Baro levhası ve avukatlar listesi
Kısaca
Avukatlık Kanunu m.66, avukatın bağlı olacağı baro levhasını ve bu levhaya yazılmanın yükümlülüğünü düzenler; bir ilde birden fazla baro bulunduğunda hangi levhaya yazılacağını belirler. Avukatlık Kanunu m.67, avukatın levhasında yazılı bulunduğu baro bölgesi dışında sürekli olarak avukatlık etmesi ya da disiplin cezası gerektiren bir eylemde bulunması hâllerinde, bu durumu tespit eden baronun yönetim kurulunun düzenleyeceği tutanağın nasıl işleneceğini düzenler.
Kapsam
Bu konu, Avukatlık Kanunu m.66–75 hükümlerini kapsar.
- Avukatlık Kanunu m.66Levhaya yazılma yükümlülüğü
- Avukatlık Kanunu m.67Avukatlığın sürekli olarak başka bölgede yapılması
- Avukatlık Kanunu m.68Başka baroya nakil
- Avukatlık Kanunu m.69Nakille ilgili inceleme ve istemin kabulü
- Avukatlık Kanunu m.70Nakil isteminin reddi
- Avukatlık Kanunu m.71Levhadan ve avukatlık ortaklığı sicilinden silme
- Avukatlık Kanunu m.72Levhadan silinmeyi gerektiren haller
- Avukatlık Kanunu m.73Levhaya yeniden yazılma hakkı
- Avukatlık Kanunu m.74Bir daha yazılmamak üzere levhadan silinme
- Avukatlık Kanunu m.75Avukatlar listesi
Avukatlık Kanunu m.66 — Levhaya yazılma yükümlülüğü
Madde, avukatın bağlı olacağı baro levhasını ve bu levhaya yazılmanın yükümlülüğünü düzenler; bir ilde birden fazla baro bulunduğunda hangi levhaya yazılacağını belirler. Ayrıca levhaya yazılmış avukatın Türkiye'nin her yerinde, ancak sürekli olmamak şartıyla avukatlık yapma yetkisini düzenler. Madde, levhaya yazılmamış kişilerin yetkisizliğini ve cezai yaptırımı düzenlemez (m.63). Avukatın bürosunun açılmasını, büro sayısını ve adres bildirimini düzenlemez (m.43). Baroların kuruluşu ve tüzel kişiliği ile TBB'nin yapısı da bu maddenin konusu değildir (m.76 vd., m.109 vd.). Avukatlık ortaklığı ve ortak büro kurallarını düzenlemez (m.40).
Levhaya yazılma yükümlülüğü: hangi kavramlar bilinmeli?
- Baro levhası
- Baroya kayıtlı avukatların tutulduğu resmi listedir. Avukatın avukatlık yapma yetkisinin ve unvanının dayanağı bu kayda bağlıdır.
- Bölge
- Avukatın levhaya yazıldığı baronun yetki alanıdır. Avukat, sürekli avukatlık edeceği yer bu bölge içinde bulunan baroya kaydolmak zorundadır.
- Sürekli avukatlık
- Avukatın belirli bir yerde ve süreklilik taşıyan biçimde mesleğini icra etmesidir. Levhaya yazılan avukatın bölge dışında yapacağı geçici işler bu kapsamda değerlendirilmez; sürekli olmamak kaydıyla ülke genelinde yetkilidir.
- Birden fazla baronun bulunduğu il
- Aynı ilde birden çok baronun kurulmuş olması halidir. Bu hâlde avukat bu barolardan yalnız birinin levhasına yazılır.
Levhaya yazılma yükümlülüğü: hangi şartlar aranır?
- Avukatın, bölgesi içinde sürekli olarak avukatlık edeceği yeri belirlemesi ve bu yerin baro levhasına yazılması gerekir.
- Bir ilde birden fazla baro varsa avukat bu baroların yalnız birinin levhasına yazılmalıdır; birden fazla levhaya yazılması yoluna gidilmemelidir.
- Levhaya yazılmış avukatın yetkisinin kapsamı, bölge dışında yapılan işlerde sürekli olmama koşuluyla geçerlidir; sürekli avukatlık için başka bir bölgede faaliyet kurulması bu yetkinin dışında kalır.
- Levhaya yazılmış olma koşulu, avukatlık yetkisinin kullanılması için aranmalıdır; levhaya yazılı olmayan kişi avukatlık yetkisini kullanamaz.
Levhaya yazılma yükümlülüğü: hangi sonuçları doğurur?
- Avukat, sürekli avukatlık edeceği yerin baro levhasına yazılmakla yükümlüdür; yazılmazsa bu yükümlülüğe aykırılık doğar.
- Bir ilde birden fazla baro varsa avukat bunlardan yalnız birinin levhasına yazılır.
- Levhaya yazılmış avukat, sürekli olmamak şartıyla Türkiye'nin her yerinde avukatlık yapmaya yetkilidir.
- Sürekli olarak bölge dışında avukatlık yapılması hâlinde, avukatın bu yetkiye dayanması mümkün değildir ve levha yazılması gereken baro değişikliğine gidilmesi gerekir.
- Levhaya yazılmamış kişi avukat unvanını taşıyamaz ve avukatlara ait yetkileri kullanamaz; bu yasak ve yaptırım m.63'te düzenlenmiştir.
Sürekli avukatlık ile geçici avukatlık arasındaki fark nedir?
Avukatın bölgesi içinde sürekli olarak mesleğini yürüttüğü hal; bu durumda avukat o bölgenin baro levhasına yazılmak zorundadır.
Levhaya yazılmış avukatın bölge dışında, süreklilik taşımayan biçimde yaptığı işler.
Sürekli avukatlık için bölge baro levhası esas alınır; süreklilik taşımayan işler için avukat ülke genelinde yetkilidir.
Tek baro ile çok baro bulunan il arasındaki fark nedir?
Yalnız bir baronun bulunduğu ilde avukatın levhası bellidir.
Birden fazla baronun bulunduğu ilde avukat bunlardan birini seçer.
Çok baro bulunan ilde avukat yalnız bir baronun levhasına yazılır; hangisini seçeceği madde tarafından belirlenmiş değildir, serbesttir.
Levhaya yazılma yükümlülüğü: sık yapılan hatalar nelerdir?
- Levhaya yazılı olmayı yalnız mahkemede vekil olma yetkisiyle karıştırmak; levha kaydı ile vekâletname geçerliliği farklı şeylerdir.
- Sürekli olmama şartını unutarak levhaya yazılı avukatın her yerde sürekli avukatlık yapabileceğini varsaymak.
- Çok baro bulunan ilde avukatın birden fazla levhaya yazılabileceğini düşünmek; madde tek levha esasını öngörür.
- Madde metnindeki yeni ek cümleyi göz ardı edip 2020 öncesi eski düzenlemeye göre yorum yapmak.
Uygulamada nasıl yorumlanıyor?
- Yargıtay, Türkiye Barolar Birliği'nin ısrar kararıyla baro levhasına yazılan avukatın, bu kayıt sonrasında avukat unvanını kullanabilme hak ve yetkisine sahip olduğunu kabul etmektedir. (8. Daire, 2023/1356 E., 2024/5567 K., 25.10.2024; 8. Daire, 2023/4593 E., 2023/4126 K., 26.09.2023; 8. Daire, 2023/2748 E., 2023/3072 K., 14.06.2023; 8. Daire, 2023/3208 E., 2023/2990 K., 01.06.2023)
- Yargıtay, levha kaydı tamamlanmış avukatın levhaya yazılma işleminin hukuka uygunluğunu, madde kapsamında sürekli avukatlık yerinin bölge içinde olup olmadığı üzerinden değerlendirmektedir. (8. Daire, 2023/1356 E., 2024/5567 K., 25.10.2024; 8. Daire, 2023/4593 E., 2023/4126 K., 26.09.2023)
- Madde 2020 yılında değiştiği için 2020 öncesine ait kararlar, bugünkü metindeki çok baro bulunan ilde tek levhaya yazılma kuralını eski haliyle yorumlamış olabilir. (2014/177 E., 2015/49 K., 14.05.2015)
Nasıl ispat edilir?
- Levhaya yazılma yükümlülüğünün yerine getirildiğini ve avukatlık yetkisinin var olduğunu ileri süren kişi, bu iddiasını baro kaydı, ruhsatname ve levha yazılış belgesiyle ispatlar. (8. Daire, 2023/1356 E., 2024/5567 K., 25.10.2024)
- Levhaya yazılmadığı ya da avukatlık yetkisi bulunmadığı savunmasını ileri süren karşı taraf, levha kaydının bulunmadığını resmi baro kaydı ile göstermelidir.
- Sürekli avukatlık yeri ile bölge ilişkisi iddiası, işyeri ve adres belgeleri, bildirim kayıtları ile ispat edilir; belgesiz iddialar yeterli kabul edilmez.
- Avukatın birden fazla levhaya yazıldığı iddiası, ilgili baroların resmi kayıtları karşılaştırılarak ispatlanır.
Hangi maddelerle birlikte okunmalı?
- 1136 sayılı Kanun m.63: Levhaya yazılmadan avukatlık yapılmasının yaptırımını düzenler; m.66'daki levha yükümlülüğünün cezai tamamlayıcısıdır.
- 1136 sayılı Kanun m.43: Levhaya yazılan avukatın bölgesi içinde büro kurma yükümlülüğünü ve adres bildirimini düzenler; sürekli avukatlık yerinin somut karşılığıdır.
- 1136 sayılı Kanun m.76: Baroların kuruluşunu ve görevlerini düzenler; levhanın tutulduğu baro kurumunun hukuki yapısını belirler.
- 1136 sayılı Kanun m.9: Avukatlığa kabul edilen kişiye ilgili baro tarafından ruhsatname verilmesini düzenler; levha kaydının ön adımıdır.
Avukatlık Kanunu m.67 — Avukatlığın sürekli olarak başka bölgede yapılması
Madde, avukatın levhasında yazılı bulunduğu baro bölgesi dışında sürekli olarak avukatlık etmesi ya da disiplin cezası gerektiren bir eylemde bulunması hâllerinde, bu durumu tespit eden baronun yönetim kurulunun düzenleyeceği tutanağın nasıl işleneceğini düzenler. Tutanağın avukatın levhasının kayıtlı olduğu baroya gönderilmesi usulünü ve bu baronun gereken işlemi yapması yükümlülüğünü kapsar. Maddede süre, yaptırımın türü ya da cezanın miktarı yer almaz. Levhaya yazılma yükümlülüğünü ve bölge sınırını belirleyen kural (m.66), levhaya yazılı olmayanların avukatlık unvanı ve yetkisini kullanmasına ilişkin cezai yaptırım (m.63), disiplin yaptırımlarının türleri ve disiplin soruşturması usulü ile disiplin kovuşturması ayrı maddelerde düzenlenmiştir; bu konular m.67'de yer almaz.
Avukatlığın sürekli olarak başka bölgede yapılması: hangi kavramlar bilinmeli?
- Levhaya yazılı baro
- Avukatın bölgesi içinde sürekli olarak avukatlık edeceği yer için kayıtlı olduğu baro. Avukatın işlemlerinde ve disiplin işlemlerinde yetkili baro bu baro olur.
- Baro bölgesi dışında sürekli avukatlık
- Avukatın, kayıtlı olduğu baronun bölgesi dışında süreklilik taşıyacak biçimde mesleki faaliyet yürütmesi. Bölge dışında geçici ve sınırlı işlemler bu kapsamda değerlendirilmez.
- Disiplin cezası gerektiren eylem
- Avukatlık Kanunu ve meslek kurallarına aykırılık oluşturan, disiplin yaptırımını gerektiren davranış. Maddede bu eylemin nitelendirilmesi yapılmaz, nitelendirme disiplin hükümlerine bağlıdır.
- Tutanak
- Tespit yapan baronun yönetim kurulunun, tespit konusu eylemi kaydettiği yazılı belge. Tutanak, levhaya yazılı baroya gönderilerek işleme konu olur.
Avukatlığın sürekli olarak başka bölgede yapılması: hangi şartlar aranır?
- Avukatın, levhasında yazılı bulunduğu baro bölgesi dışında sürekli olarak avukatlık etmiş olması ya da disiplin cezası gerektiren bir eylemde bulunmuş olması gerekir.
- Bu tespitin, avukatın levhasının kayıtlı olmadığı baronun, yani tespit yapan baronun yönetim kurulu tarafından yapılması gerekir.
- Yönetim kurulunun bu konuda tutanak düzenlemesi gerekir.
- Tutanağın, avukatın levhasında yazılı olduğu baroya gönderilmesi gerekir.
- Tutanağın gönderilmesinin amacı, levhaya yazılı baronun gereken işlemi yapmasıdır.
Avukatlığın sürekli olarak başka bölgede yapılması: hangi sonuçları doğurur?
- Tespit, tutanakla belgelenir ve tutanak levhaya yazılı baroya gönderilir.
- Levhaya yazılı baro, tutanağa göre gereken işlemi yapar; işlemin niteliği bu maddede belirlenmez.
- Tutanak gönderilmezse levhaya yazılı baronun işlem yapma imkanı doğmaz; gönderim, işlemin ön koşuludur.
- Maddeye göre gönderilen tutanak tek başına bir yaptırım kararı değildir; yaptırım, levhaya yazılı baronun işlemi ile doğar.
Bölge dışı sürekli avukatlık ile geçici avukatlık arasındaki fark nedir?
Avukatın levhasının bulunduğu bölge dışında sürekli avukatlık yapması, m.67 kapsamındadır.
Kanunun tanıdığı sınırlı ve süresiz olmayan bölge dışı faaliyet, sürekli bir eylem sayılmaz.
Yalnız sürekli avukatlık tespiti tutanağa ve gönderime konu olur; geçici faaliyet için m.67 işlemez. Sürekli olma kanıtı tutanakta somut olarak gösterilmelidir.
Bölge dışında avukatlık ile disiplin eylemi arasındaki fark nedir?
Bölge dışı sürekli avukatlık, yer bakımından bir ihlal olarak tespit edilir.
Disiplin cezası gerektiren eylem, yer ile ilgili olmayan her türlü meslek ihlalini kapsar.
Her iki hâl de aynı tutanak ve gönderme usulüne tabidir; ancak tutanağın içeriği ve baronun değerlendirmesi farklılaşır.
Tespit yapan baro ile levhaya yazılı baro arasındaki fark nedir?
Tespit yapan baro, eylemin gerçekleştiği yerdeki baro olup yönetim kurulu tutanağı düzenler.
Levhaya yazılı baro, avukatın kayıtlı olduğu baro olup gereken işlemi yapar.
Yetki, tespit ile işlem yetkisi farklı baroda olabilir; işlemi yürütecek baro tutanağı alan levhaya yazılı baro olur.
Avukatlığın sürekli olarak başka bölgede yapılması: sık yapılan hatalar nelerdir?
- Bölge dışında yapılan geçici veya sınırlı avukatlık faaliyetini sürekli avukatlık saymak; m.67 ancak süreklilik halinde uygulanır.
- Tutanağın tespit yapan baro tarafından değil, levhaya yazılı baro tarafından düzenlendiğini varsaymak; tutanağı düzenleyen, tespit yapan baronun yönetim kuruludur.
- Tutanağı göndermeksizin levhaya yazılı baronun kendiliğinden işlem yapabileceğini düşünmek.
- Maddenin kendi başına bir disiplin cezası verdiğini sanmak; m.67 yalnız tutanak gönderim usulünü düzenler, cezayı levhaya yazılı baro belirler.
Nasıl ispat edilir?
- Tutanağı düzenleyen baro, avukatın bölge dışında sürekli avukatlık yaptığını ya da disiplin cezası gerektiren eylemde bulunduğunu tutanakta açıkça ortaya koymak zorundadır; ispat yükü tespit eden baroya aittir.
- Bölge dışında sürekli avukatlık, avukatın bürosunun ya da mesleki faaliyetinin yerine ilişkin belgelerle ispatlanabilir; bu belgelerin tutanağa eklenmesi ispatı güçlendirir.
- Avukatın, faaliyetin sürekli olmadığını ya da geçici nitelikte olduğunu öne sürmesi hâlinde bu savunmayı ispat yükü ona düşer.
- Maddenin kendisi tutanağın içeriğini veya düzenleme usulünü ayrıntılı göstermediğinden, bu eksiklik tutanağın hukuki geçerliliği tartışması doğurabilir.
Hangi maddelerle birlikte okunmalı?
- 1136 sayılı Kanun m.66: Avukatın bölgesi içinde sürekli avukatlık edeceği yerin levhasına yazılmasını ve bölge dışında geçici avukatlık yapma serbestisini düzenler; m.67'deki bölge dışı sürekli avukatlığın ölçütünü belirler.
- 1136 sayılı Kanun m.63: Levhaya yazılı olmayanların avukatlık unvanı ve yetkilerini kullanmasını cezalandırır; m.67'deki tutanak usulü ile birlikte değerlendirilebilecek bir yaptırım alanıdır.
Avukatlık Kanunu m.68 — Başka baroya nakil
1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 68. maddesi, bir avukatın bir barodan diğer baroya nakil talebinin şeklini düzenler: talebin levhasına yazılmak istenen baronun yönetim kuruluna yazıyla yapılacağını hükme bağlar. Maddenin ikinci fıkrası ise nakil dilekçelerine eklenecek belgeleri ve nakilde uygulanacak usulleri yönetmeliğe bırakmaktadır. Madde, nakil talebinin yapılacağı merci ve yazılı şekil koşulu bakımından tüm avukatlara uygulanır. Madde, nakil talebinin hangi koşullarda kabul edileceğini, hangi belgelerin istenebileceğini ve nakil işleminin içeriğini ayrıntılı olarak düzenlemez; bunlar yönetmelik düzeyindedir.
Başka baroya nakil: hangi kavramlar bilinmeli?
- Nakil
- Avukatın kayıtlı olduğu bir baro levhasından çıkarak başka bir baronun levhasına yazılması işlemidir. Avukatın bir baro bölgesinden diğerine yerleşmesi anlamına gelir ve yalnızca levha değişikliğini ifade eder.
- Yazılı istek
- Nakil talebinin, levhasına yazılmak istenen baronun yönetim kuruluna yazıyla iletilmesi gereken biçimidir. Sözlü ya da başka bir yolla yapılan talep bu şekil koşulunu karşılamaz.
- Yönetmelik
- Nakil dilekçelerine eklenecek belgeleri ve nakil usullerini belirleyen düzenleyici işlemdir. Maddenin ikinci fıkrası bu konuları kanun düzeyinde değil yönetmelik düzeyinde düzenlemeye bırakır.
- Levhaya yazılma
- Avukatın sürekli olarak avukatlık edeceği yerin baro levhasına kaydedilmesidir. Nakil talebinin amacı, avukatın levhasını yeni baroya taşımaktır.
Başka baroya nakil: hangi şartlar aranır?
- Nakil talebinin, avukatın kayıtlı olduğu baroya değil, levhasına yazılmak istenen baronun yönetim kuruluna yapılması gerekir.
- Talebin yazılı olarak yapılması gerekir; sözlü talep bu maddeye göre geçerli kabul edilmez.
- Nakil dilekçesine yönetmelikte belirtilen belgelerin eklenmesi gerekir.
- Nakil işleminin yönetmelikte öngörülen usullere uygun biçimde yürütülmesi gerekir.
Başka baroya nakil: hangi sonuçları doğurur?
- Nakil talebi yazılı olarak ve levhaya yazılmak istenen baronun yönetim kuruluna yapılmalıdır.
- Talep bu şekilde yapılmadığında, madde uyarınca geçerli bir nakil başvurusu oluşmaz.
- Dilekçeye eklenmesi gereken belgeler ve nakil usulleri yönetmelikte gösterildiğinden, bu hususlar yönetmelik hükümlerine göre belirlenir.
Nakil talebinin merci ayrımı: fark nedir?
Talebin levhaya yazılmak istenen baronun yönetim kuruluna yapılması.
Talebin avukatın halen kayıtlı olduğu baroya yapılması.
Madde metni talebin yeni baronun yönetim kuruluna yapılmasını öngördüğü için, eski baroya yapılan talep maddenin öngördüğü merci kuralına uymaz.
Kanun metni ile yönetmelik düzeyi arasındaki fark nedir?
Maddenin kendisinin düzenlediği şekil ve merci kuralı.
Dilekçe eki belgeler ve nakil usulleri.
Ayrıntılı belge listesi ve usuller kanunda değil yönetmelikte aranır; kanunda yer almayan bir belge koşulu yönetmelikle belirlenmiş olmadıkça aranamaz.
Uygulamada nasıl yorumlanıyor?
- Avukat sayısı beş binden fazla olan illerde yeni baro kurulması hâlinde, avukatların yeni baroya nakline ilişkin süreç öngörülmüş olsa da 1136 sayılı Kanun'da bu konunun ayrıca düzenlenmediği, bu nedenle nakil için 68. madde ve devamı hükümlerinin uygulanacağı kabul edilmektedir. (8. Daire, 2020/6550 E., 2022/6643 K., 17.11.2022)
- Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin ilgili maddesiyle birlikte m.68'in üçüncü fıkrasına atıf yapılan bir kararda, maddenin üçüncü fıkrasının bulunduğu anlaşılmaktadır; ancak bu fıkra madde metninde yer almadığından, değerlendirme madde metninin mevcut iki fıkrası esas alınarak yapılmalıdır. (3. Hukuk Dairesi, 2024/144 E., 2024/4153 K., 09.12.2024)
Nasıl ispat edilir?
- Nakil talebinde bulunan avukat, talebini levhaya yazılmak istediği baronun yönetim kuruluna yazılı olarak yaptığını ispatla yükümlüdür; yazının tarihi ve muhatabı bu ispatın temel unsurudur.
- Dilekçeye yönetmelikte öngörülen belgelerin eklendiğinin ispatı da başvurana aittir ve baro kayıtları veya dilekçe eki belgelerle gösterilir.
- Talebin sözlü yapıldığını ileri süren karşı taraf, bunu tanık veya diğer delillerle ispatlamak zorundadır; yazılı başvuru kaydı varsa bu kayıt öncelikli delil niteliğindedir.
- Nakil talebinin bir yönetmelik hükmüne uygun yapılıp yapılmadığı, ilgili yönetmelik metni ortaya konularak değerlendirilir.
Hangi maddelerle birlikte okunmalı?
- 1136 sayılı Kanun m.66: Avukatın sürekli olarak avukatlık edeceği yerin baro levhasına yazılmasını ve bir ilde birden fazla baro bulunması hâlinde levhaya yazılacak baroyu düzenler; nakil talebinin konusu olan levha değişikliğinin dayanağıdır.
- 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.43: Avukatın baro bölgesinde büro kurma yükümlülüğünü ve bürosunu değiştirdiğinde adresini baroya bildirme yükümlülüğünü düzenler; nakil sonrası büro işlemleriyle ilgilidir.
- 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.77: Yeni baro kurulması hâlinde baroların numaralandırılmasını düzenler; avukat sayısı beş binden fazla illerde yeni baroya nakil bağlamında dolaylı ilgi taşır.
Avukatlık Kanunu m.69 — Nakille ilgili inceleme ve istemin kabulü
Madde, bir avukatın bir baroya kayıtlı iken başka bir baroya nakil (geçiş) isteğinde bulunmasıyla ilgili olarak, istekte bulunulan baro yönetim kurulunun yapacağı incelemeyi, bu incelemede özellikle sorulacak hususları ve borç ödenmeden işlem yapılamayacağı kuralını düzenler; nakil kararının bildirilmesini de kapsar. Kural, nakil isteğinde bulunan avukatlar ve bu isteği kabul ya da reddedecek baro yönetim kurulları bakımından uygulanır. Madde, avukatın ayrıldığı baronun levhasından silinme işlemini, nakil için gereken belgeleri ve nakil dışındaki avukatlık kabulü şartlarını düzenlemez (1136 sayılı Kanunun ilgili maddeleri). Ayrıca avukatlık ücretine ya da disiplin cezalarının infazına ilişkin usul de bu maddenin konusu değildir.
Nakille ilgili inceleme ve istemin kabulü: hangi kavramlar bilinmeli?
- Nakil isteği
- Bir avukatın kayıtlı olduğu baroyu bırakarak başka bir baroya geçmek için başvurusudur. Başvuru, istekte bulunulan baronun yönetim kuruluna yapılır.
- Baro levhası
- Avukatın kayıtlı olduğu barodaki kayıt kütüğüdür. Madde, avukatın borç durumunun ve disiplin kovuşturmasının bu levhaya yazılı olduğu baroya sorulmasını öngörür.
- Disiplin kovuşturması
- Avukat hakkında disiplin mevzuatı uyarınca açılmış ve sürmekte olan soruşturma veya kovuşturmadır. Maddeye göre istekte bulunan avukatın bu durumda olup olmadığı sorulur; bu durum nakli kendiliğinden engellemez, ancak inceleme kapsamındadır.
- Baroya borç
- Avukatın levhasını tutan baroya karşı doğmuş ödenmemiş aidat veya diğer mali yükümlülüklerdir. Bu borcun ödenmesi, nakil üzerinde işlem yapılabilmesinin ön koşuludur.
- Türkiye Barolar Birliği
- Tüm baroların üst kuruluşudur. Nakil kararının bildirildiği merkezi kuruluştur.
Nakille ilgili inceleme ve istemin kabulü: hangi şartlar aranır?
- Avukatın bir baroya nakil isteğiyle başvurmuş olması gerekir.
- İstekte bulunulan baro yönetim kurulu, avukat hakkında gerekli gördüğü her türlü inceleme ve işlemi yapmalıdır.
- Yönetim kurulu, avukatın disiplin kovuşturması altında olup olmadığını levhasına yazılı olduğu barodan sormalıdır.
- Yönetim kurulu, avukatın ödenecek bir borcu bulunup bulunmadığını levhasına yazılı olduğu barodan sormalıdır.
- Avukatın levhasına yazılı olduğu baroya borçlarının ödenmiş olması gerekir; borç ödenmeden nakil üzerinde hiçbir işlem yapılamaz.
- Nakil isteminin kabul edilmesi halinde karar verilmiş olmalıdır.
Nakille ilgili inceleme ve istemin kabulü: hangi sonuçları doğurur?
- Avukatın levhasına yazılı olduğu baroya borcu varsa, bu borç ödenmeden nakil üzerinde hiçbir işlem yapılamaz.
- Avukatın disiplin kovuşturması altında olduğu tespit edilirse, madde bu durumu doğrudan bir ret sebebi olarak saymaz; ancak yönetim kurulu bu durumu incelemesinde dikkate alır.
- Nakil isteminin kabulü halinde verilen karar, nakledilen baro yönetim kurulu tarafından Türkiye Barolar Birliğine ve avukatın ayrıldığı baroya derhal bildirilir.
- İnceleme sonucunda borç veya disiplin bilgisi bulunmazsa, yönetim kurulu isteği değerlendirerek karar verebilir.
- Maddede yer alan borç ödeme şartı emredici niteliktedir; tarafların aksine anlaşması bu şartı ortadan kaldırmaz.
Nakil isteğinin incelenmesi ile nakil kararının verilmesi arasındaki fark nedir?
İnceleme aşaması, istekte bulunulan baro yönetim kurulunun avukat hakkında gerekli gördüğü her türlü araştırmayı yapması ve levhanın bulunduğu barodan bilgi istemesidir.
Karar aşaması, incelemenin sonucunda nakil isteğinin kabul edilmesi ya da reddedilmesidir.
Borç ödemesi şartı yalnızca nakil üzerinde işlem yapılmasına ilişkindir; inceleme sürecinin yürütülmesini durdurmaz. Kabul kararı verilirse bildirim yükümlülüğü doğar.
Disiplin kovuşturması altındaki avukat ile hakkında kovuşturma bulunmayan avukat arasındaki fark nedir?
Hakkında disiplin kovuşturması bulunan avukat, levhasına yazılı olduğu barodan yapılan sorgulamada bu durum ortaya çıkan avukattır.
Hakkında disiplin kovuşturması bulunmayan avukat, sorgulama sonucunda bu yönde bir bilgi çıkmayan avukattır.
Maddenin metni bu durumun nakli kesin olarak engellediğini söylemez; bu bilgi yönetim kurulunun değerlendirmesinde dikkate alınır.
Borcu bulunan avukat ile borcu bulunmayan avukat arasındaki fark nedir?
Levhasına yazılı olduğu baroya borcu bulunan avukat, borcunu ödemeden nakil işlemine konu olamaz.
Borcu bulunmayan avukat, sorgulama sonucunda bu yönde bilgi çıkmayan avukattır.
Borcu olan avukatın nakil işlemi, borcun ödenmesine kadar ertelenir. Borcu olmayan avukat için işleme engel bir durum yoktur.
Nakil kararının kendisi ile kararın bildirimi arasındaki fark nedir?
Nakil kararı, nakledilen baro yönetim kurulunun verdiği karardır.
Bildirim, bu kararın Türkiye Barolar Birliğine ve avukatın ayrıldığı baroya iletilmesi işlemidir.
Bildirim derhal yapılmalıdır; bildirim yükümlülüğü kararın kabulüne bağlıdır, reddine ilişkin bildirim maddede ayrıca düzenlenmemiştir.
Nakille ilgili inceleme ve istemin kabulü: sık yapılan hatalar nelerdir?
- Borcun ödenmesini yalnızca nakil kararının verilmesi aşamasında aramak; madde borç ödenmeden her türlü işlemi yasaklar, dolayısıyla inceleme aşamasında da bu şart dikkate alınmalıdır.
- Disiplin kovuşturmasının varlığını otomatik ret sebebi saymak; madde bunu açıkça ret sebebi olarak düzenlemez.
- Kabul kararının bildirimini yalnızca avukatın ayrıldığı baroya yapmak; madde Türkiye Barolar Birliğine de bildirimi öngörür.
- Bildirimin ertelenebileceğini düşünmek; madde derhal bildirim öngörür.
Uygulamada nasıl yorumlanıyor?
- Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 1136 sayılı Kanunun 69. maddesine ilişkin bir kararında da yer alan yorum, nakil işleminin yalnızca borç durumunun netleşmesine bağlı olduğu yönündedir. (Ceza Genel Kurulu, 2007/259 E., 2008/47 K., 11.03.2008)
- Anayasa Mahkemesine götürülen bir itirazda madde metninin birinci fıkrasının anayasaya uygunluğu tartışılmıştır; bu tartışma maddenin nakil usulünün kendisine ilişkindir. (2008/73 E., 2009/120 K., 01.10.2009)
Nasıl ispat edilir?
- Nakil isteğinde bulunan avukat, isteğin dayanağı olan belgeleri sunmakla yükümlüdür; baronun borç ve disiplin durumunu sorgulaması yönetim kurulunun görevidir.
- Avukatın borcunun ödendiğini ispat yükü avukatın kendisindedir; ödeme makbuzu veya baro belgesi bu ispatın aracıdır.
- Disiplin kovuşturmasının bulunmadığını ispat yükü, levhasına yazılı olduğu baronun bilgisine dayanır; baro yazısı bu konuda belgesel delil olarak kullanılır.
- Karşı tarafın, yani ayrıldığı baronun, borç ya da disiplin durumunu iddia etmesi halinde bu iddiayı belgeyle ispatlaması gerekir.
Hangi maddelerle birlikte okunmalı?
- 1136 sayılı Kanun m.69: Madde kendi metninde bu başlıkta bir atıf içermez; ancak nakil için inceleme ve bildirim usulünü düzenlediği için 1136 sayılı Kanunun bu maddesinin uygulanmasına ilişkin çerçeveyi oluşturur.
Avukatlık Kanunu m.70 — Nakil isteminin reddi
1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 70. maddesi, avukatın nakil isteminin levhasına yazılmak üzere başvurduğu baroca reddi hâlinde izlenecek itiraz yolunu düzenler. Baro yönetim kurulunun süresinde karar vermemesi hâlinde istemin reddedilmiş sayılmasını, bu durumda itiraz süresini ve Türkiye Barolar Birliğinin itiraz üzerine verdiği kararların kesinliğini ve bu kararlara karşı idari yargıya başvuru yolunu kapsar. Madde, yalnız avukatın nakil isteminde bulunan avukat ile baro ve Türkiye Barolar Birliği arasındaki ilişkiye uygulanır; mahkemeler arası dava nakli, ceza yargılamasında müdafilikten yasaklama veya avukatın baro değiştirme koşullarının kendisi bu maddede düzenlenmez. Nakil isteminin dayanağı olan koşullar ve levha kaydının yapılması hükümleri (m.69 ve ilgili maddeler) ile baronun ilk karar yetkisi bu madde dışındadır. Birliğin itiraz üzerine verdiği kararın idari yargıda incelenmesinin usulü ayrı mevzuata bırakılmıştır.
Nakil isteminin reddi: hangi kavramlar bilinmeli?
- Nakil istemi
- Avukatın mesleğini başka bir baronun yargı çevresinde sürdürmek üzere, levhaya kaydının yapılması talebiyle baroya yaptığı başvurudur. Bu madde, nakil isteminin reddi hâlindeki itiraz sürecini konu alır.
- Levhaya yazılma
- Avukatın yeni baronun levhasına kaydedilmesi işlemidir. Nakil isteminin kabulü bu kaydın yapılması anlamına gelir; ret hâlinde kayıt gerçekleşmez.
- Baro yönetim kurulu kararı
- Nakil isteminin baroca değerlendirilip kabul ya da ret yönünde verilen karardır. Kurul bir ay içinde karar vermezse istem reddedilmiş sayılır.
- İtiraz
- Baro kararına karşı avukatın Türkiye Barolar Birliğine yaptığı başvurudur. Süresi kararın tebliğinden, sessizlik hâlinde ise bir aylık sürenin bitiminden itibaren on beş gündür.
- Kesin karar
- Türkiye Barolar Birliğinin itiraz üzerine verdiği karardır. Birlik kararına karşı adli yargı yolu değil, idari yargı merciine başvuru yolu açıktır.
Nakil isteminin reddi: hangi şartlar aranır?
- Avukatın bir baroya nakil isteminde bulunmuş olması ve bu istemin baroca levhaya yazılması amacıyla reddedilmiş olması gerekir.
- İtiraz eden avukatın itirazını, reddi kararının kendisine tebliğinden itibaren on beş gün içinde Türkiye Barolar Birliğine yapması gerekir.
- Baro yönetim kurulunun istem baroya vardığı tarihten itibaren bir ay içinde karar vermemesi hâlinde istemin reddedilmiş sayılması ve bu durumda bir aylık sürenin bitiminden itibaren on beş gün içinde itiraz yapılması gerekir.
- Türkiye Barolar Birliği itirazı, itiraz dilekçesinin varışı tarihinden itibaren üç ay içinde karara bağlamalıdır; aksi hâlde itiraz reddedilmiş sayılır.
- Birlik itirazı kabul ederse kararını avukatın naklettiği ve ayrıldığı barolara derhal bildirmesi gerekir.
Nakil isteminin reddi: hangi sonuçları doğurur?
- Baro ret kararını verir ve avukat bu karara karşı on beş gün içinde Birliğe itiraz ederse, Birlik itirazı inceler ve karar verir.
- Baro bir ay içinde karar vermezse istem reddedilmiş sayılır ve avukat bir aylık sürenin bitiminden itibaren on beş gün içinde Birliğe itiraz edebilir.
- Avukat on beş günlük itiraz süresini kaçırırsa baronun reddi kesinleşir ve Birliğe itiraz yolu kapanır.
- Birliğin itiraz üzerine verdiği kararlar kesindir; bu kararlara karşı ilgili taraf idari yargı merciine başvurabilir.
- Birlik üç ay içinde karar vermezse itiraz reddedilmiş sayılır ve bu hâlde de idari yargı merciine başvuru yolu açılır.
- Birlik itirazı kabul ederse kararı avukatın naklettiği ve ayrıldığı barolara derhal bildirilir; bu bildirim, nakil işleminin sonuçlanmasını sağlar.
- Birliğin kararı kabul yönünde değilse nakil gerçekleşmez ve avukat kendi baro levhasında kalmaya devam eder.
Baronun açık ret kararı ile baronun sessiz kalması arasındaki fark nedir?
Baro yönetim kurulu gerekçeli ya da gerekçesiz bir ret kararı verir; bu durumda itiraz süresi kararın tebliğinden başlar.
Baro bir ay içinde karar vermez; istem kendiliğinden reddedilmiş sayılır ve itiraz süresi bir aylık sürenin bitiminden itibaren işler.
İki hâlde de itiraz süresi on beş gündür, ancak başlangıç anı farklıdır: tebliğ tarihi ya da bir aylık sürenin bitimi.
Birliğin kabul ile birliğin ret kararı arasındaki fark nedir?
Türkiye Barolar Birliği itirazı kabul ederse kararını naklettiği ve ayrıldığı barolara derhal bildirir.
Birlik itirazı reddederse bu karar kesindir ve ilgili taraf idari yargı merciine başvurabilir.
Kabul hâlinde bildirim yükümlülüğü doğar; ret hâlinde kesin karara karşı yalnız idari yargı yolu açıktır.
Birlik kararı verilmesi ile birliğin üç ay içinde karar vermemesi arasındaki fark nedir?
Birlik üç ay içinde bir karar verirse itiraz hakkında bu karar uygulanır.
Birlik üç ay içinde karar vermezse itiraz kendiliğinden reddedilmiş sayılır.
Sessizlik hâlinde itiraz reddedilmiş sayıldığından idari yargı yolu açılır.
Nakil isteminin reddi: sık yapılan hatalar nelerdir?
- Baronun bir aylık sessizlik süresini istemin baroya varış tarihinden değil, avukatın başvuru tarihinden saymak.
- Ret kararının tebliğinden itibaren on beş günlük süreyi baronun karar tarihinden saymak.
- Birliğin kesin kararına karşı adli yargıda dava açılabileceğini varsaymak; madde idari yargı merciine başvuru öngörür.
- Birliğin üç aylık süresini itiraz dilekçesinin postaya verilme tarihinden değil varış tarihinden hesaplamamak.
- Birlik itirazı kabul ettiğinde bildirimin yalnız nakledilen baroya yapılacağını sanmak; metin naklettiği ve ayrıldığı barolara bildirilmesini öngörür.
Nasıl ispat edilir?
- İtirazı yapan avukat, ret kararının tebliğ tarihini veya baroya istemin varış tarihini belgeleyerek süreye uyulduğunu ispatla yükümlüdür.
- Baro bir aylık süre içinde karar vermediğini iddia eden avukat, istemin baroya varış tarihini gösteren belgeyle sessizliği ispat eder.
- Birliğin üç ay içinde karar vermediğini ileri süren taraf, itiraz dilekçesinin Birliğe varış tarihini gösteren kayıtla bu durumu ispatlamalıdır.
- Birlik kararının bildirildiğini ve ret ya da kabul yönünü gösteren yazılı belge, idari yargıya başvuru süresinin başlangıcını ispatlar.
Hangi maddelerle birlikte okunmalı?
- 1136 sayılı Kanun m.69: Nakil isteminin dayanağı olan koşulları ve levhaya kayıt işlemini düzenler; bu maddedeki ret kararı, m.70 kapsamındaki itirazın konusunu oluşturur.
- 1136 sayılı Kanun m.71: Avukatın nakil işlemi sonrası ilgili baro ve Birlik nezdindeki levha işlemleri bakımından bu maddenin sonucunu tamamlar.
Avukatlık Kanunu m.71 — Levhadan ve avukatlık ortaklığı sicilinden silme
Madde, avukatın levhadan silinmesi ile avukatlık ortaklığının avukatlık ortaklığı sicilinden silinmesi kararının hangi organ tarafından, hangi usulle verileceğini, bu karara karşı itiraz yolunu ve kararın kesinleşme sürecini düzenler. Ayrıca karar kesinleşinceye kadar avukatın faaliyetine devam hakkını ve bu hakka sınır getirilmesi halinde geçici işten yasaklamayı kapsar. Madde avukatların ve avukatlık ortaklıklarının tamamına uygulanır. Maddenin düzenlemediği konular: silinmeye yol açan disiplin fiilleri ve cezalar (ilgili disiplin hükümleri), kendi isteğiyle levhadan çıkma ve silinme sonrası hakların yeniden kazanılması, ortaklığın kuruluşu ve sicile kayıt koşulları, ortaklık tasfiyesi. Bu konular Avukatlık Kanununun ilgili disiplin ve kayıt maddelerinde yer alır.
Levhadan ve avukatlık ortaklığı sicilinden silme: hangi kavramlar bilinmeli?
- Levhadan silme
- Avukatın baro levhasındaki kaydının baro yönetim kurulu kararıyla sona erdirilmesidir. Karar gerekçeli verilir ve madde metnindeki usul şartlarına bağlıdır.
- Avukatlık ortaklığı sicilinden silme
- Avukatlık ortaklığının, kayıtlı olduğu baronun ortaklık sicilindeki kaydının kaldırılmasıdır. Levhadan silme ile aynı usulle ve aynı organca verilir.
- Kesinleşme
- Silme kararının itiraz yolu tüketilip artık değiştirilemez hale gelmesidir. Madde, Türkiye Barolar Birliğine itiraz ve Adalet Bakanlığının incelemesi sonrası kesinleşme koşullarını ayrıca belirler.
- Geçici işten yasaklama
- Silme kararı kesinleşinceye kadar, avukatın görevini sürdürmesinde sakınca görülürse baro disiplin kurulunun verdiği geçici tedbirdir. Baro yönetim kurulunun istemi üzerine uygulanır ve silme kararının yerine geçmez.
- Kıyasen uygulama
- Madde 8'in altıncı ve yedinci fıkralarının bu maddedeki itiraz süreçlerine de benzer biçimde uygulanmasıdır. Hükmün kapsamı bu atıfla belirlenir.
Levhadan ve avukatlık ortaklığı sicilinden silme: hangi şartlar aranır?
- Silme kararını baro yönetim kurulunun vermesi gerekir; karar avukatın veya avukatlık ortaklığının kayıtlı olduğu baronun yönetim kurulundan çıkmalıdır.
- Karardan önce avukatın yazılı cevabı istenmiş olmalıdır.
- Avukatın kendisi dinlenmiş olmalı veya dinlenmek üzere yapılan çağrıya süresi içinde uymamış olmalıdır.
- Avukatlık ortaklığı hakkında karar verilecekse, ortaklık tarafından görevlendirilen bir ortak dinlenmiş olmalı veya çağrıya uyulmamış olmalıdır.
- Karar gerekçeli olarak verilmelidir.
- Karar tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde Türkiye Barolar Birliğine itiraz edilmemiş olmalı ya da itiraz sonrası Birlik kararı Bakanlıkça onaylanmış ya da süresinde karar verilmemiş olmalıdır.
- Silme kararı kesinleşmeden avukatın faaliyetine devam hakkı vardır; yalnızca görevin sürdürülmesinde sakınca görülürse baro yönetim kurulunun istemiyle baro disiplin kurulu geçici işten yasaklama kararı verebilir.
Levhadan ve avukatlık ortaklığı sicilinden silme: hangi sonuçları doğurur?
- Silme kararı gerekçeli verilmediyse, usul eksikliği nedeniyle karar geçerli sayılmaz.
- Avukatın yazılı cevabı istenmeden ya da dinlenme veya çağrıya uyma koşulu yerine getirilmeden verilen silme kararı, usul şartı eksik olduğu için hukuka aykırı olur.
- Avukat veya ortaklık süresinde itiraz etmezse karar kesinleşir.
- Birlik kararı Bakanlıkça onaylanırsa veya iki ay içinde Bakanlıkça karar verilmezse kesinleşir.
- Bakanlığın uygun bulmadığı karar geri gönderilir; Birlik yönetim kurulunun üçte iki çoğunluğu aynen kabul ederse onaylanmış sayılır, aksi halde onaylanmamış sayılır.
- Onaylanmamış sayılan karar kesinleşmez ve silme sonucu doğmaz.
- Kesinleşme beklenirken avukat faaliyetini sürdürme hakkına sahiptir.
- Görevin sürdürülmesinde sakınca görülürse geçici işten yasaklama kararı verilebilir; bu karar silme kararının kesinleşmesine kadar geçerlidir.
Yönetim kurulu kararı ile disiplin kurulu kararı arasındaki fark nedir?
Levhadan veya ortaklık sicilinden silme kararı baro yönetim kurulu tarafından verilir.
Kesinleşmeye kadar geçici işten yasaklama kararı baro disiplin kurulu tarafından, yönetim kurulunun istemi üzerine verilir.
İki karar farklı organ ve farklı amaçtır; geçici yasaklama silme kararının yerine geçmez, yalnızca görevin sürdürülmesini engeller.
Avukat ile avukatlık ortaklığı arasındaki fark nedir?
Gerçek kişi avukatta dinlenme veya çağrıya uyma koşulu avukatın kendisi üzerinden aranır.
Ortaklıkta dinlenme, ortaklık tarafından görevlendirilen bir ortak üzerinden yapılır.
Ortaklık hakkında karar için görevlendirilen ortağın dinlenmesi ya da çağrıya uyulmaması gerekir.
Yazılı cevap ile dinlenme: fark nedir?
Karardan önce avukatın yazılı cevabı istenir.
Avukatın kendisinin dinlenmesi veya dinlenmek üzere çağrıya uyması gerekir.
Madde, yazılı cevap istenmesini ve dinlenme veya çağrıya uyulmamasını birlikte şart koşar; yalnızca birinin yapılması yeterli değildir.
İtiraz edilen karar ile itiraz edilmeyen karar arasındaki fark nedir?
Avukat tebliğden itibaren on beş gün içinde Türkiye Barolar Birliğine itiraz edebilir.
İtiraz edilmeyen karar süresinde itiraz yoluna gidilmediğinde kesinleşmeye doğru ilerler.
İtiraz süresi kaçırılırsa karar, Birlik ve Bakanlık aşamalarına gerek kalmadan kesinleşir.
Birlik kararı ile bakanlık kararı arasındaki fark nedir?
Birliğin itiraz üzerine verdiği karar Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren iki ay içinde Bakanlıkça onaylanabilir veya karar verilmeyebilir.
Bakanlık uygun bulmadığı kararı gerekçesiyle Birliğe geri gönderebilir.
Geri gönderilen karar, Birlik yönetim kurulunun üçte iki çoğunluğuyla aynen kabul edilirse onaylanmış sayılır; aksi halde onaylanmamış sayılır.
Levhadan ve avukatlık ortaklığı sicilinden silme: sık yapılan hatalar nelerdir?
- Yazılı cevap istenmeden doğrudan silme kararı vermek; madde yazılı cevap ile dinlenme veya çağrıya uyulmamasını birlikte aradığından bu eksiklik kararı usulden hukuka aykırı kılar.
- Yalnızca yazılı cevap alınmasını yeterli saymak; madde avukatın dinlenmesi veya çağrıya uymaması koşulunu da ayrıca şart koşar.
- Geçici işten yasaklamayı silme kararı gibi görmek; geçici yasaklama baro disiplin kurulunca verilir ve silme kararının yerine geçmez.
- Geçici yasaklama kararını yönetim kurulunun kendisinin vermesi; istem yönetim kurulundan gelir, karar ise disiplin kurulunundur.
- On beş günlük itiraz süresini iş günü gibi hesaplamak; metinde süre gün olarak düzenlenmiştir ve tebliğ tarihinden başlar.
- Birlik kararının Bakanlıkça onaylanmasını beklerken iki aylık sürenin kararın tebliğinden değil, Bakanlığa ulaşma tarihinden başladığını gözden kaçırmak.
- Bakanlığın geri gönderdiği kararın Birlik tarafından tek başına onaylanabileceğini sanmak; üçte iki çoğunluk şartı aranır.
- Kararın kesinleşmediği dönemde avukatın faaliyetini tamamen durdurmak; madde avukata kesinleşmeye kadar faaliyet hakkı tanır.
Uygulamada nasıl yorumlanıyor?
- Silme kararından önce avukatın yazılı cevabının istenmesi ile dinlenme veya çağrıya uyulmaması koşulunun birlikte aranması gerektiği kabul edilmektedir. (8. Daire, 2023/6305 E., 2025/4714 K., 16.05.2025; 8. Daire, 2021/6218 E., 2023/4338 K., 04.10.2023)
- Dinlenme veya çağrı koşulunun yerine getirilmeden verilen silme işleminin usul yönünden iptal edileceği kabul edilmektedir. (8. Daire, 2023/6305 E., 2025/4714 K., 16.05.2025; 8. Daire, 2021/6218 E., 2023/4338 K., 04.10.2023)
- Aidat ödenmemesi gibi gerekçelerle verilen silme işlemlerinde de bu maddedeki usul şartlarının aranması gerektiği kabul edilmektedir. (8. Daire, 2020/689 E., 2022/3915 K., 08.06.2022)
- Silme kararının dayanağının ayrıca madde 72 kapsamında değerlendirilmesi gerektiği kabul edilmektedir. (8. Daire, 2020/689 E., 2022/3915 K., 08.06.2022)
- Silme kararı yönetim kurulunca verildiğinden, kararı başka bir organın vermesinin yetkisizlik nedeni oluşturduğu kabul edilmektedir. (8. Daire, 2021/7032 E., 2021/6729 K., 22.12.2021)
- Kararın gerekçeli olarak verilmesinin ve yasal çağrının usulüne uygun yapılmasının denetlendiği kabul edilmektedir. (8. Daire, 2016/4373 E., 2020/6357 K., 31.12.2020)
Nasıl ispat edilir?
- Silme kararının usulüne uygun verildiğini ileri süren baro, karardan önce avukatın yazılı cevabının istendiğini ve dinlenmesi ya da çağrıya uymaması için yapılan tebligatı belgeyle ispatlamalıdır.
- Avukat, kendisinin dinlenmediğini veya çağrının usulüne uygun tebliğ edilmediğini ileri sürüyorsa, bu savunmayı tebligat belgeleriyle ortaya koymalıdır; savunmanın ispat yükü avukattadır.
- Ortaklık hakkında verilen kararda, ortaklık tarafından görevlendirilen ortağın dinlenmesi ya da çağrıya uyulmaması tutanak veya tebligatla belgelenmelidir.
- Kararın gerekçeli olup olmadığı ve tebliğ tarihi, itiraz süresinin başlangıcını belirlediğinden tebligat belgesiyle ispatlanır.
- Birlik ve Bakanlık aşamalarında karar tarihi ve Bakanlığa ulaşma tarihi resmî kayıtlardan belirlenir; iki aylık sürenin geçip geçmediği bu kayıtlarla ispatlanır.
Hangi maddelerle birlikte okunmalı?
- 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.8: Madde 8'in altıncı ve yedinci fıkraları bu madde bakımından kıyasen uygulanır; itiraz sürecinin işleyişini bu hükümler tamamlar.
- 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.72: Silme kararının dayanağı olan disiplin hükümlerini ve silme yaptırımlarını düzenler; bu madde ise yalnızca kararın usulünü belirler.
Avukatlık Kanunu m.72 — Levhadan silinmeyi gerektiren haller
1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 72. maddesi, avukatın baro levhasından adının silinmesini gerektiren halleri sıralamaktadır. Kapsadığı haller; avukatlığa kabul şartlarının sonradan kaybedilmesi, ruhsatnamenin verilmemesini gerektiren sebebin sonradan anlaşılması, büro açma ve kayıt yükümlülüklerine uyulmaması, baro ve Türkiye Barolar Birliği keseneklerinin ya da staj kredilerinin ödenmemesi, meslekten isteğe bağlı ayrılma, topluluk sigortası primlerinin ödenmemesi ve yasak engele rağmen levhaya yazılmış olma hâlleridir. Madde ayrıca staj sırasında 11. maddedeki işlerle uğraşan avukatın levhaya yeniden yazılma koşulunu ve dinlenmeye çağırmadan vazgeçme durumunu düzenlemektedir. Madde, avukatın levhaya yazılma koşullarını (m.3 ve devamı), bürosunu bildirme ve nakil yükümlülüklerini (m.43), dinlenmeye çağrılmayı (m.71) ve silinme kararına karşı başvuru yolunu düzenlemez; bu konular ilgili maddelerde yer alır. Ayrıca silinmenin dayanağı olan keseneklerin tahsili ve zamanaşımı ile yargı yolu bakımından bu madde tek başına yeterli değildir.
Levhadan silinmeyi gerektiren haller: hangi kavramlar bilinmeli?
- Levhadan silinme
- Avukatın baro levhasındaki kaydının kaldırılması ve avukatlık unvanını taşıyamaz hâle gelmesidir. Silinme, maddede sayılan hallerden birinin gerçekleşmesine bağlıdır ve idari bir sonuç doğurur.
- Ruhsatname
- Avukatlığa kabulün yazılı belgesidir. Maddenin (b) bendi, ruhsatnamenin verildiği tarihte verilmemesini gerektiren sebebin sonradan tespit edilmesini düzenler.
- Topluluk sigortası
- Avukatların topluluk sözleşmesi uyarınca ödemekle yükümlü oldukları prim düzenidir. Primin topluluk sözleşmesinde gösterilen zamanda ödenmemesi (f) bendinde silinme sebebidir.
- Staj kredisi
- Avukatlık stajı sırasında verilen kredinin geri ödenmesi yükümlülüğüdür. Tebligata rağmen geri ödenmediğinde (d) bendi uyarınca silinme sebebi doğar.
- Yasak engel (m.10)
- Avukatlığa kabulü engelleyen hâllerdir. (g) bendi, bu engele rağmen levhaya yazılmış olan avukatın silinmesini öngörür; engelin varlığı yazılış anında mevcut olmalıdır.
Levhadan silinmeyi gerektiren haller: hangi şartlar aranır?
- Silinme için madde metnindeki hallerden en az birinin gerçekleşmiş olması gerekir; bu hallerden hiçbiri yoksa levhadan silinme yapılamaz.
- Kabul şartlarının kaybı (a) veya ruhsatnamenin verilmemesini gerektiren sebebin sonradan tespit edilmesi (b) hâllerinde, bu durumun kayıt tarihinden sonra ortaya çıkmış olması gerekir.
- Büro bendinde (c), üç aylık sürenin geçmiş olması veya açılmış bir büronun kapanmış ya da baro bölgesi dışına taşınmış olması gerekir; kayıtlı olunan baro dışında sürekli avukatlık yapan avukat için uyarıya rağmen kaydını yaptırmamış olması da aranır.
- Keseneklerde (d) baro ve TBB yıllık keseneklerinin veya staj kreditinin tebligata rağmen ödenmemiş olması gerekir.
- Silinme için avukatın meslekten isteğiyle ayrılmış olması (e) yeterlidir; ayrıca bir sebep aranmaz.
- Topluluk sigortası (f) bendinde primin topluluk sözleşmesinde gösterilen süre içinde ödenmemiş olması gerekir.
- Staj sırasında 11. maddedeki işlerden birinin yapıldığının ruhsatnamenin verilmesinden sonra 5 yıl geçtikten sonra anlaşılması hâlinde, avukatın staj süresi içinde elde ettiği ödemelerin veya gelirlerin tutarının üç katını Baroya ödemesi gerekir; bu ödeme yapılınca avukat levhaya yeniden yazılır.
- Ödeme yapılmadıkça yeniden yazılma gerçekleşmez; ödeme şartı yerine getirilmeden kayıt geri alınamaz.
Levhadan silinmeyi gerektiren haller: hangi sonuçları doğurur?
- Maddede sayılan hallerden biri gerçekleştiğinde avukatın adı levhadan silinir.
- Staj sırasında 11. maddedeki işlerden biriyle uğraşıldığı ruhsatnamenin verilmesinden 5 yıl sonra anlaşılırsa, staj süresi içinde elde edilen ödemelerin veya gelirlerin üç katı Baroya ödendiğinde avukat levhaya yeniden yazılır.
- Yukarıdaki ödeme yapılmazsa avukatın yeniden yazılması gerçekleşmez.
- Büronun terk edildiği ve yenisinin bildirilmediği hâllerde, 71. maddeye göre avukatın dinlenmek üzere çağrılmasından vazgeçilebilir; bu, silinme sonucunu kaldırmaz.
- Silinme, avukatın kendi isteğiyle ayrılması (e) hâlinde gerçekleşir; bu durumda ayrıca bir gerekçe aranmaz.
- Madde metninde sayılmayan hâllerde levhadan silinme yapılamaz.
Kabul şartının sonradan kaybı (a) ile ruhsatnamenin verilmemesini gerektiren sebebin sonradan tespiti (b) arasındaki fark nedir?
(a) bendi, avukatlığa kabul için aranan şartların kayıt sonrasında kaybedilmesini kapsar.
(b) bendi, kabul şartlarından farklı olarak, ruhsatnamenin verildiği tarihte zaten var olan ama o zaman bilinmeyen engeli kapsar.
Her iki hâlde de silinme gerekir; ancak (b) bendinde engel kayıt tarihinde mevcuttur, (a) bendinde ise sonradan doğmuştur.
Keseneklerin ödenmemesi (d) ile topluluk sigortası primi (f) arasındaki fark nedir?
(d) bendi, baro ve TBB yıllık keseneklerinin ve staj kredilerinin tebligata rağmen ödenmemesini konu alır.
(f) bendi, topluluk sigortası primlerinin topluluk sözleşmesinde gösterilen zamanda ödenmemesini konu alır.
(d) için tebligat aranır; (f) için sözleşmede gösterilen ödeme zamanı esas alınır. Tebligat, (f) bendinde şart değildir.
Büro bendi (c) ile meslekten isteğe bağlı ayrılma (e) arasındaki fark nedir?
(c) bendinde silinme, büro yükümlülüğünün ihlaline dayanır ve kural olarak uyarı ya da süre koşuluna bağlıdır.
(e) bendinde silinme avukatın kendi isteğine dayanır; herhangi bir ihlal aranmaz.
(c) bendinde uyarı ve üç aylık süre gözetilir; (e) bendinde avukatın istemi yeterlidir.
Genel silinme hâli ile staj sırasında 11. madde işi (ek fıkra) arasındaki fark nedir?
Ana hükümde sayılan haller, levhaya yazılma şartlarının ihlaline dayanarak silinmeyi doğurur.
Ek fıkra, staj döneminde yasak işlerin yapılmasını ve 5 yıl geçtikten sonra anlaşılmasını düzenler.
Ek fıkraya göre silinen avukat, ödemeyi yaparak yeniden yazılabilir; bu yol ana hükümde yer almaz.
Silinme ile dinlenmeye çağrıdan vazgeçme (ek fıkra son cümle) arasındaki fark nedir?
Silinme, madde metnindeki hallerden birinin gerçekleşmesine bağlıdır.
Dinlenmeye çağrıdan vazgeçme, büronun terk edilmiş ve yenisinin bildirilmemiş olması hâlinde mümkün olan bir seçenektir ve m.71 ile bağlantılıdır.
Bu seçenek, silinme sonucunu değiştirmez; yalnızca m.71 uyarınca çağrıdan vazgeçmeyi sağlar.
Levhadan silinmeyi gerektiren haller: sık yapılan hatalar nelerdir?
- 72. maddenin (c) bendindeki üç aylık süreyi, büronun kapanması ya da nakli hâllerinde de aynen uygulamak; bu hâllerde süre ve uyarı koşullarının ayrı değerlendirilmesi gerekir.
- (e) bendindeki isteğe bağlı ayrılmayı, ihlale dayanan silinmelerle karıştırıp ayrıca bir sebep aramak.
- (d) bendinde tebligat şartını gözden kaçırmak; tebligat yapılmadan keseneğin ödenmemesi silinme sebebi değildir.
- Ek fıkradaki üç katlı ödemeyi, ana hükümdeki silinme için bir ön koşul olarak değerlendirmek; bu ödeme yalnızca yeniden yazılma koşuludur.
- Dinlenmeye çağrıdan vazgeçmeyi silinme sonucunu da kaldıran bir hüküm gibi yorumlamak; bu sadece m.71 çağrısını etkiler.
Uygulamada nasıl yorumlanıyor?
- Levhadan silinme kararının dayanağı olarak 72. maddenin hangi bendinin uygulandığı açıkça gösterilmelidir; kararda bendin doğru belirtilmemesi, sonucu etkilemese de dava konusu yapılabilmektedir. (8. Daire, 2022/5469 E., 2025/3173 K., 24.03.2025)
- Bir avukatın kaydının silinmesinin, sonradan ortaya çıkan ve tekrar yazılmasına yol açan yükümlülüklere uyulmamasına dayandığı kabul edilmektedir. (Hukuk Genel Kurulu, 2006/263 E., 2006/252 K., 03.05.2006; 11. Ceza Dairesi, 2022/9953 E., 2024/11915 K., 17.10.2024)
- Staj sırasında 657 sayılı Kanun'a tabi memur olarak çalışılmasının, 11. maddedeki yasak işlerden sayılması ve stajın geçerliliği bakımından 72. maddenin ek fıkrasındaki yazılı şartların aranması gerektiği kabul edilmektedir. (8. Daire, 2024/1502 E., 2024/1652 K., 21.03.2024; 8. Daire, 2022/664 E., 2024/10 K., 16.01.2024)
- Levhadan silinmeden önce, 72. maddenin uygulanmasında yazılı savunma ve sözlü beyanın alınmasını zorunlu kılan açık bir hüküm bulunmadığı, bu zorunluluğun 71 ve 72. maddelerin uygulanmasında aranan usulden kaynaklandığı kabul edilmektedir. (8. Daire, 2023/6305 E., 2025/4714 K., 16.05.2025)
Nasıl ispat edilir?
- Silinmeyi talep eden baro, 72. maddenin hangi bendine dayandığını ve bu bendin koşullarının gerçekleştiğini ispatla yükümlüdür.
- (c) bendinde büronun üç ay içinde açılmadığı, kapatıldığı ya da baro bölgesi dışına taşındığı, (d) bendinde ise keseneklerin tebligata rağmen ödenmediği, baro kayıtları ve tebligat belgeleriyle ispatlanır.
- (e) bendinde avukatın isteğiyle ayrıldığını gösteren yazılı beyan, ispat açısından yeterli olur.
- Ek fıkra kapsamında staj sırasında 11. madde işinin yapıldığını ve gelirin tutarını ortaya koyma yükü, silinmeyi talep eden tarafa aittir; avukat, ödediği tutarın üç katını yerine getirerek yeniden yazılmayı talep edebilir.
- Avukat, kendisine yüklenen sebebin ortadan kalktığını, ödemeyi veya tebligatın usulsüz olduğunu ileri sürerek karşı ispat yükü altına girer.
Hangi maddelerle birlikte okunmalı?
- 1136 sayılı Kanun m.10: Yasak engelleri düzenler; 72. maddenin (g) bendi, bu engele rağmen levhaya yazılmış olan avukatın silinmesini öngörür.
- 1136 sayılı Kanun m.11: Avukatlığın yanında yapılamayacak işleri düzenler; ek fıkra, staj sırasında bu işlerle uğraşılmasını silinme ve yeniden yazılma koşuluna bağlar.
- 1136 sayılı Kanun m.71: Avukatın dinlenmek üzere çağrılmasını düzenler; ek fıkra son cümlesi, büro terkinde bu çağrıdan vazgeçilebileceğini belirtir.
- 1136 sayılı Kanun m.43: Büro açma, bildirme ve baro bölgesinde büro bulundurma yükümlülüklerini düzenler; 72. maddenin (c) bendi bu yükümlülüklerin ihlalini silinme sebebi yapar.
Avukatlık Kanunu m.73 — Levhaya yeniden yazılma hakkı
Madde, levhadan silinmeyi gerektiren hallerin sona erdiğini ispat eden avukatın yeniden levhaya yazılma hakkını ve bu talebin değerlendirilmesinde baro yönetim kurulunun ilk yazılmadaki şartların tamamını ya da bir kısmını ispat ettirme yetkisini düzenler. Ayrıca levhaya yeniden yazılma istemlerinde 7, 8 ve 9. maddelerin kıyas yoluyla uygulanmasını ve daha önce baro tarafından levhaya dahil edilmiş avukatlardan yeniden giriş keseneği alınmamasını düzenler. Maddenin uygulanması, levhadan silinmenin nedenleri (m.72) ve ilk yazılmanın şartları (m.7-9 kapsamındaki şartlar) bakımından ele alınır. Levhadan silinme hallerinin kendisi (m.72), ilk levha kaydının şartları ve ruhsatname hükmü ayrıntılı olarak bu maddede düzenlenmez. Yeniden yazılma talebine ilişkin dava yolu ve yargısal denetim usulü de bu maddenin kapsamında değildir.
Levhaya yeniden yazılma hakkı: hangi kavramlar bilinmeli?
- Levhaya yeniden yazılma
- Daha önce levhadan silinmiş bir avukatın, silinmeye yol açan halin sona erdiğini ispatlayarak baro levhasına tekrar kaydedilmesidir. Talep eden avukatın hakkı, silinme sebebinin ortadan kalktığının ispatına bağlıdır.
- İlk yazılmaya esas şartlar
- Avukatın ilk kez levhaya yazılabilmesi için aranan koşullardır. Yeniden yazılma talebinde baro yönetim kurulu, bu şartların hepsinin ya da bir kısmının varlığını ispatlatabilir.
- Kıyas yoluyla uygulama
- Kanunun 7, 8 ve 9. maddelerinin, ilk levha kaydına ilişkin düzenlemeleri yeniden yazılma istemleri için de geçerli kılınmasıdır. Ruhsatname verilmesi hükmü bu uygulamanın dışındadır.
- Yeniden giriş keseneği
- Levhaya yazılma sırasında alınan giriş kesenektir. Önceden baro tarafından levhaya dahil edildiğine karar verilmiş avukattan, yeniden yazılmada bu kesenek alınmaz.
Levhaya yeniden yazılma hakkı: hangi şartlar aranır?
- Yeniden yazılma talep eden avukat, 72. madde uyarınca levhadan silinmeyi gerektiren hallerin sona erdiğini ispatlamış olmalıdır.
- Baro yönetim kurulu gerekli gördüğü hallerde, sebeplerini de açıklamak suretiyle, ilk yazılmaya esas olan şartların hepsinin veya bir kısmının varlığını ispatla zorunlu tutabilir.
- Ruhsatname verilmesi hükmü dışında, 7, 8 ve 9. maddelerdeki ilk yazılma şartları yeniden yazılma istemi bakımından kıyasen uygulanmalıdır.
- Yeniden yazılma, levhaya evvelce dahil olduğu baro tarafından karar verilmiş avukattan yeniden giriş keseneği alınmadan yapılmalıdır.
Levhaya yeniden yazılma hakkı: hangi sonuçları doğurur?
- Silinmeyi gerektiren halin sona erdiği ispatlanırsa avukat levhaya yeniden yazılma hakkını kazanır.
- Baro yönetim kurulu, gerekli gördüğü hallerde, ilk yazılmaya esas şartların hepsinin veya bir kısmının varlığını ispatla zorunlu tutabilir; bu durumda avukat ispatı yapmadan yeniden yazılamaz.
- Silinme sebebinin sona erdiği ispatlanmadığında avukatın yeniden yazılma hakkı doğmaz.
- Ruhsatname verilmesi hükmü kıyas yoluyla uygulanmaz; bu nedenle yeniden yazılmada ruhsatname aranmaz.
- Önceden baro tarafından levhaya dahil edilmiş avukattan yeniden giriş keseneği alınmaz.
Silinme sebebinin sona ermesi ile ilk yazılma şartlarının yeniden ispatı arasındaki fark nedir?
Avukatın, silinmeye yol açan halin ortadan kalktığını ispatlaması; hakkın doğması bu ispata bağlıdır.
Baro yönetim kurulunun, gerekli gördüğü hallerde ilk yazılma şartlarının tamamını ya da bir kısmını yeniden ispat ettirmesi; bu yetki takdiri niteliktedir ve gerekçe açıklanmalıdır.
Yönetim kurulu bu yetkiyi kullanırsa avukat, ilk kayıttaki şartların varlığını da ayrıca ispatlamak zorunda kalır.
Ruhsatname hükmü ile 7, 8 ve 9. maddeler arasındaki fark nedir?
Ruhsatname verilmesi hükmü, yeniden yazılma istemlerinde kıyasen uygulanmaz.
7, 8 ve 9. maddelerdeki diğer ilk kayıt koşulları yeniden yazılma istemlerinde kıyasen uygulanır.
Ruhsatname koşulu yeniden yazılmada aranmaz; diğer ilk kayıt şartları aranır.
Önceden dahil olunan baro ile başka baro arasındaki fark nedir?
Levhaya yeniden yazılmasına evvelce dahil olduğu baro tarafından karar verilen avukat.
Bu kapsamda olmayan avukat.
Birinci grupta yeniden giriş keseneği alınmaz; ikinci grupta kesenek alınması kanunun genel düzenine tabidir.
Levhaya yeniden yazılma hakkı: sık yapılan hatalar nelerdir?
- Yeniden yazılma talebinde ruhsatname hükmünü de kıyasen uygulamak; bu hüküm açıkça dışta tutulmuştur.
- Yönetim kurulunun ispat yetkisini her talepte kendiliğinden var saymak; yetki, gerekli görülen hallerle ve gerekçe açıklanarak kullanılabilir.
- Silinme sebebinin ortadan kalktığı ispatlanmadan yeniden yazılmayı istemek ya da bunu talep etmek.
- Önceden dahil olunan baroya ilişkin yeniden giriş keseneğini, yeni baroya kayıt olan avukattan da almamak; kesenek muafiyeti yalnız önceki kaydın aynı baroya ait olması halinde geçerlidir.
- Levhaya yeniden yazılma ile ilk kayıt sürecini aynı şey sanmak; yeniden yazılmada 7, 8 ve 9. maddeler yalnız kıyas yoluyla uygulanır.
Uygulamada nasıl yorumlanıyor?
- Yeniden yazılma talebinde, silinmeye yol açan hal ortadan kalktığında (örneğin silinmeye sebep olan işin sona ermesi) levhaya yeniden yazılma koşulunun gerçekleştiği kabul edilmektedir. (8. Daire, 2022/2688 E., 2022/6825 K., 24.11.2022)
- Yönetim kurulunun ilk yazılma şartlarının ispatını istemesi, bu şartların eksik kaldığına ilişkin somut gerekçeye dayandığında hukuka uygun kabul edilmektedir. (8. Daire, 2022/4241 E., 2023/969 K., 02.03.2023)
- Levhaya yeniden yazılma için gerekli olan yükseköğretim kurumu uygunluk belgesi gibi şartların sağlanmadan yapılan yeniden yazılma talebinin reddi hukuka uygun bulunmaktadır. (8. Daire, 2022/4241 E., 2023/969 K., 02.03.2023)
- Yeniden yazılma talebinin değerlendirilmesinde, ilk kayıtta aranan şartların (ikamet dahil) yeniden yazılma sırasında da incelenmesi uygulamada yer almaktadır. (8. Daire, 2017/5975 E., 2021/2637 K., 29.04.2021)
- Yeniden yazılma talebi, Türkiye Barolar Birliği ve baro yönetim kurulu kararları üzerinden, idari işlem olarak denetlenmektedir. (8. Daire, 2020/689 E., 2022/3915 K., 08.06.2022)
- Avukatın silinme sebebi olan cezai ya da mesleki durumunun sona erdiği ispatlanmadan levhaya yeniden yazılmaya karar verilmesi hukuka aykırı bulunmaktadır. (8. Daire, 2022/1332 E., 2023/6882 K., 07.12.2023)
Nasıl ispat edilir?
- Yeniden yazılma talep eden avukat, 72. maddedeki silinme sebebinin sona erdiğini ispatlamakla yükümlüdür; ispat yükü avukattadır.
- Silinme sebebinin ortadan kalktığı, ilgili kurum yazısı, resmi belge veya mahkeme kararı gibi yazılı belgelerle ispatlanır.
- Baro yönetim kurulu, ilk yazılma şartlarının varlığını ispatlatabilir; bu durumda ilgili belgeleri avukat sunmak zorundadır.
- Yönetim kurulunun gerekçesiz ya da gerektiği ölçüde olmayan ispat talebi, idari işlemin hukuka uygunluğu bakımından tartışma konusu olabilir.
- Yeniden giriş keseneğinin alınmaması, avukatın önceki kaydının baro tarafından yapıldığını gösteren baro kayıtlarıyla ispatlanır.
Hangi maddelerle birlikte okunmalı?
- 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.72: Levhadan silinmeyi gerektiren halleri düzenler. Yeniden yazılma hakkı, bu maddedeki silinme halinin sona erdiğinin ispatına bağlıdır.
- 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.7: İlk levha kaydına ilişkin şartları düzenler. Yeniden yazılma istemlerinde kıyasen uygulanır.
- 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.8: İlk levha kaydına ilişkin şartları düzenler. Yeniden yazılma istemlerinde kıyasen uygulanır.
- 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m.9: İlk levha kaydına ilişkin şartları düzenler. Yeniden yazılma istemlerinde kıyasen uygulanır.
Avukatlık Kanunu m.74 — Bir daha yazılmamak üzere levhadan silinme
1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 74. maddesi, cezai veya disiplin kararı sonucunda meslekten çıkarılan avukatlarla 5. maddenin (a) bendinde yazılı suçlardan kesin olarak hüküm giyen avukatların ruhsatnamesinin geri alınıp iptal edilmesini ve adlarının baro levhasından bir daha yazılmamak üzere silinmesini düzenler. Maddenin üçüncü fıkrası, baro yönetim kurulu kararına karşı Türkiye Barolar Birliğine itiraz yolunu, bu itirazın Adalet Bakanlığınca incelenme usulünü ve kararın kesinleşme koşullarını da düzenler. Madde, levhaya kayıtlı avukatlar bakımından uygulanır. Maddenin düzenlemediği konular şunlardır: avukatlığın genel koşulları ve 5. maddedeki diğer nitelikler (m.5), levhadan geçici çıkarma ve disiplin cezalarının türleri (m.75 ve sonrası ilgili hükümler), 8. maddenin uygulanması ile ilgili ayrıntılar (m.8), ve avukatlık ücretine ilişkin azil hukuku.
Bir daha yazılmamak üzere levhadan silinme: hangi kavramlar bilinmeli?
- Ruhsatname
- Avukatın levhaya kaydıyla birlikte baro tarafından verilen ve avukatlık yetkisini gösteren belgedir. Madde kapsamında geri alınması, iptali ve avukatlık sıfatının sona ermesi bu belge üzerinden gerçekleşir.
- Bir daha yazılmamak üzere levhadan silinme
- Avukatın adının baro levhasından çıkarılması ve sonradan yeniden kaydedilmemek üzere kapanış işlemidir. Geçici çıkarma veya askıya alma ile karıştırılmamalıdır.
- Kesinleşme
- Cezai veya disiplin kararının artık olağan yollarla değiştirilemez hale gelmesidir. Madde, levhadan silme işlemlerinin uygulanmasını kararın kesinleşmesine bağlar.
- Türkiye Barolar Birliğine itiraz
- Baro yönetim kurulunun bu madde uyarınca verdiği kararlara karşı avukatın on beş gün içinde başvurabileceği yoldur. Süre, kararın avukata tebliği tarihinden başlar.
- 5. maddenin (a) bendindeki suçlar
- Avukatlık yetkisinin kazanılmasına engel teşkil eden ve kesin hükümle sabit olan belirli suç türleridir. Hangi suçların bu kapsamda olduğu 5. maddenin ilgili bendine göre belirlenir.
Bir daha yazılmamak üzere levhadan silinme: hangi şartlar aranır?
- Avukatın bir cezai veya disiplin kararı sonucunda meslekten çıkarılmış olması ya da 5. maddenin (a) bendinde yazılı suçlardan kesin olarak hüküm giymiş olması gerekir.
- Verilen cezai veya disiplin kararının kesinleşmiş olması gerekir; madde, bu işlemlerin uygulanmasını kesinleşmeye bağlar.
- Baro yönetim kurulunun, ruhsatnamenin geri alınması ve adın levhadan silinmesi yönünde karar vermesi gerekir.
- Avukatın bu karara karşı Türkiye Barolar Birliğine itiraz süresi içinde başvurmamış olması ya da itirazın sonuçlanmış olması gerekir; itiraz üzerine verilen kararlar Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren iki ay içinde Bakanlıkça karar verilmediği veya karar onaylandığı takdirde kesinleşir.
- Adalet Bakanlığınca uygun bulunmayan kararlar, gerekçesiyle birlikte Türkiye Barolar Birliğine geri gönderilir ve bu kararların Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca üçte iki çoğunlukla aynen kabul edilmesi gerekir; aksi halde onaylanmamış sayılır.
- 8. maddenin altıncı ve yedinci fıkralarındaki hükümlerin de burada kıyasen uygulanması gerekir.
Bir daha yazılmamak üzere levhadan silinme: hangi sonuçları doğurur?
- Cezai veya disiplin kararı sonucunda meslekten çıkarılan ya da 5. maddenin (a) bendindeki suçlardan kesin olarak hüküm giyen avukatın ruhsatnamesi baro yönetim kurulunca geri alınarak iptal edilir.
- Bu avukatın adı bir daha yazılmamak üzere baro levhasından silinir.
- Karar kesinleşmeden levhadan silme ve ruhsatname iptali işlemleri uygulanamaz.
- Avukat on beş gün içinde itiraz etmezse baro kararı kesinleşir.
- Adalet Bakanlığı kararı uygun bulmazsa karar gerekçesiyle Türkiye Barolar Birliğine geri gönderilir ve Birlik üçte iki çoğunlukla aynen kabul etmezse karar onaylanmamış sayılır.
- Adalet Bakanlığı iki ay içinde karar vermezse Birlik kararı onaylanmış sayılarak kesinleşir.
Meslekten çıkarma / (a) bendi suçlarında hüküm / geçici işlemler: fark nedir?
Cezai veya disiplin kararı sonucunda meslekten çıkarılma, karar üzerine ruhsatnamenin geri alınmasını doğurur.
5. maddenin (a) bendindeki suçtan kesin hükümle mahkûmiyet de aynı sonucu doğurur.
Her iki halde de ruhsatname iptal edilir ve ad levhadan silinir; ancak her iki halde de kararın kesinleşmiş olması şarttır.
Baro yönetim kurulu kararı ile türkiye Barolar Birliği kararı arasındaki fark nedir?
Baro yönetim kurulunun bu madde uyarınca verdiği karara karşı avukat on beş gün içinde Türkiye Barolar Birliğine itiraz edebilir.
Türkiye Barolar Birliğinin itiraz üzerine verdiği karar, Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren iki ay içinde Bakanlıkça karar verilmediği veya onaylandığı takdirde kesinleşir.
Baro kararı itiraz üzerine Birlik tarafından değiştirilebilir; Birlik kararı ise Bakanlık denetiminden geçmeden kesinleşmez ve Bakanlık uygun bulmazsa Birlik yeniden görüşür.
Adalet Bakanlığı onayı ile bakanlık sessizliği arasındaki fark nedir?
Adalet Bakanlığı kararı uygun bulursa onaylar ve karar kesinleşir.
Bakanlık iki ay içinde karar vermezse karar onaylanmış sayılır.
Her iki halde de kesinleşme gerçekleşir; Bakanlığın uygun bulmadığı karar gerekçesiyle Birliğe geri gönderilir.
Birlik yönetim kurulunun onayı ile aynen kabul arasındaki fark nedir?
Geri gönderilen karar, Birlik Yönetim Kurulunca üçte iki çoğunlukla aynen kabul edilirse onaylanmış sayılır.
Aynen kabul için üçte iki çoğunluk sağlanamazsa karar onaylanmamış sayılır.
Onaylanmamış karar iptal edilmiş sayılır, kesinleşmez; sonuç Birlik tarafından Bakanlığa bildirilir.
Bir daha yazılmamak üzere levhadan silinme: sık yapılan hatalar nelerdir?
- Kararın kesinleşmesini beklemeden ruhsatnameyi iptal etmek ya da levhadan silmek; madde kesinleşmeyi işlemlerin şartı olarak koyar.
- Baro yönetim kurulu kararını itiraz süresi dolmadan kesinleşmiş saymak; on beş günlük süre tebliğ tarihinden başlar.
- İki aylık Bakanlık süresini kararın Birliğe geldiği tarihten saymak; süre Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten başlar.
- Bakanlığın sessiz kalmasını ret saymak; madde, iki ay içinde karar verilmezse kararın onaylanmış sayılacağını öngörür.
- Maddenin 8. madde hükümlerini doğrudan uygulamak yerine yalnız kıyasen uygulanacağını gözden kaçırmak.
- Madde metninde yer alan üçüncü fıkrayı eski metne göre yorumlayarak itiraz usulünü değişiklik öncesi haliyle uygulamak; madde 4667 sayılı Kanunla değiştirilmiştir.
Uygulamada nasıl yorumlanıyor?
- Yargıtay Genel Kurulu, 1136 sayılı Kanun'un 74. maddesinin uygulanmasında madde metnine ve kesinleşme şartına dayanmaktadır. (Genel Kurul, 2019/19788 E., 05.07.2022)
- Mahkemeler, baro yönetim kurulunun ruhsatname iptali kararlarının bu madde uyarınca verildiğini ve kesinleşmeden levhadan silme işleminin yapılamayacağını kabul etmektedir. (Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi, 2019/646 E., 2021/2023 K., 11.11.2021)
- Danıştay sekizinci dairesi, Adalet Bakanlığının bu madde uyarınca açtığı davalarda ruhsatname iptali ve levhadan silmenin 74/1 kapsamında değerlendirildiğini kabul etmektedir. (8. Daire, 2022/5469 E., 2025/3173 K., 24.03.2025)
- Danıştay sekizinci dairesi, kararın kesinleşmesi üzerine adın levhadan silinmesi ve meslekten çıkarılmanın 5/1-a ve 74. madde birlikte uygulandığını kabul etmektedir. (8. Daire, 2023/6305 E., 2025/4714 K., 16.05.2025)
- Danıştay sekizinci dairesi, silahlı terör örgütüne üyelik gibi kesinleşmiş mahkûmiyetlerin bu maddede ruhsatname iptali ve levhadan silme sonucunu doğurduğunu kabul etmektedir. (8. Daire, 2021/6647 E., 2023/5479 K., 07.11.2023)
Nasıl ispat edilir?
- Ruhsatname iptali ve levhadan silme talebini ileri süren baro veya Adalet Bakanlığı, kararın kesinleşmiş olduğunu ve 5. maddenin (a) bendi ya da meslekten çıkarma kararının varlığını ispatlamakla yükümlüdür; bunu kesinleşme şerhli mahkûmiyet kararı veya disiplin kararı ile belgelendirir.
- Avukat, kararın kesinleşmediğini ya da tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde itiraz ettiğini belgelerle ispatlamakla yükümlüdür; tebliğ belgesi bu konuda temel delildir.
- Türkiye Barolar Birliğinin itiraz üzerine verdiği kararın Bakanlığa ulaştığı tarih, iki aylık sürenin başlangıcıdır ve bu tarih yazılı kayıtla ispatlanır.
- Birlik Yönetim Kurulunun üçte iki çoğunlukla aynen kabul kararı tutanakla ispatlanır; tutanağın bulunmaması kararın onaylanmamış sayılmasına yol açar.
Hangi maddelerle birlikte okunmalı?
- 1136 sayılı Kanun m.5: Maddenin (a) bendinde yazılı suçları belirler; bu suçlardan kesin hüküm giyenlerin levhadan silinmesi bu hükme bağlanır.
- 1136 sayılı Kanun m.8: Altıncı ve yedinci fıkraları bu maddede kıyasen uygulanır; ayrıntıları madde 8'de yer alır.
Avukatlık Kanunu m.75 — Avukatlar listesi
Madde, baro yönetim kurulunun bölgesindeki levhaya yazılı bütün avukatların listesini üç yılda bir düzenlemesini; listede bulunması gereken bilgileri, birlikte çalışan avukatların büro ve avukatlık ortaklıklarının ayrıca gösterilmesini, yıllık ek listeyi, listenin düzenlenme usulünün Türkiye Barolar Birliğince belirlenmesini, geçici belge verilmesini ve listenin hangi merciler ve kurumlara gönderileceğini düzenler. Kişi bakımından baro levhasına yazılı avukatlar ve bu avukatların bulunduğu baronun bölgesi için uygulanır. Levhaya yazılma koşullarını, levhadan silinmeyi ve avukatlık ruhsatnamesini düzenlemez (ilgili hükümler 1136 sayılı Kanunun 9. ve 66. maddelerindedir). Baro levhasının tutulması ve değişikliklerin levhaya işlenmesi usulü ile bu listenin baro organlarınca tutulan diğer kayıtlarla ilişkisi de bu maddenin kapsamı dışındadır.
Avukatlar listesi: hangi kavramlar bilinmeli?
- Avukat listesi
- Baro yönetim kurulunca üç yılda bir düzenlenen, bölgedeki levhaya yazılı avukatların adını, soyadını, büro ve konut adresini gösteren belgedir. Liste, levhadaki kişilerin toplu ve alfabetik olarak görünür kılınmasını sağlar.
- Baro levhası
- Avukatlık mesleğini bölgesinde sürekli olarak icra eden avukatların kayıtlı olduğu baro kaydıdır. Listenin kapsamı bu levhadaki avukatlarla sınırlıdır; levhada bulunmayan kişi listeye alınmaz.
- Ek liste
- Listenin düzenlendiği tarihten sonra levhada meydana gelen değişiklikleri, her yıl sonunda gösteren liste türüdür. Ana listenin yenilenmesine kadar güncellemeyi sağlar.
- Geçici belge
- Listenin düzenlenmesinden sonra levhaya yazılan avukatlara, yeni liste çıkıncaya kadar kullanılmak üzere verilen belgedir. Avukatın listede yer alması ile belgenin verilmesi arasında boşluk oluşmasını önler.
- Birlikte çalışan avukatların büroları ve avukatlık ortaklıkları
- Listede ayrıca belirtilmesi zorunlu olan, birden fazla avukatın birlikte çalıştığı bürolar ve avukatlık ortaklıklarıdır. Bu kayıtlar, bireysel büro ve konut adresinden ayrı olarak gösterilir.
Avukatlar listesi: hangi şartlar aranır?
- Listeyi düzenleyecek merci baro yönetim kurulu olmalıdır.
- Liste üç yılda bir, son yılın 31 Aralık tarihine kadar düzenlenmelidir.
- Listenin kapsamına bölgesi içinde bulunan ve baro levhasında yazılı olan bütün avukatlar girmelidir.
- Her avukatın adı, soyadı, büro ve konut adresi alfabe sırasıyla listeye yazılmalıdır.
- Birlikte çalışan avukatların büroları ve avukatlık ortaklıkları listede ayrıca belirtilmelidir.
- Levhadaki değişiklikler her yıl sonunda düzenlenecek ek listede gösterilmelidir.
- Listenin düzenlenme şekli Türkiye Barolar Birliğince tespit edilmiş olmalıdır.
- Listenin düzenlenmesinden sonra levhaya yazılan avukatlara yeni liste düzenlenene kadar geçici belge verilmelidir.
- Liste, belirtilen merci ve kurumlara yeteri kadar gönderilmelidir.
Avukatlar listesi: hangi sonuçları doğurur?
- Liste üç yılda bir ve son yılın 31 Aralık tarihine kadar düzenlenir; düzenlenen listede bölgedeki levhaya yazılı bütün avukatlar yer alır.
- Listede her avukatın adı, soyadı, büro ve konut adresi alfabe sırasıyla yazılır.
- Birlikte çalışan avukatların büroları ve avukatlık ortaklıkları listede ayrıca belirtilir.
- Levhadaki değişiklikler her yıl sonunda düzenlenen ek listede gösterilir.
- Listenin düzenlenmesinden sonra levhaya yazılan avukatlara yeni liste düzenlenene kadar geçici belge verilir.
- Liste Anayasa Mahkemesi, Yüksek Mahkemeler, Adalet Bakanlığı, Türkiye Barolar Birliği, diğer barolar, bölgedeki mahkemeler ve Cumhuriyet Savcılıkları, en büyük idare amiri, diğer yargı mercileri, noterler ile icra ve iflas dairelerine yeteri kadar gönderilir.
- Listenin düzenlenme şekli Türkiye Barolar Birliğince belirlenir; bu konuda baro yönetim kurulu kendi usulünü koyamaz.
- Madde listenin içeriğini ve gönderilecek kurumları sınırlandırdığı için, listede yer almayan bilgi ya da alıcı bu maddeye dayanılarak zorunlu kılınmaz.
Ana liste ile ek liste arasındaki fark nedir?
Ana liste, üç yılda bir ve son yılın 31 Aralık tarihine kadar düzenlenen, levhadaki bütün avukatları gösteren tam listedir.
Ek liste, ana listeden sonra levhadaki değişiklikleri gösteren, her yıl sonunda düzenlenen listedir.
Ana listenin güncelliği ek listelerle sağlanır; değişiklikler ek listeye yansımadan ana liste tek başına güncel kabul edilemez.
Levhaya yeni yazılan avukat ile listede yer alan avukat arasındaki fark nedir?
Listenin düzenlenmesinden sonra levhaya yazılan avukat, o tarihte listede bulunmaz.
Liste düzenlenmeden önce levhada bulunan avukat listeye girer.
Sonradan yazılan avukata, yeni liste düzenlenene kadar geçici belge verilir.
Bireysel avukat ile birlikte çalışan avukat arasındaki fark nedir?
Tek başına çalışan avukatın listedeki kaydı adı, soyadı, büro ve konut adresinden oluşur.
Birlikte çalışan avukatların büroları ve avukatlık ortaklıkları ayrıca belirtilir.
Ortaklık ve ortak büro bilgisi listede ayrı bir kayıtla görünür; bu kayıt olmadan ortaklık yapısı listeden anlaşılmaz.
Liste ile levha: fark nedir?
Levha, avukatların bölgesinde kayıtlı olduğu asıl kayıttır.
Liste, levhanın belli bir tarihteki görünümünü merci ve kurumlara bildiren belgedir.
Levhada bulunmayan kişi listede yer alamaz; listede yer alan kişinin levhada kayıtlı olduğu kabul edilir.
Avukatlar listesi: sık yapılan hatalar nelerdir?
- Üç yıllık periyodu, listenin her yıl yenilenmesi gerektiği biçiminde yorumlamak; yıllık düzenleme yalnız ek liste içindir.
- Ek listeyi ana listenin yerine geçen bağımsız belge saymak; ek liste, ana listedeki değişiklikleri gösterir.
- Geçici belgeyi listenin yerine geçen kesin kayıt saymak; belge yalnız yeni liste düzenlenene kadar kullanılır.
- Listenin düzenlenme şeklini baro yönetim kurulunun kendi kararıyla belirlenebileceğini varsaymak; şekil Türkiye Barolar Birliğince tespit edilir.
Nasıl ispat edilir?
- Listede yer alan avukatın levhaya yazılı olduğunu ileri süren taraf, bu durumu baro levhası kaydı veya baro yönetim kurulundan alınacak yazı ile ispatlar.
- Liste ile levha arasındaki uyuşmazlıkta levha kaydı esas alınır; listenin kendisi levhanın tek başına yeterli delili sayılmaz.
- Geçici belgenin verildiği iddiası, belgenin baro tarafından düzenlendiğini gösteren yazılı kayıtla ispatlanır.
- Birlikte çalışma veya ortaklık iddiası, listede bu bilginin ayrıca yer alıp almadığı ve ortaklık sicilinden alınacak belgelerle ispatlanır.
Hangi maddelerle birlikte okunmalı?
- 1136 sayılı Kanun m.66: Avukatın bölgesi içinde sürekli olarak avukatlık edeceği yerin baro levhasına yazılma yükümlülüğünü düzenler; listenin kapsamını belirleyen levha bu maddeye dayanır.
- 1136 sayılı Kanun m.9: Avukatlık ruhsatnamesi ve levhaya yazılma ile ilgili hükümleri içerir; levhaya yazılan avukatın listeye girmesi için gerekli ön kaydı oluşturur.
Süreler
| Süre | Madde | Hüküm |
|---|---|---|
| bir ay | m.70 | Baro yönetim kurulu, nakil isteminin baroya varışı tarihinden itibaren bir ay içinde bir karar vermezse istem reddedilmiş sayılır. |
| bir aylık | m.70 | Bu halde bir aylık sürenin bitiminden itibaren onbeş gün içinde ilgili, Türkiye Barolar Birliğine itiraz edebilir. |
| üç ay | m.70 | Türkiye Barolar Birliği itiraz dilekçesinin varışı tarihinden itibaren üç ay içinde bir karar vermezse itiraz reddedilmiş sayılır. |
| iki ay | m.71 | Türkiye Barolar Birliğinin itiraz üzerine verdiği kararlar Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren iki ay içinde Bakanlıkça karar verilmediği veya karar onaylandığı takdirde kesinleşir. |
| Üç ay | m.72 | Aşağıdaki hallerde avukatın adı levhadan silinir: a) Avukatlığa kabul için bu kanunun aradığı şartların sonradan kaybedilmiş olması, b) Ruhsatnamenin verildiği tarihte onun verilmemesini gerekli kılan sebeplerin varlığının sonradan tespit… |
| 5 yıl | m.72 | (Ek fıkra: 22/1/1986 - 3256/9 md.) Şu kadar ki, staj sırasında mesleğin onuru ile bağdaşması mümkün olmayan işler müstesna olmak üzere, 11 inci maddede sayılan işlerden biri ile uğraştığı, ruhsatnamenin verildiği tarihten itibaren 5 yıl… |
| iki ay | m.74 | Türkiye Barolar Birliğinin itiraz üzerine verdiği kararlar Adalet Bakanlığına ulaştığı tarihten itibaren iki ay içinde Bakanlıkça karar verilmediği veya karar onaylandığı takdirde kesinleşir. |
| üç yılda | m.75 | (Değişik birinci fıkra: 22/1/1986 - 3256/10 md.) Baro yönetim kurulu üç yılda bir bölgesi içinde bulunan ve baro levhasında yazılı olan bütün avukatların bir listesini son yılın 31 Aralık tarihine kadar düzenler. |
Süreler madde metnindeki yazımıyla verilmiştir.
Konuda geçen kararlar
24 karar- 2020/60 E., 2020/54 K., 01.10.2020İlgili madde: m.67
- 2008/73 E., 2009/120 K., 01.10.2009İlgili madde: m.69
- 1988/50 E., 1989/27 K., 23.06.1989İlgili madde: m.74
- Ceza Genel Kurulu, 2007/259 E., 2008/47 K., 11.03.2008İlgili madde: m.69
- Hukuk Genel Kurulu, 2006/263 E., 2006/252 K., 03.05.2006İlgili madde: m.72
- 8. Daire, 2023/6305 E., 2025/4714 K., 16.05.2025İlgili madde: m.71, m.72, m.74
- 8. Daire, 2022/5469 E., 2025/3173 K., 24.03.2025İlgili madde: m.72, m.74
- 3. Hukuk Dairesi, 2024/144 E., 2024/4153 K., 09.12.2024İlgili madde: m.68
- 11. Ceza Dairesi, 2022/9953 E., 2024/11915 K., 17.10.2024İlgili madde: m.72
- 8. Daire, 2024/1502 E., 2024/1652 K., 21.03.2024İlgili madde: m.71, m.72
Diğer 14 karar
- 8. Daire, 2022/664 E., 2024/10 K., 16.01.2024İlgili madde: m.72
- 8. Daire, 2022/1332 E., 2023/6882 K., 07.12.2023İlgili madde: m.73
- 8. Daire, 2021/6647 E., 2023/5479 K., 07.11.2023İlgili madde: m.74
- 8. Daire, 2021/6218 E., 2023/4338 K., 04.10.2023İlgili madde: m.71
- 8. Daire, 2022/4241 E., 2023/969 K., 02.03.2023İlgili madde: m.73
- 8. Daire, 2022/2688 E., 2022/6825 K., 24.11.2022İlgili madde: m.73
- 8. Daire, 2020/6550 E., 2022/6643 K., 17.11.2022İlgili madde: m.68
- 8. Daire, 2020/689 E., 2022/3915 K., 08.06.2022İlgili madde: m.71, m.73
- 8. Daire, 2021/7032 E., 2021/6729 K., 22.12.2021İlgili madde: m.71
- 8. Daire, 2017/5975 E., 2021/2637 K., 29.04.2021İlgili madde: m.73
- 8. Daire, 2016/4373 E., 2020/6357 K., 31.12.2020İlgili madde: m.71
- 15. Ceza Dairesi, 2011/23138 E., 2013/6596 K., 10.04.2013İlgili madde: m.73
- Genel Kurul, 2019/19788 E., 05.07.2022İlgili madde: m.74
- Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi, 2019/646 E., 2021/2023 K., 11.11.2021İlgili madde: m.74
Bağlayıcılık derecesine göre sıralı (Anayasa Mahkemesi, içtihadı birleştirme, genel kurullar, daireler); her grupta yeni karar önce. Tam metin karar deposundan istek üzerine yüklenir. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.
Madde bağlantıları, tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içeren güncel metne gider.
Bu konudaki maddelerde bilinen en yeni değişiklik: 11.07.2020 (m.66).
Anlatım 21.10.2026 tarihinde derlendi. Bağlayıcı olan madde metnidir.
Bu konuyu panelde çalış
Panelde bu konu 2. Avukatlık Kanunu - 2 bölümünde yer alıyor.
Panelde çalış