HMK içindekiler

Birinci Kısım – Genel Hükümlerm.1–104
- Birinci Bölüm – Görev, Yetki ve Yargı Yeri Belirlenmesim.1–23
  - Birinci Ayırım – Görevm.1–4
  - İkinci Ayırım – Yetkim.5–19
  - Üçüncü Ayırım – Görevsizlik veya Yetkisizlik Kararı Üzerine Yapılacak İşlemler ve Yargı Yeri Belirlenmesim.20–23
- İkinci Bölüm – Yargılamaya Hâkim Olan İlkelerm.24–33
- Üçüncü Bölüm – Hâkimin Yasaklılığı, Reddi ve Hukuki Sorumluluğum.34–49
  - Birinci Ayırım – Hâkimin Davaya Bakmaktan Yasaklılığı ve Reddim.34–45
  - İkinci Ayırım – Hâkimin Hukuki Sorumluluğum.46–49
- Dördüncü Bölüm – Taraflar ve Davaya Katılan Üçüncü Kişilerm.50–83
  - Birinci Ayırım – Tarafların Ehliyetlerim.50–56
  - İkinci Ayırım – Dava Arkadaşlığım.57–60
  - Üçüncü Ayırım – Davanın İhbarı ve Davaya Müdahalem.61–70
  - Dördüncü Ayırım – Davaya Vekâletm.71–83
- Beşinci Bölüm – Teminatm.84–89
- Altıncı Bölüm – Süreler, Eski Hâle Getirme ve Adli Tatilm.90–104
  - Birinci Ayırım – Sürelerm.90–94
  - İkinci Ayırım – Eski Hâle Getirmem.95–101
  - Üçüncü Ayırım – Adli Tatilm.102–104
İkinci Kısım – Dava Çeşitleri, Dava Şartları ve İlk İtirazlarm.105–117
- Birinci Bölüm – Dava Çeşitlerim.105–113
- İkinci Bölüm – Dava Şartları ve İlk İtirazlarm.114–117
  - Birinci Ayırım – Dava Şartlarım.114–115
  - İkinci Ayırım – İlk İtirazlarm.116–117
Üçüncü Kısım – Yazılı Yargılama Usulüm.118–186
- Birinci Bölüm – Davanın Açılmasım.118–125
- İkinci Bölüm – Cevap Dilekçesim.126–135
- Üçüncü Bölüm – Cevaba Cevap ve İkinci Cevap Dilekçesim.136–136
- Dördüncü Bölüm – Ön İncelemem.137–142
- Beşinci Bölüm – Tahkikat ve Tahkikat Sırasındaki Özel Durumlarm.143–183/A
  - Birinci Ayırım – Tahkikatm.143–146
  - İkinci Ayırım – Duruşmam.147–162
  - Üçüncü Ayırım – Ön Sorun ve Bekletici Sorunm.163–165
  - Dördüncü Ayırım – Davaların Birleştirilmesi ve Ayrılmasım.166–168
  - Beşinci Ayırım – İsticvapm.169–175
  - Altıncı Ayırım – Islah ve Maddi Hataların Düzeltilmesim.176–183
  - Yedinci Ayırım – Toplu Mahkemelerde Tahkikatm.183/A–183/A
- Altıncı Bölüm – Tahkikatın Sona Ermesi ve Sözlü Yargılamam.184–186
Dördüncü Kısım – İspat ve Delillerm.187–293
Metinde aç
- Birinci Bölüm – Genel Hükümlerm.187–198
- İkinci Bölüm – Belge ve Senetm.199–224
- Üçüncü Bölüm – Yeminm.225–239
  Metinde aç
- Dördüncü Bölüm – Tanıkm.240–265
- Beşinci Bölüm – Bilirkişi İncelemesim.266–287
- Altıncı Bölüm – Keşifm.288–292
- Yedinci Bölüm – Uzman Görüşüm.293–293
Beşinci Kısım – Hüküm ve Davaya Son Veren Taraf İşlemlerim.294–315
- Birinci Bölüm – Hükümm.294–303
- İkinci Bölüm – Hükmün Tashihi, Tavzihi ve Tamamlanmasım.304–306
- Üçüncü Bölüm – Davaya Son Veren Taraf İşlemlerim.307–315
Altıncı Kısım – Basit Yargılama Usulüm.316–322
Yedinci Kısım – Yargılama Giderleri ve Adli Yardımm.323–340
- Birinci Bölüm – Yargılama Giderlerim.323–333
- İkinci Bölüm – Adli Yardımm.334–340
Sekizinci Kısım – Kanun Yollarım.341–381
- Birinci Bölüm – İstinafm.341–360
- İkinci Bölüm – Temyizm.361–373
- Üçüncü Bölüm – Yargılamanın İadesim.374–381
Dokuzuncu Kısım – Çekişmesiz Yargım.382–388
Onuncu Kısım – Geçici Hukuki Korumalarm.389–406
- Birinci Bölüm – İhtiyati Tedbirm.389–399
- İkinci Bölüm – Delil Tespiti ve Diğer Geçici Hukuki Korumalarm.400–406
Onbirinci Kısım – Tahkimm.407–444
Onikinci Kısım – Son Hükümlerm.445–452

HMK Madde 236Yemin edecek kimsenin mahkemenin yargı çevresi dışında olması

Yürürlükte

Bu metin, 20.10.2026 tarihine kadar Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikleri içerir.

Kısaca

Madde, yemin edecek kişinin mahkemenin yargı çevresi dışında oturması hâlinde yemin işleminin nasıl yapılacağını düzenler. Kural olarak kişinin yemin için davaya bakan mahkemeye gelmesi, istisnai olarak ise bulunduğu yerde ses ve görüntü nakli yoluyla ya da istinabe yoluyla yemin ettirilmesi öngörülür.

Bu açıklama madde metninin yerini tutmaz; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

(1)Mahkemenin yargı çevresi dışında oturan kimse, yemin için davaya bakan mahkemeye gelmek zorundadır. Ancak, yemin edecek kişi, mahkemenin bulunduğu il dışında oturuyor ve bulunduğu yerde aynı anda ses ve görüntü nakledilmesi yolu ile yemin icrası mümkün değil ise istinabe yolu ile yemin ettirilir.

Kanun metninde bu madde Ham metin

Madde gerekçesi

Madde, 1086 sayılı Kanunun 343 üncü maddesine tekabül etmektedir. Yemin edecek kişinin, yeminin etkisini artırıcı seremoninin oluşacağı ve karşı tarafın veya vekilinin de bulunacağı hüküm mahkemesine, kural olarak gelmesinde, “Yüz yüzden utanır” darb–ı misalinde söylendiği üzere fayda umulmuştur. Ancak bu kişi mahkemenin bulunduğu ilin de dışında ise ve bulunduğu yerden görüntü ve ses nakli mümkün değilse, istisnaen ve istinabe suretiyle yemin eda ettirilecektir. Bulunduğu yerden aynı anda görüntü ve ses nakli mümkün olan yerlerde, yeminin mutlaka hüküm mahkemesi ile kurulacak görüntü ve ses nakli yolu ile yapılması öngörülmüştür. Benzer bir hüküm Federal Almanya Medeni Usul Kanununun 128/A ve 479. paragraflarında da vardır. demet 387 / – 73 –

Gerekçe kanun koyucunun açıklamasıdır, hüküm değildir; çelişirse madde metni esastır. Kaynak belge

Bu maddedeki kavramlar

İstinabe
Ses ve görüntü nakli
Yargı çevresi dışında oturan kişi
Yemin için davaya bakan mahkeme

Bağlantılı kavramın sözlükte tanımı, geçtiği öteki maddeler ve örnek kararları var.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

9 karar arasından seçildi

15. Hukuk Dairesi · E. 2015/2448 · K. 2015/6097 · T. 01.12.2015
Daire kararıBozma
Davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun yemin edecek kimsenin mahkemenin yargı çevresi dışında olması başlıklı 236. maddesine göre, mahkemenin yargı çevresi dışında oturan kimsenin, yemin için davaya bakan mahkemeye gelmek zorunda olduğu, ancak yemin edecek kişinin, mahkemenin bulunduğu il dışında oturuyor ve bulunduğu yerde aynı anda ses ve görüntü nakledilmesi yolu ile yemin icrası mümkün değil ise istinabe yolu ile yemin ettirileceği belirtilmiştir.
22. Hukuk Dairesi · E. 2013/16338 · K. 2014/25142 · T. 23.09.2014
Daire kararıBozma
Bu durumda, mahkemece davalının davacıya yemin teklifi konusunda 6100 sayılı Kanun'un 228. ve 236. maddeleri uyarınca gerekli usuli işlemler yerine getirilmeden, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve kanuna aykırıdır.
İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi · E. 2017/891 · K. 2020/26 · T. 20.01.2020
İlk dereceRet
Mahkememizce 6100 sayılı yasanın 236. Maddesi uyarınca davalının yerleşim yeri mahkemesine talimat yazılmış, davalı yemini mahkeme huzurunda eda etmiştir.

Seçim otomatiktir: kararın maddeyi uygulayan cümlesi, mahkemenin bağlayıcılık derecesi, maddenin sonraki değişiklikleri ve kararın bu maddeye özgülüğü birlikte puanlanır. Hukuki tavsiye değildir; kararın güncelliğini ayrıca denetleyin.