TTK Madde 406I) Topluluk ilişkileri için özel denetçi denetimi
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu
Bu metin, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.
Kısaca
TTK m.406, hâkim şirket ve topluluk şirketleriyle ilişkiler nedeniyle pay sahiplerinin istemi üzerine özel denetçi atanmasının koşullarını düzenler. Denetçinin sınırlı olumlu görüş veya kaçınma yazısı vermesi ile yönetim kurulunun topluluk içindeki kayba ve denkleştirme yapılmadığına ilişkin açıklamasının hangi hallerde özel denetçi atanmasına yol açacağını ve atamayı yapacak mahkemeyi belirler.
Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
(1)a) Denetçi, şirketin hâkim şirketle veya topluluk şirketleriyle ilişkileriyle ilgili olarak sınırlı olumlu görüş veya kaçınma yazısı yazmışsa veya
b)Yönetim kurulu, şirketin topluluk tarafından, bazı belirli hukuki işlemler veya uygulanan önlemler dolayısıyla kayba uğratıldığını ve bunlar dolayısıyla denkleştirme yapılmadığını açıklamışsa,
herhangi bir pay sahibinin istemi üzerine, şirketin merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesi tarafından şirketin, hâkim şirketle veya hâkim şirkete bağlı şirketlerden biriyle olan ilişkisini incelemek üzere özel denetçi atanabilir.
Madde gerekçesi
Hüküm bir taraftan Tasarının 403 üncü, diğer taraftan da 199 uncu maddesi ile ilgilidir. Denetçinin sınırlı olumlu görüş veya kaçınma yazısı yazmasına şirketin hakim şirketle ve ya topluluk şirketlerinden biri ile ilişkileri sebep oluşturabilir. Söz konusu ilişkiler kanunlara aykı rı bulunabilir; bu ilişkilerden şirket kayba uğradığı halde bu paysahiplerinden saklanmış olabilir ve ya yönetim kurulu kayba işaret edip denkleştirme tazminatının ödenmediğini ifade etmiş olabilir. Durumun açıklığa kavuşturulması için her paysahibine özel denetçi atanması hakkını tanıyan bu hü küm yeni ve güçlü bir bireysel hakkı öngörmüştür. Genel kurulun talebi reddetmesi mümkün değil dir. Öğreti ve mahkeme hukuku bu hakkın niteliğini ortaya koyacaktır. Özel denetçiye ilişkin 438 ve devamındaki madde hükümlerinin kıyas yolu ile buraya da uygulanması uygundur. DÖRDÜNCÜ BÖLÜM Genel Kurul
Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge
Atıflar(1)
Bu maddeye atıf yapanlar
Bu maddedeki kavramlar
- Denkleştirme
- Hâkim şirket
- Özel denetçi
- Kaçınma yazısı
- Sınırlı olumlu görüş
Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.
Bu maddeye özel soru
Bir Şirketler Topluluğu bünyesinde, "Bağlı Şirket"in (Yavru Şirket) yönetim kurulu, "Hâkim Şirket"le (Ana Şirket) olan ilişkilerinde hile veya dolanın varlığına dair bir rapor düzenlemiştir. Bu durumda, konunun açıklığa kavuşturulması için "Özel Denetçi" atanmasını isteme hakkı kime aittir?
- A) Sadece Yönetim Kuruluna
- B) Sadece Azınlık Pay Sahiplerine
- C) Bağlı şirketin her bir pay sahibine
- D) Ticaret Bakanlığına
- E) Hâkim Şirketin ortaklarına