T. 30.11.2021
    Daire kararıRet
    davaya konu Yönetmeliğin 2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun'un 14. maddesi hükmünün gereği olarak ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 161. maddesinin uygulanmasını teminen çıkarıldığı, tarafların ya da üçüncü kişilerin,
  2. 10. Daire · E. 2021/7200 · K. 2022/728 · T. 16.02.2022
    Daire kararıRet
    6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri kanunun 161'inci maddesinde, 1)"Zabıt katibinin gözetimi altında taraflar veya feri müdahil, dava dosyasını inceleyebir.
  3. İdare Dava Daireleri Kurulu · E. 2022/2597 · K. 2024/2713 · T. 07.11.2024
    İDDKBozma
    6100 sayılı Kanun'un 161. maddesinde, zabıt kâtibinin gözetimi altında tarafların veya fer’î müdahillerin dava dosyasını inceleyebilecekleri; 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 46. maddesinde de, avukat veya stajyerlerin vekaletname olmaksızın dahi dava ve takip dosyalarını incelemelerinin mümkün olduğunun hükme bağlandığı,

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.