Önalım hakkı nedir?

5 maddede geçiyor · 3 kanun

Kısaca

Önalım hakkı, 3 kanunda 5 maddede geçen bir kavramdır; anlamı bağlama göre değişir.

  • TMK m.734: Paylı mülkiyette bir paydaşın payını üçüncü kişiye satması hâlinde, diğer paydaşların aynı koşullarla payı satın alabilmesini sağlayan kanuni haktır.
  • TBK m.238 · süresi ve şerhi: Malikin taşınmazını üçüncü kişiye satmak istediğinde, hak sahibinin aynı koşullarla satın alma yetkisini sağlayan sözleşmeden doğan haktır.
  • SMK m.148 · hukuki işlemler: Birden fazla sahibi olan sınai mülkiyet hakkında, paydaşlardan birinin payını üçüncü kişiye satması hâlinde diğer paydaşların bu payı satın alma hakkıdır.

Kanunda nerede geçiyor

5 madde

Türk Medeni Kanunu

  • TMK m.732

    Paydaşlardan birinin payını üçüncü kişiye satması hâlinde, diğer paydaşların o payı satış koşullarıyla kendi lehlerine satın alabilmesini sağlayan kanuni haktır. Hak, sözleşmeden değil doğrudan kanundan doğar.

  • TMK m.734

    Paylı mülkiyette bir paydaşın payını üçüncü kişiye satması hâlinde, diğer paydaşların aynı koşullarla payı satın alabilmesini sağlayan kanuni haktır. Bu madde hakkın doğumunu değil, kullanılış biçimini düzenler.

Sınai Mülkiyet Kanunu

  • SMK m.120 · Çalışanın önalım hakkı

    İflas hâlinde işverenin buluşu işletmeden ayrı devretmek istemesi durumunda çalışana tanınan, buluşu devralma önceliğidir. Hakkın kullanılabilmesi için işverenin buluş üzerinde tam hak talebinde bulunmuş olması gerekir.

  • SMK m.148 · Hukuki işlemler

    Birden fazla sahibi olan sınai mülkiyet hakkında, paydaşlardan birinin payını üçüncü kişiye satması hâlinde diğer paydaşların bu payı satın alma hakkıdır. Cebri artırmayla satışlarda kullanılamaz.

Türk Borçlar Kanunu

  • TBK m.238 · I. Süresi ve şerhi

    Malikin taşınmazını üçüncü kişiye satmak istediğinde, hak sahibinin aynı koşullarla satın alma yetkisini sağlayan sözleşmeden doğan haktır. Madde bakımından yalnız sözleşmeye dayanan önalım hakkı söz konusudur.

Karıştırılan kavramlar

Önalım hakkı ile bedel alacağı arasındaki fark nedir?

Önalım hakkında çalışan, iflas idaresinin buluşu ayrı devretme isteğine karşı buluşu kendisi devralma önceliğine sahiptir.

Bedel alacağında çalışan, buluşun devri karşılığında bedel almayı talep eder ve bu alacak iflas masasına kaydedilir.

Çalışan iki yoldan birini seçebilir; önalım hakkı kullanılmazsa bedel alacağı talebine geçilebilir.

SMK m.120

Önalım hakkı kullanılabilen satış ile cebri artırma arasındaki fark nedir?

Paydaşın payını gönüllü olarak üçüncü kişiye satması önalım hakkını doğurur.

Cebri artırmayla yapılan satışta önalım hakkı kullanılamaz.

Cebri artırma yoluyla satışta diğer paydaşların önalım hakkı yoktur.

SMK m.148

İlgili konular

Örnek kararlar

3 karar
  1. Hukuk Genel Kurulu, 2024/447 E., 2025/400 K., 25.06.2025
    İlgili madde: TMK m.732
  2. Hukuk Genel Kurulu, 2023/218 E., 2025/30 K., 12.02.2025
    İlgili madde: TMK m.732
  3. Hukuk Genel Kurulu, 2022/890 E., 2023/1223 K., 13.12.2023
    İlgili madde: TMK m.732

Terimin geçtiği maddeye bağlı ve tam metninde terimi anan kararlar. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.

İlgili terimler

Aynı maddelerde birlikte geçen kavramlar.

Tanımlar ve madde bağlantıları güncel kanun metninden derlendi (2026-10-21). Hukuki tavsiye değildir.